- 4 hours ago
- #kmjs
Aired (October 4, 2026): MAHIGIT ₱3 BILYONG PISONG BUKIDNON AIRPORT, INAASAHANG MAGBUBUKAS SA 2027; PERO PARA SA ILANG PAMILYANG LUMAD NA NAAPEKTUHAN AT INILIPAT, KAPALIT DAW NITO ANG KANILANG LUPA, TAHANAN AT KABUHAYAN?!
Sa bayan ng Don Carlos sa Bukidnon, isang bahagi ng lupain ang kinalbo. Hindi para gawing sakahan, kundi para tayuan ng kauna-unahang paliparan sa buong lalawigan, ang Bukidnon Airport!
Mahigit tatlong bilyong piso ang inilaan ng gobyerno para sa proyektong ito.
Pero para sa ilang pamilyang Lumad na naapektuhan at inilipat, kapalit daw ng kaunlaran ang kanilang lupa, tahanan at kabuhayan. Giit nila, ang ilan sa kanila’y ipinangako, diumano…napako!
Ang kanilang kalagayan, binisita ni Jessica Soho. Sa paglipad ng kaunlaran, kailangan nga bang may maiwan? Panoorin ang Kapuso Mo, Jessica Soho Special Report. #KMJS
“Kapuso Mo, Jessica Soho” (One at Heart, Jessica Soho) is the Philippines' top-rating news magazine program, hosted by one of the most-awarded broadcast journalists in the country, Jessica Soho. It features human interest stories, food, news personalities, travel, trends and pop culture. 'KMJS' airs every Sunday, 8:15 PM on GMA Network. Subscribe to youtube.com/gmapublicaffairs for our full episodes. #KMJS
Sa bayan ng Don Carlos sa Bukidnon, isang bahagi ng lupain ang kinalbo. Hindi para gawing sakahan, kundi para tayuan ng kauna-unahang paliparan sa buong lalawigan, ang Bukidnon Airport!
Mahigit tatlong bilyong piso ang inilaan ng gobyerno para sa proyektong ito.
Pero para sa ilang pamilyang Lumad na naapektuhan at inilipat, kapalit daw ng kaunlaran ang kanilang lupa, tahanan at kabuhayan. Giit nila, ang ilan sa kanila’y ipinangako, diumano…napako!
Ang kanilang kalagayan, binisita ni Jessica Soho. Sa paglipad ng kaunlaran, kailangan nga bang may maiwan? Panoorin ang Kapuso Mo, Jessica Soho Special Report. #KMJS
“Kapuso Mo, Jessica Soho” (One at Heart, Jessica Soho) is the Philippines' top-rating news magazine program, hosted by one of the most-awarded broadcast journalists in the country, Jessica Soho. It features human interest stories, food, news personalities, travel, trends and pop culture. 'KMJS' airs every Sunday, 8:15 PM on GMA Network. Subscribe to youtube.com/gmapublicaffairs for our full episodes. #KMJS
Category
🎈
FunTranscript
00:00Now that's the airport in the province of Bukidnon,
00:06it's a 3 billion pesos.
00:09It's a problem for the business,
00:13and tourism.
00:15But the question of the people,
00:18how do they make their own lives
00:23and their own lives?
00:28Mula sa Himpapawit,
00:31parang walang hanggan ang naglalawakang damuhan
00:35at lunti ang mga kabundukan ng lalawigang ito sa Mindanao.
00:41Ito ang Bukidnon.
00:46Pero sa bayan ng Don Carlos,
00:49isang bahagi ng lupain ang kinalbo.
00:52Hindi para gawing sakahan,
00:54kundi para tayuan ng kauna-unahang paliparan sa buong lalawigan,
01:00ang Bukidnon Airport.
01:02Mahigit 3 billion pesos ang inilaan ng gobyerno para sa proyektong ito.
01:08Meron itong 3,600 square meter na passenger terminal
01:13na kayang tumanggap ng mahigit 400 na mga pasahero,
01:182,500 meters na runway,
01:21at ang tinatawag na apron o parking lot
01:24ng hanggang anim na eroplano.
01:27This airport is more than just an infrastructure airport.
01:30It is a catalyst for economic growth.
