00:00Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı uzaktan çalışma yönetmeliğinde bir değişiklik yaptı ve bu kapsamda da artık hibrit çalışma yani karma
00:08çalışma modeli de çalışma şekilleri arasına alındı.
00:12Şimdi detaylara bakacağız. Bir konuğumuz var. Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi öğretim görevlisi Tarkan Zengin.
00:18Hocam hoş geldiniz yayınımıza.
00:19Hoş bulduk sağ olun.
00:20Hocam şimdi öncelikle uzaktan çalışma nedir? Bir bundan başlayalım.
00:24Şimdi tabi uzaktan çalışma çalışma hayatı sisteminde var olan Türkiye'de de pandemi ile birlikte çalışma hayatında çok daha fazla tercih
00:36edilen, zikredilen ve işverenler tarafından da yine çalışanlar tarafından tercih edilen bir sistem oldu.
00:44Tanımı da şu işçinin mesaisini iş yeri ya da ofis dışında teknolojik bir takım iletişim araçlarıyla yapmasına diyoruz.
00:54Yani ofisin dışında, iş yerinin dışında.
00:57Tabi evden çalışma da deniyor buna. Evden de olabilir.
01:01Yani bir genelde işte zincir kafelerden de oluyor. Daha çok son dönemde bunu da görüyoruz.
01:09İş yerinin dışında olması ve o işini bir takım araçlarla yerine getirmesine uzaktan çalışma diyoruz.
01:16Peki hibrit çalışma yani karma çalışma bu ne demek hocam?
01:20Şimdi tabi hibrit çalışma çalışmanın iş görme yükümlülüğünün bir miktarının iş yerinde ofiste diğerinin de uzaktan yapılmasına biz hibrit çalışma
01:34modeli diyoruz.
01:35Bu model daha çok gençler tarafından tercih ediliyor.
01:40Gençler yani sabah 9'da başlayıp akşam 6'da biten ve sürekli tekrarlanan bir çalışma hayatı yerine işte diyelim ki haftanın 2
01:51günü iş yerinde 3 günü uzaktan veya farklı 3 günü iş yerinde 2 gün uzaktan da olabilir.
01:58Böyle bir çalışma sistemine yani buna biz yeni çalışma kültürü diyoruz.
02:03Dolayısıyla bu ihtiyaçtan bir kere kaynaklandı.
02:07Gençler istedi yani hibrit çalışmayı.
02:09Evet ağırlıklı olarak gençler bir de kadınlar tercih ediyor.
02:13Biz bu konuda pandemi döneminden hemen sonra bir çalışma yapmıştık.
02:18Kamu çalışanlarını yapmıştık.
02:20Tabi bu kanun işçileri ilgilendiriyor.
02:23Bu yönetmelik değişikliği işçilerle ilgili.
02:26Biz o araştırmayı kamu çalışanlarında yapmıştık.
02:29Ve şunu zannediyorduk.
02:31Eğer kamuda evden ya da uzaktan çalışma kadınlar tarafından çok tercih edilecek bir şey gibi zannediyorduk.
02:39Ama çalışmanın sonucunda şöyle bir şey çıktı.
02:41Kadınlar sürekli evde çalışmanın da kendi iş yüklerini artırdıklarını gösteriyor.
02:47Zira evde kadınlar için başlayan ikinci bir mesai ev işlerine ayrılan süreyi daha fazla artırıyor.
02:56Dolayısıyla bu da kadınlar da tükenmişlikten tutun da teknostres dediğimiz bir takım başka sorunlara neden oluyor.
03:04Dolayısıyla orada da kamu çalışanları da işte yine hibrit çalışmayı tercih ettiklerini gördük.
03:10Yani belli günlerde iş yerinde belli günlerde evden çalışmayı ya da uzaktan çalışmayı tercih ettiklerini gördük.
03:16Dolayısıyla gençlerin tercih ettiği bir ağırlıklı olarak model.
03:21Ve işverenler de tercih ediyor.
03:23İşverenler de maliyetleri düşürmesi nedeniyle onların da tercih ettiği bir sistem.
03:29Şimdi hocam karma çalışma yani hibrit çalışma modeli artık mevzuata girdi.
03:34Resmi gazetede yayınlandı.
03:35Çalışanın hangi gün ofiste hangi gün uzaktan çalışacağı da sözleşmede belirlenecek değil mi artık?
03:41Şimdi tabii bizde uzaktan çalışma zaten mevzuatımızda vardı.
03:47Daha sonra bir yönetmelikle ayrıntıları düzenlendi.
03:51Şimdi resmi gazetede yayınlanan yönetmelik değişikliği.
03:54Orada işte hem uzaktan hem de iş yerinde aynı anda çalışma imkanı getirildi.
