00:01Apag may kakaibang hayop na biglang pumasok sa inyong bahay,
00:07itataboy o ililigtas.
00:14Sa isang tahimik na kabahayan sa Mendez Nuñez, Cavite,
00:18may isang hindi inaasahan bisita ang pumasok sa bahay ni Freddy.
00:23Balot ng kaliskis, mahaba ang buntot,
00:27at bumibilog na parang bola.
00:30Ano nga ba ang misteryosong hayop na ito?
00:33Sabi ko parang may natahol na mga aso sa labas.
00:37Sinilip ko sa bintana.
00:38Pag silip ko sa bintana, hindi naman, wala naman tao.
00:42Ayun yung ginawa ko, parang sabi ko, baka ahas.
00:45Yun, ang ginawa ko, binuksan ko ng dahan-dahan.
00:49Mayan, mayan, nakit ako pakit na yung ano.
00:52Tumakbo ko sa loob ng kwarto, gilisip ko yung wife ko.
00:54Sa kagubatan sa Palawan, matatagpuan ang pambihirang hayop na ito.
01:00Ang endemic pero endangered na ngayong Palawan, panggulin, na mas kilalang balintong.
01:07Ito ang kaisa-isahang mamal na may kaliskis na siyang nagsisilbing proteksyon.
01:11Kapag nakaramdam ito ng panganib,
01:15bumabalentong ang katawan at bumibilog na parang bola.
01:24May ilap ang balintong sa mga tao.
01:31Mga langgaman-anay ang paborito nitong lantakhan.
01:37Ayon sa International Fund of Animal Welfare,
01:40panggulin ang pinakamadalas na biktima ng panghuhuli para ibenta.
01:46May paniwala kasi, mabisang gamot ang kaliskis nito.
01:52Pero ang malaking palaisipan,
01:54paano napadpad sa kabite ang isang balintong mula Palawan?
01:59Naligaw ba ito?
02:01Nakawala?
02:02O inabando na?
02:06Ados nitong September na makatanggap ng tawag
02:08ang Municipal Environment and Natural Resources Office
02:12o MENDRO ng Mendes Nunez
02:15tungkol sa palaboy na balintong.
02:17Pinakita sa akin yung video
02:18at nakita ko rin niya na
02:20bihira, hindi ko,
02:22wala kaming hayop na makikita dito sa Mendes.
02:26Naisip ko lang yung para siyang anteater,
02:28kahit yung Caesar Freddy na nakahuli,
02:30ngayon din lang siya nakakita ng ganong klaseng hayop sa Mendes.
02:34Agad-agad kong itinawag doon sa PENDRO
02:37para po ma-report at matulungan na ma-rescue po yung sabing animal.
02:44Hindi bang kilala ni Freddy kung anong klaseng hayop ang kanyang bisita,
02:48nagpa siya siyang hulihin ito para iligtas sa kapahamakan.
02:52Hindi ko naman kasi alam na pangkulin agad yun eh.
02:55Siyempre, sino ba naman magugulat pagkaganong hayop?
02:58Hindi mo naman kilala eh.
03:00Yun, kaya tumakbo ko sa loob ng kwarto,
03:02ginising ko yung wife ko,
03:04bago kumbawa ko ng batya,
03:06bago yun na pinanghuli ko sa pangkulin.
03:10Pero nung hindi ko naman siya kitang aggressive,
03:14binitawahong ko na rin doon sa floor.
03:17Nung nagpa siyang humingi ng tulong si Freddy,
03:19isinuko niya ang pangkulin sa Menro ng Mendes Nunez
03:22at sunod na itiner over sa DENR.
03:25Agad sinuri ang balintong kung nakakakain ba
03:28at kayang mabuhay sa natural habitat nito.
03:33May mababangis kasing hayop na kapag napadpad na
03:36sa teritoryo ng tao,
03:38nawawala ang likas nitong ugali.
03:42Hindi na rin agad nakababalik sa pinanggalingan,
03:44gaya ng ilang hayop sa rescue and conservation farm na ito.
03:50Around 80% ay turnover ni DENR
03:53and yung iba naman po ay tinurn over ng mga citizens
03:57na hindi na po kaya alagaan yung kanilang mga hayop.
04:01Isa sa wild animals na matatagpuan dito,
04:04si Bruno, isang binturong o palawan bearcat.
04:08Sa apat po na bearcats na meron kami,
04:11si Bruno talaga yung lumaki na sa amin.
04:14So medyo sanay talaga siya sa tao
04:15and very sociable siya.
04:18The others po kasi medyo of age na.
04:23Ito naman po yung ating Bengal tigers.
04:27A few months pa lang po sila nandito.
04:29It's really more of giving them a home,
04:32a sanctuary for them to be able to have a second chance in life.
04:38Pero ang good news sa pangguli na iniligtas ni Freddy,
04:41hindi pa huli ang lahat para muli itong makabalik sa ilang.
04:46Malakas kasi madalas pag nakuha namin,
04:48hindi na gumagalaw, sobrang weak na.
04:51So we conduct x-rays to check kung may mga fractures
04:54or may mga injuries, so far siya wala.
04:58At nitong ad-17 ng Setembre,
05:01nakabalik na sa tunay nitong tahanan ang balintong
05:04sa kagubata ng Palawan.
05:09May pagpamahal din ako sa hayop eh.
05:11Kina may papayos sa inyo,
05:13huwag niyo sasaktan.
05:15Kung alam niyo natatakot kayo,
05:18huwag niyo nalang lapitan.
05:19Okay, pagbigay niyo nalang
05:20sa kinuukulan para
05:22ma-rescue nila ng hayos.
05:27Tila bumabale balintong man,
05:29ang mundo ng balintong na ito,
05:30gumulong pa rin ang swerte rito.
05:32At muling nakabalik sa kanyang home suite.
Comments