01:33Kapag nagbukas ito sa publiko,
01:36inaasahang mapabibilis na ang biyahe papuntang Bukidnon,
01:41mapalalakas din ang turismo at komersyo
01:44at maghahatid ng maraming trabaho at negosyo.
01:47Isang malaking hakbang ayon sa gobyerno tungo sa kaunlaran.
01:53Bukidnon is never left behind. Thank you.
01:58Pero para makalipad ang Bukidnon,
02:02may daang mga pamilya na kinailangang lisanin ang kanilang mga tahanan at kabuhayan.
02:08Dahil ang bahagi ng halos 150 hectares na tatayuan ng paliparan,
02:14lupang ninuno ng mga katutubong lumad.
02:19Ang mga katutubong apektado ng pinatatayong paliparan,
02:28nakatanggap naman daw ng bayad at suporta mula sa gobyerno.
02:33Pero giit nila ang ilan sa kanila'y ipinangako,
02:37di umano, napako!
02:39Masabi nila may tubig, may kurente.
02:42Hanggang ngayon, wala lang.
02:44Iyon ang pangako nila dati.
02:46Abot lang ka, huwag nga no, nausab siya.
02:49Pakiramdam tuloy nila ngayon para silang iniwan sa ere.
02:58Lumipad ang aming team, Bukidnon,
03:00para siya sa atin ang mga hinaing ng mga narelocate na katutubo.
03:05Sa lugar na ito ngayon itinatayo ang kauna-unahang airport ng Bukidnon.
03:103 billion pesos ang inilaan na pondo para sa proyektong nangangako ng kaunlaran para sa probinsya.
03:17Yun nga lang, may mga nagihimutok na katutubong luma dahil napaalis sila sa kanilang mga tirahan at kabuhayan.
03:27At ngayon, nasa isang relocation site na ayon sa kanila, hindi naman natupad yung mga ipinangako para roon.
03:34At ang pinakamahirap pa sa lahat na ilayo sila mula sa lupang kanilang tinatamnan para pagkakitaan.
03:43Pinayagan ang aming team na makapasok at makunan ang loob ng airport.
03:49Kapansin-pansing buo na ang runway at ang mismong terminal building.
03:54Lalo't target itong buksan sa publiko sa susunod na taon.
03:59Ang lupang kinatitirikan ng airport, dating komunidad ng mga katutubo na ngayon ni-relocate sa barangay Maray Maray.
04:09Magandang hapon po!
04:12Kamusta po kayo? Magandang hapon po!
04:16Mula pa po nung unang panahon, dyan po sa bahaging yan ng bayan ng Don Carlos dito sa bukid noon,
04:23yung medyo patag hanggang dun sa medyo bulubunduking bahagi.
04:27Nakatira po ang mga katutubong lumad.
04:30Pero noong 2021, sinimulan po yung pagtatayo rito ng kauna-unahang airport ng bukid noon.
04:38Yung mga katutubo po ngayon, inilipat dito sa relocation site kung saan po tayo naroon ngayon.
04:47Ang problema, ang sabi ho ng mga lumad at kahit yung mga hindi po lumad na inilipat dito,
04:54yung mga ipinangako raw dito sa relocation site, hindi naman natupad.
05:00Dito sa relocation site, may humigit kumulang 113 na mga pamilya na nakatira ngayon.
05:07Karamihan sa kanila galing sa tribong Kirintakan Ilantungan Manugo.
05:13Kamusta ho ba mga taga rito dato?
05:16Nakausap ko ang kanilang purok leader na si George.
05:20Dating nakatira, ilang kilometro ang layo mula rito,
05:23na ngayon bahagi na nga ng ipinapatay yung airport.
05:27Tinayo na yung airport, parang biglaan po na ano yung disisyon.
05:32Hindi po namin alam na ilipat po kami dito.
05:35Ah, saan po yung bahay niyo ba dati?
05:37Ah, doon po, yung nakikita po ma'am, yung duloy po niyang airport na yan.
05:43Doon ang bahay niyo na? So inilipat po kayo lahat dito?
05:47Kwento ni George, gaya ng marami sa kanyang mga katribo,
05:50sa barangay maray-maray na raw siya isinilang at nagkamuang.