04:02Bütün bunlarda ne kadar sürede çalışacağı, hangi gün iş yerinde, hangi gün uzaktan olacağı iş sözleşmelerine bırakılmış bir husus.
04:12Yani çalışanla işveren arasında yapılacak biliyorsunuz bir iş aktı ya da iş sözleşmesi oluyor.
04:19Bu iş sözleşmesinde çalışma şartları, ücretler, bütün bu düzenlemeler yer alıyor.
04:25Dolayısıyla o uzaktan çalışma yönetmeliğine göre de hangi gün ofiste, hangi gün uzaktan çalışma saatleri ve benzeri noktalarda bu sözleşmelerle
04:38düzenlenecek hususlar.
04:39Tabii burada önemli bazı hususlar da var.
04:42Yine uzaktan çalışma yönetmeliğinde yer alıyor.
04:44Yani burada tabii iş sağlığı güvenliği meselesi var.
04:48Çünkü uzaktan çalıştığınız yerde ya da evden çalışma olsa da işverenin çalışana iş sağlığı güvenliği konusunda bilgi vermek, onun iş
04:58güvenliği duyarlılığı oluşturmasını sağlamak gibi hususlar da yer alıyor.
05:03Hocam burada aklıma bir soru geldi.
05:05Diyelim bugün ben uzaktan çalışıyorum, bir kafeye gittim bilgisayarımı aldım ve benim başıma orada bir şey geldi.
05:12Nasıl bir sonuç oluyor burada?
05:15Burada tabii işte o iş sağlığı güvenliği meselesi devreye giriyor.
05:20Çalışana bir yaptığı işin niteliğine uygun bir eğitim vermek, gittiği yerde de o güvenlik önlemlerine uymak da çalışanın görevi.
05:30İşveren sorumlu oluyor mu?
05:32Elbette işveren şundan sorumlu.
05:34Çalışanlara tehlike sınıflarına göre belli saatlerde eğitim vermek zorunda.
05:40Örneğin bir kaza olduğunda bir bu eğitimi verip vermediği, çalışanı bu konuda bilgilendirip bilgilendirmediği, gerektiği her türlü tedbiri alıp almadığına
05:52bakılacak ona göre karar verilecektir.
05:54Yani o kazada sorumluluğun tespit edilmesi açısından işveren her türlü tedbiri almak, çalışanda alınan o tedbirlere uymak zorunluluğu var.
06:03Ama burada bir ayrıntıyı belirtelim.
06:07Evden çalışmalarda ev mesken sayıldığı için örneğin orayı denetleme ve birinin girmesi yasak olduğu için evle ilgili çalışmalarda durum farklı.
06:20Bu bir diyelim ki işte herhangi bir kafede çalışma anlamında bunu söylüyoruz.
06:26Evin niteliği ayrı.
06:28Ayrı. Hocam şimdi bilgisayarla ya da herhangi bir teknolojik cihazla yapılan işlerde bu mümkün.
06:35Kısaca süremiz az kaldı ama hangi mesleklerde yapılamıyor? Bunu da kısaca anlatalım hocam.
06:40Bu tabii yine yönetmelikte yer alıyor. Tehlikeli kimyasal madde ve radyoaktif maddelerle çalışmalarda bu mümkün değil.
06:48Uzaktan çalışma. Biyolojik etkenlere maruz kalma riski bulunan çalışmalarda mümkün değil.
06:53Milli güvenlik açısından devletin kritik bilgilerini içeren işlerde, stratejik işlerde mümkün değil.
06:59Kamu kurum ve kuruluşlarda hizmet alım yoluyla çalışmalarda mümkün değil.
07:03Orada da temizlik, güvenlik, yemekhane, şoförlük gibi hizmetlerde.
07:08Bir de zaten uzaktan çalışmanın isteseniz de yapamayacağınız alanlar var.
07:12İmalat sektörü.
07:13Yani diyelim ki bir üretim yapıyorsunuz.
07:17Siz üretimin birinci parçasını yaparken diğeri ikinci parçasını yapıyor.
07:21Bunlar da olmuyor.
07:24Ya da işte belli parakende satışlarda da mümkün olmadığı durumlar var.
07:29Bunlar da istesek de zaten uzaktan çalışmayı yapamıyoruz.
07:32Hocam çok teşekkür ediyorum yayına olan katkılarınız için.
07:36Evet uzaktan ve evde çalışma yani karma ya da hibritte diyebiliriz.
07:41Bu çalışma modeli artık mevzuata girdi.
07:44Kimler yararlanıyor, kimler yararlanamıyor, sonuçları nasıl oluyor?
07:48Hepsini konuştuk diyelim ve sözü yeniden size bırakalım Burçak.
