00:00Bölge Güneydoğu Anadolu bindirme zonu dediğimiz zonun tam da üzerinde bulunan bir bölge.
00:08Güneyde Arap levhası, kuzeydeki Anadolu levhasıyla sınır.
00:14Yani biraz hemen yakın kuzeybatısından Doğu Anadolu fayı geçiyor.
00:20Çelikan, Urfa'ya çok yakın. Çelikan'dan başlayıp Hatay'a kadar 6 Şubat'ta kırılan 400 kilometreye yakın fayın ürettiği 7-8
00:34'lik deprem ve onun çevresindeki talih faylar.
00:38İkinci deprem 7-6'lık Çardak fayı yine Çelikan'a kadar geliyor.
00:43İşte Çelikan hemen Urfa'ya yakın. Bir taraftan Doğu Anadolu fayının üreteceği depremlerin etkisi altında bu bölge.
00:51Ama daha önemlisi hemen bu Çelikan civarından bir dirsek yaparak Hakkari civarından Körfez'e, Basra Körfez'ine kadar inen Bitli
01:06-Sagros ya da Güneydoğu Anadolu bindirme zonu dediğimiz zon.
01:11Yani levha sınırı, çarpışma, kara kara kıta kıta çarpışmasının gerçekleştiği, halen devam ettiği ve buna bağlı olarak ters fayların, bindirme
01:23dediğimiz fayların bulunduğu bir bölge.
01:26Burada bu türden depremler hatta daha büyük depremleri her zaman bekleriz.
01:33Yani bizim için sürpriz bir deprem değil. Bundan sonra olursa o da sürpriz sayılmamalı.
01:39Şunu da merak ediyorum Süleyman Hocam. Henüz bir veri elimize ulaşmadı ama 5,4 büyüklüğündeki bir deprem nasıl bir sarsıntıyla
01:49hasar oluşturma potansiyeli var mı?
01:51Yani bazen gerçi birçok evde üfleseler uçacak binalar da var ama bu 5,4 büyüklüğündeki deprem bir hasar oluşturur mu?
02:02Ve yüzeye yakın bir deprem olarak değerlendirebiliyor muyuz bunu?
02:06Tabii yani Türkiye'nin tüm depremleri aşağı yukarı 7-8 kilometre odak derinliğine sahip.
02:12Çok sığ depremler, dar alanda yıkıcı etki üreten depremler bunlar.
02:185-8 verdi Kandilli, AFAD 5-4 verdi.
02:22Bu bölgenin yapı stoku dikkate alınırsa kırsal kesimin işte kerpiç yapılarında filan bir miktar hasara neden olabilir o bakımdan.
02:35Özellikle kırsal kesimde çalışmaların yoğunlaştırılmasında yarar olabilir ama normal şartlarda hasar yapıcı bir deprem değildir.
02:46Yani yapılar depreme dayanıklı olduğu varsayıldığı takdirde ama bizim ülkemizin yapı stokunun gerçeği böyle değil maalesef.
02:56O bakımdan kırsal kesimde, köylerde filan bir miktar hasar muhakkak ki oluşur.
03:03Yani umarım can kaybı yaralanmaya yol açmaz ama az ve orta hasarlı binalara rastlamak mümkündür.
03:13Peki bu söyledikleriniz Süreyman Hocam, Şanlıurfa'nın zemin yapısını mı göz önüne aldığımızda böyle oluyor?
03:21Yani aynı büyüklükteki bir deprem farklı ilçelerde farklı hissedilmiş olabilir mi?
03:27Tabii ki, tabii ki.
03:29Şanlıurfa'da gerçi belli bölgelerden, belli bölgelerin dışında zemin fena değildir.
03:36Kireçtaş'a ağırlıklı formasyonlar vardır.
03:39Bir de Şanlıurfa'nın Bozova ilçesi biliyorsunuz Atatürk Barajı'nın gövdesinin bulunduğu bölge.
03:50Yani çok yakındır.
03:52Bozova'nın hemen yakınında, Fırat Nehri'nin üzerinde.
03:56Ve o nedenle barajın yeri tespit edildiğinde bölgede çalışmalar yapmıştık.
04:05İTÜ'den arkadaşlar daha çok o bölgeyi çalıştılar.
04:11Ve barajın gövdesi için baraj yeri olarak seçilen yerde,
04:18daha sonra ayrıntılı incelemeler sırasında,
04:21Bozova fayının aktif bir fayın varlığı tespit edildiği için,
04:25baraj geriye, kuzeye doğru yeri değiştirildi ve maalesef 4-5 kat daha büyük gövde hacmi,
04:35dolgu hacmi yapılarak masraflı hale geldi.
04:38Ama yani bu fayın üzerine de baraj yapamazsınız tabii.
04:41Ve burada Bozova fayı,
04:43oldukça büyük deprem üretme potansiyeli olan aktif bir fay.
04:48Yani bu bölgede Urfa civarını kastediyorum.
04:53Aktif faylar var.
04:55Ve bu türden depremler olacak.
05:00Evet.
05:01Maalesef.
