00:00Dahil sa mabagal na paglago na ekonomiya na sinabayan pa ng masamang panahon,
00:04kaya raw tubaas ang antas na mga walang trabaho o pinagkakakitaan ng negosyo nitong Julio.
00:11Pumalo po yan sa 60% na huling naitala noong panahon may pandemia.
00:16Saksi si Bernada Treas.
00:21Dahil sa sunod-sunod na mga pagulan, natigil muna sa pamamasada ang pedicab driver na si Leopoldo.
00:27Wala tuloy siyang pambayad renta kaya sa pedicab na lang natutulog.
00:32Hirapan po kami mamamasada po kasi gawa nung ulan po, may kasamang hangin.
00:38Dito po ma'am, nagpapahinga muna muna sa sidecar tapos para hindi talaga po mabasa muna.
00:44Kasi para iwas po sa sakit po ma'am, obo, sipon, lagnat, rangkaso po.
00:52Kabina ang mga pedicab driver sa inihalimbawa ng Philippine Statistics Authority
00:56na nabawasan ang trabaho o pinagkakakita ang negosyo nitong Julio.
01:01Nabawasan din ang mga nagtatrabahong construction worker nitong maulang Julio.
01:05Ayon sa Philippine Statistics Authority,
01:08kabilang sa mga industriyang nabawasan ang mga nagnenegosyo o may trabaho sa nakalimpas na tatlong buwan
01:14ay ang mga supermarkets, groceries at sari-sari store kagaya nito.
01:18Lalo na pumasok yung ulan, syempre hindi na priority kumain o kumain sa labas.
01:24So ang priority nila, magtipid at sa loob lang bahay, magboks ng delata,
01:30laging baha, magamadelikado pa ang buhay ng mga tao kaya nasolob lang ang bahay.
01:35Katunayan ang antas ng walang trabaho o pinagkakitaan o unemployment rate nitong Julio
01:41pumalo sa 6% ng labor force, mas mataas sa walang trabaho noong kunyo.
01:47Kuling pumalo sa ganyang kalala ang kawalan ng trabaho noon pang June 2022 kung kailan merong pandemia.
01:54Medyo matagal na natin itong hindi nakita.
01:57The last time na nagkaroon tayo ng 6% was recorded in June 2022, May and June 2022.
02:10Kung saan yung ating unemployment rates during the time ay parehong 6%.
02:17Pinakamalalayan sa Metro Manila kung saan 8.2% ang unemployment rate.
02:23Paliwanag ng Philippine Statistics Authority o PSA, sumabay kasi sa tindi ng sama ng panahon
02:29ang pagdami naman ng mga aktibong naghahanap ng trabaho kasunod ng graduation season.
02:34Karamihan dito ay 15 to 24 kasi I suppose yung nagka-transition mula schooling to work.
02:43Ang nag-join sa labor market nitong July 2026 mula sa 15 to 24 ay 1.33 million.
02:54So ang total 3.71.
02:56Merong pa mga tulad ni Jessa May na kahit may trabaho na bilang Certified Public Accountant,
03:02naghahanap din ng bagong trabaho.
03:04Masyado mahirap po yung competition between other candidates.
03:09Konti lang po yung available jobs.
03:11Sabi ng PSA, konektado rin ito sa mas mabagal na paglagunang ekonomiya ng bansa.
03:17Ibig sabihin, konti ang panggastos ng mga tao.
03:20Kaya ang mga negosyo, hindi kailangan ng maraming tauhan para lumikha ng mga produkto at serbisyo.
03:25Pag nag-expand yung kumpanya, nag-hire siya ng mga workers.
03:31Pero kung hindi naman mataas yung mabilis yung kanyang expansion o nag-hold back,
03:37nagkakaroon tayo ng problema sa labor market.
03:41Ayon sa Department of Economy, Planning and Development o DepDev,
03:44ngayong mas marami ang gustong magtrabaho, mas kailangan ng mga mamumukunan.
03:49Kaya mahalag raw na padaliin ang pagnenegosyo sa bansa.
03:52Pinagbubuti naman umano ng Department of Labor and Employment
03:56ang pag-uugnay ng mga naghahanap ng trabaho sa mga nangangailangang employer.
04:01Ako si Bernadette Reyes, ang inyong saksi.