05:54Bago pa min, nagsaka diyan, naguli atong among balay,
05:58at sada kayo siya nga tanahon,
05:59kayo makita ni mo itong imong silingan,
06:02isag lagi o lagyo, ikumunan na mo na o'tanong o mais,
06:06kanang kamutik, blessing sa amin yun,
06:08mga prutas, laghan na may ipananong.
06:11Bago raw sila inirelocate para gawing airport ang kanilang mga lupait,
06:16una na silang pinaalis noon pang dekada 90.
06:37Pero muli raw humarap sa panibagong banta si na George taong 2015
06:42nung nagsimula ang Department of Transportation
06:45sa kanilang site selection para sa planong Bukidnon Airport.
06:50Ito po ay dito sa Malay Balay City.
06:54Meron po kami dito sa Balay City.
06:56Because of the technical consideration,
06:59napili po final location ng airport is the maray-maray.
07:02Yung dalawa ko pong nabanggit na lugar,
07:05may mga obstacle na sinasabi because of the mountain,
07:08so nagiging hindrance po siya sa safe operation po ng aircraft.
07:12Parang kuro-kuro lang na katayuan kami ng airport.
07:15Huwag kang maniwala dyan kasi kuro-kuro lang yan at madisplace tayo.
07:19Katunag yung naanay mga equipment na naabot,
07:22na natuilang mga bulldozer.
07:24Katanao-tanao raming nung naanaman na adihanga,
07:27wala pa mang tanaso na.
07:29Murag wala may mahimo ato'y higayo na
07:31kay Pilara yung taon may po ang tribo.
07:34Tuwa amgit mo yung mahimo kay project man sa gobyerno.
07:38Kinonsulta ko ba kayo na anong masasabi nyo na may ipapatay yung airport dito?
07:43May magpag-uusap po ba nangyari?
07:46Dati po ma'am,
07:48tinuntahan kami doon sa aming lugar.
07:50Merong ita tayo dito na airport.
07:52Pero hindi po niya sinasabi na may bahay kami dito.
07:57Hindi nila sinabi na mayroong location?
07:59Oo, mayroong location.
08:00Nagtakan lang kami, itinayo ito.
08:02Hindi namin alam sa amin pala ito.
08:04Kalauna naman daw,
08:05may kumausap sa kanila mula sa lokal na pamahalaan
08:09para sa gagawing land acquisition o pagbili
08:13sa 211 lots na masasagasaan ng pinaplanong airport.
08:19Binayaran daw sila ng P320,000 kada isang ektarya.
08:25Pinangakuan din na bibigyan ang bawat apektadong pamilya
08:29ng libreng pabahay na may kuryente at tubig
08:32at one-time cash subsidy na P25,000.
08:37Dahil tila wala nang magawa,
08:40tinanggap na ng mga katribo ni George ang alok.
08:44Sunod na lang nilang namalayan,
08:46pinapaalis na sila.
08:48At naging mabilis na ang mga pangyayari.
08:51Pagdating ng ilang mga taon,
08:54nag-operisyon na yung airport.
08:56Nagtaka nga kami kasi dito sa amin sa nangaluman,
09:02mayroon kami ng EPIC at sakta ritual.
09:04Pero hindi talaga ninyari.
09:10Para sa mga katutubo,
09:13ang lupang ni Nuno,
09:14hindi lang tirahan o pinagkukuna ng kabuhayan.
09:19Dito rin nakaugat ang kanilang kasaysayan,
09:23kultura at pagkakakilanlan.
09:30Kaya nang tayuan ng airport ang bahagi ng kanilang lupain,
09:35hindi lang kanilang mga tahanan ang kinailangang iwan,
09:39pati na ang paraan ng pamumuhay na minanapan nila
09:42mula sa kanilang mga ninuno.
09:45Wala na ang kanilang mga malawak na saniman
09:49ng mga puno at prutas.
09:51Limitadong limitado ang kanilang mga galaw ngayon
09:55sa relocation site.
09:57Pakiramdam daw ng mga lumad na nalipat dito sa relocation site
10:01para silang mga binunot
10:03mula dun sa kanilang mga dating bahay o tirahan.
10:06Tapos bigla nalang inilagay dito
10:09na wala naman silang mga kabuhayang naghihintay pala rito.
