00:00Και να έρθουμε πάλι τώρα στο θέμα που έχει προκαλέσει τις τελευταίες ώρες και προβληματισμό και ανησυχία στην ελληνική πλευρά
00:08και αναφερόμαστε στην ανακοίνωση από την Τουρκία των θαλάσσιων πάρκων.
00:13Να δούμε τι σηματοδοτεί η ανακοίνωση αυτή, γιατί από την ανακοίνωση αυτή φαίνεται ότι αγνοούνται πλήρως ως δικών μας νησιών
00:22και επεκτείνεται η Τουρκία σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο.
00:25Θα μας τα εξηγήσει καλύτερα όμως η Εμπειρογνώμων και Καθηγήτρια Περιφερειακής και Οικονομικής Ανάπτυξης στο Πάντιο Πανεπιστήμιο
00:32η αγαπητή κυρία Στέλλα Κιβέλλου. Κυρία Κιβέλλου καλησπέρα σας.
00:37Καλησπέρα σας κυρία Λαθύρη.
00:39Σας ευχαριστώ πολύ που είστε μαζί μας στο δελτίό μας.
00:41Να μας εξηγήσετε απλά και κατανοητά τι σηματοδοτεί η ανακοίνωση αυτή που ήρθε από την Τουρκία
00:47και η αλήθεια είναι ότι προβλημάτισε πολύ κόσμο και πολιτικούς και όχι μόνο και αναλυτές
00:54αλλά και το ίδιο το Υπουργείο Εξωτερικών που εξέδωσε μια οργισμένη ανακοίνωση.
01:01Κυρία Λαθύρη, δυστυχώς η Τουρκία δεν, όπως γνωρίζουμε, δεν ξέρει να εφαρμόζει το διεθνές δίκαιο.
01:12Δεν ξέρει τώρα, εντός αγωγικών, καταλαβαίνετε.
01:15Ξέρει, ωστόσο, να κάνει πολύ καλό στρατηγικό σχεδιασμό.
01:22Κάτι το οποίο δυστυχώς λείπει τουλάχιστον τα τελευταία χρόνια στη χώρα μας.
01:31Και ιδιαίτερα όσον αφορά τα ζητήματα του θαλάσσου σχεδιασμού.
01:37Θεωρώ ότι η Τουρκία έχει μια, ξέρτε, στρατηγική
01:42η οποία είναι με μικρές, έμεσες, όχι επιθετικές, αλλά σωρευτικές ενέργειες,
01:50προσπαθεί να δημιουργήσει τελεσμένα στο πεδίο
01:53και κατόπιν αυτά να τα χρησιμοποιήσει για διάφορες νομικές αξιώσεις
01:58στο Διεθνές Δικαστήριο κλπ.
02:01Τώρα, όσον αφορά το άκουσα και την συνομιλία σας με τον κύριο Κούσατα,
02:12εμείς, κοιτάξτε, δεν έχουμε καταθέσει θαλάσσιο-χωροταξικό σχεδιασμό
02:18με την έννοια που απαιτεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή,
02:22δηλαδή των θαλασσίων-χωροταξικών σχεδίων.
02:25Έχουμε απλώς καταθέσει μια στρατηγική, την εθνική χωρική στρατηγική
02:29για τον θαλάσσιο χώρο, που όπως έχω πει πάρα πολλές φορές
02:32είναι μια ενδεικτική και μη δεσμευτική στρατηγική
02:37με πάρα πολύ λίγες κανονιστικές διατάξεις.
02:43Δεν είναι κάτι, δηλαδή, το οποίο μπορεί να δεσμεύσει οποιονδήποτε και οτιδήποτε.
02:48Έτσι, λοιπόν, οι Τούρχοι έχουν καταθέσει στην UNESCO
02:53ένα πραγματικό θαλάσσιο-χωροταξικό σχέδιο
02:57και εμείς έχουμε απλά μια στρατηγική.
02:59Καταλαβαίνετε.
03:01Άρα, λοιπόν, είναι μπροστά σε αυτό
03:03και επιπλέον έρχονται τώρα ως απάντηση στα δικά μας πάρκα.
