00:05Sultan Abdülhamid duygulanıyor ve buraya gelerek kendisine bir baston yapıyor.
00:09Devletine hizmet eden bir erev ile hususi marangozhanesinde hususi bir obje üretiyor olması,
00:16o padişahın insani yönünün ve duygusal yönünün gelişmiş olduğunu gösteriyor.
00:25Yıldız Sarayı yapılar topluluğu içinde yine büyük bir alanı kaplayan Tamirhane-i Hümayun,
00:31ki arkamda görüyorsunuz bu uzun yapıyı, Tamirhane-i Hümayun diğer adıyla marangozhanenin önündeyiz.
00:39Bu marangozhanenin en küçük parçası ama en önemli parçası olan Sultan 2. Abdülhamid'in hususi marangozhanesinin önündeyiz.
00:47Biraz sonra içeri gireceğiz.
00:51Sultan 2. Abdülhamid günün belli zamanlarındaki bir, bir buçuk saat kadar zaman diliminde gelip burada çalışırdı.
00:58İyi bir marangozluğu bazı tarihçilerin sözleri şöyledir.
01:02Eğer Sultan 2. Abdülhamid padişah olmasaydı dünyanın en iyi marangozlarından biri olabilirdi denir.
01:10Bu da padişahlarımızın sadece liderlik, yöneticilik, padişahlık, sadece emreden kişiler olmadığını,
01:15insanlığa sanatla da hizmet ettiklerini anlatır.
01:19Bir insanın sanatkar yönü varsa duygusal yönü ve insani yönü de iyi demektir.
01:24Onun da duygusal ve insani yönü iyiydi.
01:27Kalanını içeride anlatalım isterseniz.
01:35Yıldız Sarayı yapılar topluluğu içinde ki bu topluluğun tamamı aşağı yukarı 500 bin metrekareydi zamanında.
01:40Bu yapılar topluluğu içinde Tamirhane-i Hümayun, yani büyük marangozhanenin küçük bir parçası ama en önemli parçası olan Sultan 2.
01:50Abdülhamid'in hususi marangozhanesindeyiz.
01:52Sultan 2. Abdülhamid iyi bir sanatkardı aynı zamanda, iyi bir marangozdu.
01:58Marangozluğu nereden geliyordu?
01:59Babası Sultan Abdülmecit de marangozdu ve babasından kalan aletleri ondan miras alıp marangozluğu mesleğini, zanaatini devam ettirdi.
02:08Sultan Abdülhamid Maslak Kasrı'nda şehzadelik dönemindeyken bağ, bahçecilik ve hayvancılık işleriyle uğraşıyordu, ticaret yapıyordu.
02:16Bunun yanı sıra da marangozluğu orada öğrendi.
02:18Karl Janssen, Alman ve bir de Halil Efendi gibi marangozlardan iyi bir marangozluk eğitimi alıp marangoz oldu.
02:26Bugün marangoz dediğimizde iki MDF ya da suntayı birbirine vidayla tutturan insan aklımıza geliyor.
02:32Ama marangoz demek içinde oymacılığın da olduğu masa, sandalye, dolap, taht gibi hem sanat eseri hem de eşya olan objeleri
02:41yapan kişi olarak düşünülür.
02:44Bazı tarihçilerin ifadelerine göre de eğer Sultan 2. Abdülhamid Sultan olmasaydı, padişah olmasaydı dünyanın en iyi marangozlarından biri olurdu.
02:53Evet Sultan 2. Abdülhamid'in marangoz hanesindeyiz diye girmiştik konuya.
02:56Hemen sol tarafında Abdülhamid'in heykelini görüyorsunuz.
03:00Bu arada Abdülhamid dendiğinde Osmanlı tarihinde biliyorsunuz 2 Abdülhamid var.
03:051. Abdülhamid ve 2. Abdülhamid ama 1. ve 2. denmeden direkt Abdülhamid dendiğinde 2. Abdülhamid akla gelir.
03:12Çünkü baskın ve zamanın devletlerinin zekasından korktuğu bir padişah, bir devlet adamı, bir stratejist, bir lider aynı zamanda.
03:21Bu insanların bir de tabii ruhlarını besledikleri, sanatçılık tarafları da vardı.
03:25Padişahların birçoğu sanatçı, beslekar, hattat.
03:29Mesela Kanuni Sultan Süleyman, düğümcülükle uğraşmıştır.
03:324. Cumhuriyet iyi bir hattattır.
03:34Sultan 2. Abdülhamid bir günlük mesaisinin, daha doğrusu bir gününün 17 saatini mesaiye ayırırdı, devlet işlerine ayırırdı.
03:42Yüz binlerce metrekarelik bir yeri yönetiyorsunuz.
03:44Fakat sizin de bir dinlenmeye ihtiyacınız var, zihninizi dinlendirmeye.
03:49Bunu neyle yapardı?
03:51Sanatla yapardı.
03:52En önemli bir yaptığı sanat da marangozluklu.
03:55Piyano da çalardı ama bu sanatçılık seviyesinde değildi.