10:13Saan sila kukuha ng pera
10:15para magpakabit ng kuryente at tubig?
10:17So pakiramdam nila para silang basta nalang iniwan
10:21dito sa relocation site na ito.
10:23Ganito o parang may mga walls, may sahig naman, may kisame
10:29pero very bare.
10:31Taong 2022 raw nagsimula ang unang phase ng relocation
10:35sa mga apektadong katutubong lumad
10:38sa bago nilang tahanan sa barangay maray maray.
10:42Ilang pamilya po nandito?
10:4326 ata yung na bahay
10:46pero yung iba po
10:48hindi po umuwi dito kasi
10:49yung pamumuhay nila.
10:51Nandun pa sa bukit.
10:52At ang isa nga
10:54sa mga naging problema ni George
10:56sa kanilang bagong bahay
10:58wala sila ritong matamnan
11:00kaya si George
11:01na mulat sa pool
11:03isang magsasaka
11:04pati na ang kanyang pamilya
11:06at mga ninuno
11:07na pilitang mamasukan
11:09sa mga construction site
11:11para lang kumita.
11:12Kung nanginabuhi sila,
11:13mas labaw may nanginabuhi
11:15bisag, balanghoy,
11:16kamutira mong kanon
11:18na nanginabuhi
11:19Igi hapon me
11:20sa isang ubos na kailang
11:21pagtanaw sa mo ah
11:22na napaginunta ilang respeto sa mo
11:25kaya
11:25siyempre tauraman me o niya
11:27Pariyarapon me sila nga
11:29manginabuhi
11:30Nakilala ko rin sa relocation site
11:33ang 71 anyos
11:34na si Aling Mila
11:36Isa raw siya
11:37sa mga binayaran
11:38ng 320,000 pesos
11:40kapalit ng isang ektarya
11:42ng kanilang lupa
11:43Binili ho ba yung mga lupa ninyo?
11:46Binili
11:47320,000
11:48320,000
11:49320,000
11:51per hektare
11:52Kami pa ang nagbayad
11:54sa buwis
11:55200,000
11:56kapi na lang din na
11:57Nakatanggap din daw siya
11:59ng one time cash subsidy
12:01na 25,000 pesos
12:0325K
12:04ginastos ko para sa
12:05ihalin ang aking bahay
12:07dito sa PIC
12:08si Erlain area
12:09dahil yun
12:10maulang
12:11may ramang good
12:11ng 25K
12:12ma'am
12:13pag lipat namin din
12:15sa aming bahay
12:16wala na kaming tira
12:17ng 25K
12:182022 pa ho kayo rito
12:21pwede hong pumasok?
12:22okay di ma'am
12:23maayos naman
12:24pero nung una
12:25hung lipat nyo rito
12:26walang kuryente
12:27walang tubig
12:282 months pa rin
12:29kung kuryente lang kayo
12:30so apat na taon na
12:312 months ago pa lang
12:32kayo nagkaroon ng kuryente
12:35Pahirapan nga raw
12:36hanggang ngayon
12:37ang pag-igib
12:38ng tubig
12:39ang nakatoka
12:40para rito
12:41ang mister
12:41ni Aling Mila
12:42na si Romulo
12:43puning gaybot
12:44ang angkar-angkar
12:45para sulan ng tubig
12:46para kabuan
12:48doon sa atabay
13:00Sa isang reservoir
13:02malapit sa relocation
13:04naabutan ang aming team
13:05na nag-iigib sa poso
13:07ang ilang mga residente
13:08ako gidming bit biton
13:10okay wala mga ko'y makargahan
13:12wala ko'y puan
13:14so agwantahon
13:15gidna ko na makauli
13:17sa akong balay
13:17may mga oras
13:18na walang dumadaloy
13:19na tubig
13:20dalaw na kapag tag-init
13:22doon na kami
13:23mag-iigib sa malayo
13:25ito po
13:26may tubig po ba
13:27didre?
13:28ayun o wala
13:29walang tubig
13:30tapos
13:31yung iba
13:32nagpapakabit ng kuryente
13:34sa kanilang gastus na
13:35ito solar
13:36pagkakuan
13:37may ilaw pa rin kami
13:39malawak ang aming
13:41bahay
13:41okay
13:42makagal din kami
13:43may mga alaba
13:45kaming mga
13:45soup
13:46dito wala akong gano'n?