03:08Τα οποία δικά μας πάρκα δεν καλύπτονται,
03:11δεν μπαίνουν σε πλαίσια κάποιου θαλάσσου-χωροταξικού σχεδίου
03:15γιατί εμείς δεν έχουμε θαλάσσια-χωροταξικά σχέδια
03:17και έρχονται και τα χωροθετούν μέσα,
03:21τα εντάσσουν μέσα στο θαλάσσιο-χωροταξικό σχέδιο τους.
03:25Άρα, λοιπόν, και τα δικά τους ουσιαστικά είναι πιο ισχυρά.
03:30Εμάς χρησιμοποιούν τα έξι ναυτικά μήλια μόνο,
03:35τα χωρικά μας ύδατα.
03:36Εκείνοι επεκτείνονται, κυρία Λαφύρη,
03:40και στα διεθνή ύδατα.
03:43Και βέβαια θα πρέπει να γνωρίζουν,
03:45και δεν ξέρω πώς αυτό θα το μεθοδεύσουν,
03:47ότι στα διεθνή ύδατα δεν μπορούν να κάνουν,
03:51να ασκήσουν προστασία στο θαλάσσιο περιβάλλον,
03:54εφόσον δεν συνονοηθούν και με τις γειτονικές χώρες.
04:01Κατά συνέπεια, όσον αφορά στα δικά τους πάρκα,
04:03θα πρέπει να έχουμε λόγο και εμείς, τουλάχιστον νομικά.
04:07Ωραία. Εγώ θέλω τώρα, θέλουμε, όσοι ειδικοί να μας πείτε
04:11τι είναι αυτό που ανακοίνωσε η Τουρκία,
04:12όταν λέμε πάρκα, περιβαλλοντικά πάρκα, και σε ποια σημεία.
04:17Ναι, ακριβώς.
04:18Ωραία. Είναι δύο σημεία.
04:20Το ένα είναι στην περιοχή Φετιγέ-Κας.
04:24Ξέρετε, το Κας είναι μια περιοχή και μια πόλη,
04:27μια κομμόπολη στην Τουρκία, στην τουρκική Ριβιέρα.
04:32Είναι πολύ κοντά στο Καστελόριζο, το ξέρετε,
04:36και επικοινωνεί γενικά το Καστελόριζο με το Κας.
04:39Θυμώσαστε που ένα παιδάκι το οποίο είχε πρόβλημα με το χεράκι του,
04:43τελικά είχε πάει στο Κας, στο νοσοκομείο του Κας,
04:47γιατί η Ρόδος δεν απαντούσε το νοσοκομείο.
04:49Οπότε θέλω να πω ότι εξυπηρετείται ουσιαστικά το Καστελόριζο
04:53και από υπηρεσίες γενικού οικονομικού διαφέροντος που υπάρχουν στο Κας.
04:58Σε αυτή λοιπόν την περιοχή υπάρχουν κυρίως ζώνες
05:03οι οποίες είναι για την προστασία των θυλαστικών.
05:09Επίσης υπάρχει ήδη μία περιβαλλοντική,
05:14με διάταγμα του 2013 νομίζω τουρκικό,
05:18απόφαση του τουρκική.
05:21Έχει θεσμοθετηθεί εκεί μία προστατευόμενη περιοχή.
05:25Προστατεύονται κοιτόδοι, προστατεύονται γενικότερα θυλαστικά όπως σας είπα,
05:33αλλά και δηλαδή μονάχους-μονάχους και καρέτα-καρέτα.
05:40Είναι ζώνες οι οποίες τις έχουν δουλέψει επιστημονικά πολύ καιρό τώρα,
05:47γιατί εγώ επειδή συμμετέχω σε όλα αυτά, βλέπω από δημοσιεύσεις τουρκων και λοιπά,
05:52ότι αυτές οι, γιατί ξέρετε κάνουμε με τη Γενική Διεύσυση Ιαλίας Θελασσίων Υποθέσεων,
05:58συνεργαζόμαστε με την UNESCO και γίνονται διάφορα σεμινάρια,
06:03workshops και λοιπά, εργαστήρια, όπου παρουσιάζονται τους και τα παρουσιάζουν όλα αυτά τα πράγματα.