03:582. Abdülhamid buraya 17 saatlik mesainin hasılalarında yaklaşık 1-1,5 saat gelir ve sandalyeler, masalar, dolaplar, tahtlar üretirdi.
04:08Mesela bu üretilen masa sandalyeler içinde, şu an Şale Kasrı Sedefli Salonda tefriş edilecek olan ki Çit Kasrı'nda sergileniyor
04:18bu masa sandalye takımı.
04:19Onlardan bir sandalyeyi kendisinin yaptığı söylenir.
04:22Kalanları da ustalar yapıyor tabii.
04:24Şu an marangozhanede bir sergilediğimiz koltuk var.
04:28Koltuğun arkalı kısmında, yaslanılan kısmında bir monogram var.
04:32A ve H monogram, Abdülhamid demek.
04:33Bir eşyada eğer onun ismini görüyorsak, bu eşyayı onun yapma, üretme ihtimalinin yüksek olduğunu biliyoruz.
04:40Bu koltuğu bizzat kendisi üretmiştir.
04:43Kalanları da kesin olarak bilinenler var, bilinmeyenler var.
04:46Ama bunlar arasında Süleymaniye Şeriye Sicilleri'ndeki dolap, ondan sonra Sam Üniversitesi'nde bir masa,
04:52Belerbey'indeki bazı işte dolaplar, onun üretimi olduğunu biliyoruz.
04:57Bir de Yıldız Camii'nde hünkar mahfelinin, yani padişahın namaz kıldığı mahfelin şebeke kısmının da onun tarafından üretildiğini biliyoruz.
05:06Günde bir, bir buçuk saat kadar burada zaman geçirirdi.
05:09Bazı objeler, eşyalar üretirdi.
05:11Onu dinlendiriyordu.
05:13Bir sanat olduğu gibi.
05:14Aynı zamanda dinlenmesine vesile oluyordu.
05:17Bir padişahın aynı zamanda çocukluk yaşadığını, gençliği olduğunu, sanatçı bir kişiliği olduğunu,
05:22bir lider olduğunu, bir baba olduğunu, bir evlat olduğunu da unutmamak lazım.
05:26Sultan Abdülhamit'in de hayatı içinde marangozluk, onu hem dinlendiren hem de ruhunu şekillendirip olgunlaştıran bir zene attı diyebilirim.
05:36Fakat bu ürettiği bütün bu sanat eseri, mobilyaların dışında benim için en dikkat çekici olan şey şudur.
05:43Osmanlı-Yunan Savaşı sırasında yaralanan askerleri ziyaret ediyor bir gün.
05:48Ve bir askerin ağladığını görüyor.
05:50Neden ağlıyorsun evladım diyor.
05:52Efendim diyor, bacağımı kaybettim o yüzden diyor.
05:53Sultan Abdülhamit duygulanıyor ve buraya gelerek kendisine bir baston yapıyor.
05:58Ürettiği bütün sanat eserlerinden bence daha üstün bir özellik bu.
06:02Yani devletine hizmet eden bir ere bile hususi marangozhanesinde hususi bir obje üretiyor olması,
06:10o padişahın insani yönünün ve duygusal yönünün de gelişmiş olduğunu gösteriyor.
06:21Sultan 2. Abdülhamit'in hususi marangozhanesinde biz milli saraylar olarak eğer geçmişten bir anı dondurup bunu ziyaretçilerimize sunacaksak,
06:31onları buna şahit tutacaksak, bu dondurulan an içinde Sultan 2. Abdülhamit'in de olmasını istedik.
06:37Dolayısıyla sol tarafında, size göre sağ tarafta olan bu silikon heykeli yaptırdık.
06:41Boyu ve anatomik özellikleri itibariyle kendisine benzemesi için bu heykeli yapan sanatçımız da çok mesai yaptık.
06:49Dolayısıyla bugün ziyaretçilerimiz buraya geldiğinde, Sultan 2. Abdülhamit'i tezgahının başında bir sanatçı, bir zanaatkar olarak görecekler.
06:58Bu arada arkamda gördüğünüz tezgahta orijinal kendi kullandığı tezgahtır.
07:02Bir de buradaki oyma takımlarından bahsetmek isterim.
07:06Avrupa'dan getirtilirdi genelde bu oyma takımları ve dönemi teknolojisi nasıl aletler üretilmişse mutlaka son teknoloji ürünler gelirdi buraya.
07:14Fakat bunlardan en önemlisi, hemen yine sol tarafta gördüğünüz bu oyma takımı, dönemin Japon İmparatoru Meji tarafından hediye edilmişti kendisine.
07:24Kendisiyle uzaktan da olsa dosttu, Osmanlı-Japon dostluğuna dikkat ederdi Sultan 2. Abdülhamit.
07:31Yakın zamanda İmparator Meji'nin korunlarından biri olan Japonya prensesi buraya geldi ve dedesinin hediye ettiği takımları bizzat görerek uygulandı.
07:47İzlediğiniz için teşekkür ederim.