13:48dito
13:49hindi na
13:49sikit-sikit ang
13:50tragic sa airport
13:52ang aming bahay rin ipakage
13:53may tubig
13:55may kuryente
13:56libre tanan
13:57hanggang ngayon
13:58wala lang
13:58in every development
14:00sa isang area
14:01mayroon talagang
14:01mga maapektuhan
14:03pero ginagawa naman po
14:04ng paraan
14:05with regard sa LGO level
14:06kung ano po yung
14:07kayang maibigay
14:08sa kanila
14:08regarding po sa
14:10kuryente
14:11nakabigay naman po
14:12yung ano natin eh
14:13government sa kanila
14:14lahat ng mga
14:15bahay doon
14:16merong kuryente yun
14:17ang kulang lang
14:18is yung
14:19kukunik yung
14:20linya from
14:21the house
14:22to the line
14:23sa electric natin
14:24binigyan po sila
14:25ng cash
14:26assistance
14:28yung sa tubig ma'am
14:29meron po tayong
14:30reservua doon
14:31ngayon ongoing na po
14:32yung pagawa ng
14:33program of works
14:34para sa kanila
14:35kasi nga
14:36na-erase po yun dito
14:37sa amin
14:38kung sinaaling
14:39nila at George
14:40nagre-reklamong
14:41walang kuryente
14:42at tubig
14:43sa ibinigay
14:44sa kanilang bahay
14:45si loloy naman
14:47ang hinanakit
14:48basta na lang daw
14:49silang pinaalis
14:50sa kanilang lupa
14:51nang walang ibinigay
14:53nakapalit
14:53walang libreng bahay
14:55wala ring
14:56one time cash
14:57subsidy
15:19ang kutob di loloy
15:22kaya raw siya
15:23hindi nabigyan
15:24ng libreng bahay
15:25at cash subsidy
15:27dahil wala siya
15:28nung nagsurvey
15:29ang mga kawani
15:30ng Department of Transportation
15:32at ng lokal
15:33na pamahalaan
15:34dahil wala siya
15:36ngayong tirahan
15:37pansamantala
15:38muna siyang
15:39nakikituloy
15:40sa bahay
15:41ng kanyang katribo
15:42ang tagiaan
15:43ni Thomas
15:44butuan
15:44na ikulami
15:45nagpuyo
15:46diri
15:46na kung maguli
15:47ng tagiaan
15:49magkita na po
15:49may kapuyian
15:50magtutuloyan na lang
15:52magulat-ulat lang
15:53na i-tabang na mo
15:57awa pa kong mawalig pag-asa
15:58wapa kong magpakawas paglawa
16:00basig na pa
16:00i-attest
16:01ako ang akoan
16:02hige yun
16:02meron nagsasabi ma'am
16:04na part sila
16:05ng ancestral domain
16:06pero humihingi kami
16:07ng mga papers
16:08na talagang
16:09kasali sila
16:10pero hindi sila
16:11makapagbigay sa amin
16:12so meron po tayong
16:14FPIC
16:15pre-prior consent po
16:17tapos sabi naman po
16:18ng DAR
16:19title po lahat yun
16:21so
16:22wala naman pong
16:23naging problema
16:24at ang isa pang
16:25napakalaking problema
16:27ngayon
16:28ang relocation
16:29site
16:31napakalayo
16:32sa eskwelahan
16:33wala ngayong
16:34mapasukan
16:35ang mga bata
16:36paano na
16:38ang kanilang
16:39pag-aaral
16:40ilang oras
16:40bago makapasok
16:41yung mga bata
16:42kung maglalakad po sila
16:44abutin po
16:44ng
16:46tatlong oras
16:47dyan po
16:48sa ano
16:48bago
16:49makarating doon
16:50nagkataan po dyan
16:51sa mga tubuhan
16:52o po
16:58marami po dito na
16:59yung iba hindi na nag-aaral
17:01yung iba humihinto
17:02kadalasan
17:03kasi masyadong malayo
17:04tatlong oras
17:05hindi po nila kakayanin
17:05sa paglalakad
17:08ilan
17:09ilan sa mga estudyanteng
17:10apektado
17:11ang mga anak
17:12ni Irene