06:09Θέλω να πω, υπάρχει μια επιστημονική επεξεργασία. Υπάρχει και αξιοποιείται, κυρία Λαθύρη.
06:16Δηλαδή, το κακό είναι ότι για εμάς, κακό για εμάς, για εκείνους είναι καλό.
06:21Υπάρχει όσμωση μεταξύ της πολιτικής και της επιστήμης και της κοινωνίας, αν θέλετε.
06:28Δηλαδή, εκείνοι λαμβάνουν τα μηνύματα από την κοινωνία.
06:33Επίσης, εμπλέκουν τους πολιτικούς με τους επιστήμονες.
06:38Και πηγαίνουν χεράκι, χεράκι.
06:41Λοιπόν, εδώ δεν γίνεται κάτι τέτοιο.
06:43Και αυτό πραγματικά θα ήθελα να το τονίσω πάρα πολύ.
06:46Δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή ως επιστημονικός κόσμος.
06:50Δεν έχει κληθεί από τα αντίστοιχα υπουργεία.
06:53Στο σύνολό του, καταλαβαίνετε τι θέλω να πω, δηλαδή, συλλογικά όργανα επιστημονικά.
06:58Όχι ένας επιστημόνος όπως εγώ που βγαίνω και λέω κάτι.
07:03Αλλά κάποιες συλλογοί επιστημονικοί κλπ.
07:06Δεν έχει κληθεί κανείς. Δεν υπάρχει καμία όσμωση.
07:10Και αυτό νομίζω μας κάνει πάρα πολύ κακό σε σύγκριση και με την Τουρκία.
07:14Γιατί δημιουργούνται ξέρετε και στην Ένωση και παντού, σε όλα τα φόρα.
07:19Εκείνοι είναι έτοιμοι. Πηγαίνουν, μιλούν.
07:23Καταλαβαίνω, θέλω να πω.
07:24Εμείς δεν έχουμε παρουσία, κυρία Λαθύρη, σε αυτά τα ζητήματα.
07:28Δυστυχώς, αυτό το έχω ξαναπεί μαζί και μέσα και από άλλες εκπομπές του ΣΤΑΡΡΙ.
07:33Δεν αρκεί μόνο ο Πρωθυπουργός να πηγαίνει στο UNOCK 3.
07:37Καταλαβαίνετε, δηλαδή δεν αρκεί ο Πρωθυπουργός να κάνει κάποιες δηλώσεις.
07:40Θα πρέπει όλος ο επιστημονικός κόσμος να ενεργοποιηθεί.
07:44Μαζί λοιπόν σε όσμος και με την πολιτική. Αυτό θέλω να πω.
07:47Του καταλαβαίνουμε απόλυτα.
07:49Και ότι μας έχει προσπεράσει σε αυτό το θέμα.
07:51Μας εξηγήσατε με απλά λόγια τι έκανε η Τουρκία και τι δεν έχουμε κάνει εμείς.
07:56Οπότε το συμπέρασμα ποιο είναι. Έχουμε μείνει μάλλον έκθετη.
08:00Όχι μάλλον, είμαστε...
08:02Έχουμε μείνει έκθετη.
08:04Κοιτάξτε, οπωσδήποτε.
08:05Το πρώτο που πρέπει να κάνουμε σαν στρατηγική.
08:08Θα πρέπει να εντάξουμε τα θαλάσσια πάρκα,
08:11τα οποία είναι μια πάρα πολύ καλή φυσικά, ένα πολύ καλό μέτρο.
08:16και το οποίο έχει γίνει με ενθουσιασμό δεκτό από την Ευρωπαϊκή Ένωση,
08:22από το διεθνές επίπεδο, το διεθνή παράγοντα.
08:27Βέβαια, εμείς έχουμε, ξέρετε, γίνει πρωταγωνιστές.
08:29Έχουμε ξεπεράσει, έχουμε φτάσει στο 35% ενώ είναι 30% που οφείλουμε μέχρι το 2030.
08:35Εμείς φτάνουμε στο 35% και λέμε θα πάμε κι αλλού, θα επεκταθούμε κι αλλού.