17:13sakit na daw ilang tiil
17:14magbaklay
17:14nakahila ko
17:15kay panang ingon ko
17:17nga
17:17mag-eskwila
17:18unta mo
17:18dilipo na ko sila
17:19mapugos
17:20kasi mana
17:21may lahat maka-eskwila sila
17:22tulog kaadlaw
17:24wala may motor
17:25wala masakyan
17:26wala po ikapliti
17:28o say tagaan lang ako sila
17:30jeez
17:31o say wala
17:32giyod
17:33mag-eskwila lang
17:33yapon sila
17:34wala yung sudan
17:35ako lang silang ingnan nga
17:37agwanta lang mo
17:38upang matugunan
17:39ang problema
17:40ng mga narelocate
17:42ang daycare teacher
17:43na si Abby
17:44na nakatanggap
17:45ng libreng bahay
17:47ginawa niya ito ngayong
17:48makeshift classroom
17:51para maturuan
17:52ang mga bata
17:52the year 2016
17:54yung LGU po
17:55pumunta sa amin
17:56house to house
17:57kasi may nakaplano
17:59na pala na
17:59yung tinayuan namin
18:01is kasali nila sa airport
18:03sabi nila
18:04i-reliquite daw kami
18:06sabi ko kay Mayor
18:08Mayor
18:09paano ba yung
18:10daycare center ko
18:11sino ba yung mga batang
18:12tuturuan ko
18:12tsaya umuwi na lahat dito
18:14so naiwan yung daycare center ko
18:16doon
18:17doon po sa ako
18:18daycare center ko dati
18:20may mga bata doon
18:22na yung edad nila
18:23ay 0 to 4
18:2426 yung estudyante ko noon
18:27yung housing
18:28ng nanay ko doon
18:28ako nagpapatuloy
18:29ngayon
18:30ginawa ko na talaga
18:31yung bahay ng nanay ko
18:33ng temporary
18:38mahirap talaga
18:39mam
18:40kasi doon
18:41may kurinti ako doon
18:43ako ang nagbabayad talaga
18:44hindi barangay
18:45pero dahil bahay lang
18:47ang kanyang classroom
18:48ni hindi raw ito
18:49pwedeng ma-accredit
18:50bilang daycare center
18:55pag hindi ako
18:58accredited
18:58yung honoraryo ko
18:59hindi ang mag-increase
19:0022 years in service na ako
19:02to 300
19:03yung ano ko
19:04honoraryo sa LGO
19:05may teacher ako na anak
19:07yun lang ang nabibigay ng lapis
19:09post papel
19:10yung sistema sa feeding ko
19:11talagang sa akin na bulsa
19:14sabi ni mayor
19:16yung may ano doon
19:17sa covered court
19:18doon daw itatayo
19:19pero hindi ko alam
19:21kung itutuloy ba nila
19:23o hindi
19:23budgetan pa ngayong October
19:25ang hinihiling ko lang
19:26sana mapatayo nila ako
19:28ng daycare center
19:29nag-worry ako kasi
19:30malapit na akong mag-retire
19:32gusto ko
19:33makatayo na yung daycare center
19:35para may sustainable sila
19:37tuloy ang
19:37pagtuturo ko sa mga bata
19:39hanggat
19:40hindi pa ako nag-retire
19:41sa kabila ng mga nagre-reklamo
19:44at umaapela
19:45meron din ilang
19:47suportado ang proyekto
19:49mainam daw
19:50na sa wakas
19:51magkakaroon na
19:53ng airport
19:54ang probinsya
19:55abog ikaw na airport
19:56din
19:56kung ako'y magyay
19:58kung sa laginin
19:59layo na kaya
19:59sobrang hirap
20:01tapos ang gastos ba
20:02sa paglating
20:03nakagayan lang o
20:04bukid dun mga upat niya
20:06sa lagindingan pa mga
20:07sa kungras na tayo na
20:08o doon
20:09siyempre
20:09dagan turista nga
20:10mo abot
20:10proud po din nga
20:11sa doon Carlos
20:12nga naapod
20:13airport sa doon Carlos
20:14international
20:15tapos
20:15dawas po
20:16dagan po makatrabaho
20:17ang nakipotante po niya
20:20dali po siya mahalin
20:22kaya siyempre
20:23lubos ba
20:23ang kanilang pahintulot
20:25sa pamagitan ng
20:27tinatawag na
20:28FPIC
20:29o Free, Prior, and
20:32Informed Consent
20:34paambit din to nga
20:35kinisya
20:35kabahin sa among teritoryo
20:37so dapat mo agi
20:38o ng FPIC
20:39padayon may o
20:40pakingalayon
20:41sa itong ahensya
20:42ng NGIP
20:43wala pa may nakakita
20:44o ng CP
20:46Certificate
20:46of Pre-Recondition
20:47There was an initial application
20:49made by the provincial
20:51government unit
20:52so yun po
20:53naging basihan namin
20:54but only to find out
20:56na hindi
20:58nag-materialize
20:59yung
21:00FPIC na yun
21:01na alarma kami
21:02nung tinawagan kami
21:03mga submitted documents
21:04is no longer to be found
21:06so nangyari po
21:07nag-apply po kami
21:08ng panibago
21:10Ayon sa report
21:10ng ating mga team
21:11na pumunta doon
21:12yung project ng airport
21:14nasa loob ng
21:15Assisal Domingo
21:16Kung walang expenses
21:17hindi ko dapat parang
21:18parang manding natin
21:19na parang
21:20i-stop yung operation
21:21yung construction
21:22Oo
21:24pero sa ano namin kasi
21:25sa level
21:26ng provincial office
21:27wala kaming power
21:28na gano'n
21:29authority
21:30so sa regional
21:31at sa national
21:33level na yun
21:34ng mga
21:34kung ano
21:36yung gano'ng mga bagay
21:38Nitong biyernes
21:39binisita ng mga kawani
21:40ng NHA
21:42o ng National Housing Authority
21:44sa Region 10
21:45ang relocation site
21:47nang ipinarating
21:48ng aming team
21:49sa kanilang tanggapan
21:50ang mga hinain
21:51ng mga narelocate
21:52Ang role lang
21:53in it is construction
21:54production
21:55so nandito na yung tubig
21:56nandyan niya
21:57ang deep well
21:58nandyan na rin
21:59ang mga linya
22:00ang ano na lang tala
22:01pag-operate
22:01Kasi natunod rin namin
22:02si LGU
22:03nakasaad po doon
22:04na siya na po sa maintenance
22:07Makipagtulungan tayo
22:07doon sa leader nila
22:08makipag-meet siya ni Mayor
22:10lahat ng mga issues
22:11and concern nila
22:12is dapat
22:12na-erase na
22:14kung manag-go sila
22:16gusto na ko nga
22:17makasakay silang eroplano
22:18magtrabaho dito
22:19sa Laing Nasod
22:20ana
22:20mag-abroad
22:21maginay akong pangarap
22:23sa akong mga anak
22:24na makahuman silang eskwila
22:27kahit na
22:28hindi na kami
22:29makasakay
22:30ng eroplano
22:31punta ang ibang lugar
22:32basta
22:33may bigay lang sa amin
22:34yung trabaho
22:35pagkitaan namin
22:36araw-araw
22:38isipo sa katribo
22:40sumpay na sa amang
22:41kinabuhi
22:42kung walay yuta
22:43o walay teritoryo
22:44walay tribo
22:46mawadaan
22:47o bilih
22:48ang tribo
22:49ang kaunlaran
22:51hindi lang nasusukat
22:53sa bilyong pisong proyekto
22:55o bilis
22:56ng biyahe
22:57kundi
22:58sa pangakong
22:59tinutupad
23:00karapatang
23:01iginagalang
23:01at paninigurong
23:03walang mapapabayaan
23:05maaaring ilapit
23:06ng paliparan
23:07ang bukid noon
23:08sa buong Pilipinas
23:10at sa mundo
23:11pero tunay lamang itong
23:14pag-asenso
23:15kung
23:16ang mga unang
23:17nag-ugat
23:18sa mga lupaing ito
23:20hindi
23:21maiiwan