08:39Βγαίνουν διάφοροι διεθνολόγοι και λένε αυτή είναι η λύση
08:42και να κάνουμε κι άλλα πάρκα, κι άλλα πάρκα.
08:45Ναι, αλλά τα πάρκα δεν γίνονται έτσι.
08:48Θα πρέπει να εντάσσονται μέσα σε ένα θαλάσσιο χωροταξικό σχέδιο.
08:53Έτσι είναι πιο διασφαλισμένα.
08:55Και είναι η κατάσταση win-win και για τα πάρκα και για το θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό.
09:00Και για να μην πληρώνουμε πρόστιμο,
09:02αλλά και για να κάνουμε μια ιεράρχηση δραστηριοτήτων
09:06και να ξέρουμε και τι άλλες δραστηριότητες έχουμε μέσα σε αυτά.
09:09Μάλιστα.
09:10Γιατί δεν θα πρέπει να υπάρξει ανταγωνισμός μεταξύ των πάρκων
09:14και διαφόρων άλλων χρήσεων.
09:15Ένα είναι αυτό.
09:16Και όπως βλέπετε θα πρέπει να προλαμβάνουμε,
09:19αν είχαμε θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό,
09:22θα προλαμβάναμε αυτές τις αντιδράσεις,
09:24οι οποίες είναι στο γεωπολιτικό επίπεδο.
09:27Και θυμόμαστε όλοι σε τι πανηγυρικό κλίμα
09:30είχε γίνει η ανακοίνωση του θαλάσσιο χωροταξικού σχεδιασμού
09:33από ελληνικής πλευράς, τον Απρίλιο ακόμη,
09:35και το είχαμε συζητήσει μαζί πάλι από το δελτίό μας,
09:38κυρία Κιβέλλου, εκείνη την ημέρα.
09:40Αλλά μείναμε όμως προφανώς μόνο εκεί.
09:43Μάλιστα, κυρία Λαθύρη.
09:44Και βλέπω ότι ακόμα υπάρχει αυτή η σύγχυση,
09:46ακόμα υπάρχει η εντύπωση ότι εμείς έχουμε εκπονήσει
09:50ταλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό,
09:51αλλά δεν είναι αυτό.
09:53Είναι μια απλή στρατηγική η οποία δεν φτάνει.
09:56Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ζητήσει,
09:58γιατί έχει σταλεί από το Υπουργείο Εξωτερικών
09:59η ενημέρωση για την πλατφόρμα θαλάσσιας χωροταξικού σχεδιασμού,
10:05έχει ζητήσει σαφώς θαλάσσια χωροταξικά σχέδια.
10:08Έχει πει ότι είμαστε ακόμη στη διαδικασία
10:12της εκδίκασης, ας πούμε, της υπόθεσής μας
10:16στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο
10:18και ότι θα πρέπει να στείλουμε,
10:20οπωσδήποτε για να ενημερωθεί η πλατφόρμα μας,
10:23προσέξτε, θα πρέπει να στείλουμε θαλάσσια χωροταξικά σχέδια.
10:27Αυτό πόσο χρόνο θα πάρει.
10:29Δεν έχουμε δώσει ούτε καν ένα χρονοδιάγραμμα
10:32για αυτό το πράγμα, όχι να τα εκφωνήσουμε.
10:35Ένα απλό χρονοδιάγραμμα ότι μέχρι τότε
10:38θα μπορέσουμε να έχουμε ένα τουλάχιστον θαλάσσιο χωροταξικό σχέδιο.
10:41Θα είχαμε αποφύγει πολλά τραγελαφικά.
10:44Θα είχαμε αποφύγει όλες αυτές τις καταστάσεις με την Τουρκία.
10:48Αν είχαμε εκφωνήσει εγκέρος, θαλάσσια χωροταξικά σχέδια.
10:52Το λέω, το φωνάζω, το εννοώ
10:55και πιστεύω ότι θα το βρούμε μπροστά μας, κυρία Λαφύρη.
10:58Το έχουμε βρει ήδη.
10:59Δεν είναι γραφειοκρατικό, δεν είναι τεχνικό το θέμα.
11:03Είναι κυριαρχίας, καταλαβαίνετε.
11:06Όπως είπε και ο κύριος Κούσαντας,
11:08είναι θέμα κυριαρχίας σε εμάς τουλάχιστον
11:11ο θαλάσσιος χωροταξικός σχεδιασμός.
11:13Να σας πω και κάτι, ένα άλλο παράδειγμα.
11:16Είναι και άλλες χώρες που έχουν τέτοια προβλήματα
11:18και τέτοιες διεκδικήσεις.
11:20Η Σλοβενία με την Κροατία, ας πούμε,
11:22έχουν μία αλληλεπικάλυψη.
11:24Ξέρετε κάτι, επειδή τα παρακολουθώ στην Ανατολική Μεσόγειο.
11:28Η Σλοβενία που ήρθε και έκανε πρώτη τα σχέδιά της,
11:31ουσιαστικά προηγείται.
11:33Καταλαβαίνετε, το έχει καταθέσει εκεί.
11:35Ενώ η Κροατία, η οποία ακόμα δεν το έχει καταθέσει
11:43δυο, καταλαβαίνετε ότι είναι πίσω και λέει προς την πλατφόρμα
11:50«Κοιτάξτε, ο χάρτης δεν είναι σωστός,
11:52εδώ έχουμε αυτή τη διεκδίκηση με τη Σλοβενία».
11:54Καταλαβαίνετε, η Σλοβενία όμως είναι ήσυχη,
11:56γιατί το έχει καταθέσει εξ αρχής.
11:58Τώρα το θέμα είναι ένα παράλληλο παράδειγμα.
12:01Κυρία Κιβέλου, οπότε εν κατακλείδει,
12:03μας προσπέρασε η Τουρκία, μας αγνόησε
12:06και εισβάλλει και στα δυνητικά δικά μας όρια.
12:09Ακριβώς, εισβάλλει στα δυνητικά δικά μας όρια,
12:15εισβάλλει στην ΑΟΣ μας ουσιαστικά,
12:17αυτή την ΑΟΣ που, όπως είπε και ο κύριος Κούσαντας,
12:20εμείς τη χαρακτηρίζουμε υφαλοκρηπίδα,
12:22αλλά έστω και σε αυτή την υφαλοκρηπίδα,
12:25εισβάλλει λοιπόν εκεί, δεν νομίζω ότι θα φύγει εύκολα από εκεί,
12:29είναι μέσα στην κόκκινη γραμμή που έχει διχοτομήσει το Αιγαίο
12:33με το θαλάσσο-χορταξικό σχεδιασμό της.
12:34Εκεί μέσα είναι τα πάρκα.
12:36Επίσης, μας ενοχλεί σε αυτή την περιοχή η Φετυγεκάς,
12:39μας ενοχλεί ως προς την ΑΟΣ που μπορούμε να έχουμε εμείς με την Κύπρο.
12:45Καταλαβαίνετε?
12:46Μας ενοχλεί και σε αυτό.
12:48Άρα λοιπόν, έχουμε και εκεί αγώνα πάλι.
12:51Άρα τι κάνουμε.
12:52Αν δεν έχουμε θαλάσσο-χορταξικά σχέδια,
12:55αν δεν, δηλαδή, ξέρετε, να οργανώνουμε, να θεσμοθετούμε
13:01και να προβαίνουμε σε ενέργειες.
13:05Τι περιμένουμε, γιατί, γιατί πηγαίνουμε πίσω,
13:08γιατί χάνουμε σε όλα τα επίπεδα.
13:10Δεν μπορώ να το καταλάβω πραγματικά.
13:12Είναι σημαντικό γιατί αφορά όλο αυτό τα κυριαρχικά μας δικαιώματα,
13:16της χώρας μας.
13:18Κυρία Κιβέλου, σας ευχαριστώ θερμά για την παρέμβασή σας στο δελτίο μας.
13:21Να είστε καλά, καλή δύναμη, καλή συνέχεια, καλό υπόλοιπο καλοκαίρι.
13:24Ευχαριστώ πολύ και θερμά συγχαρητήρια που αναδεικνύετε τέτοια ζητήματα.