- 12 dakika önce
Gece Haberleri, 24 saatin tüm gelişmelerini ekrana getiriyor.
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:20İzlediğiniz için teşekkürler.
00:30Nasıl yönlendirdiğini mercek altına alarak Washington'a ağır maliyetler ortaya çıkardıklarını kitaplarında ayrıntılarıyla belirttiler ve tabi ki bu da tartışmaları
00:42beraberinde getirdi özellikle 2024 seçimlerinde bu lobinin 45 milyon dolardan fazla para harcadığı yönünde de bilgiler yer alıyor.
00:52Tabi ki bu Amerikan siyasetinde İsrail etkisini ve İsrail'in Amerika Birleşik Devletleri yönetimini doğrudan nasıl etkilediğini bir kez daha
01:01ortaya koymuş oldu.
01:03Konuklarımızla birlikte ilk bölümde bu konuyu konuşacağız.
01:07Amerika Birleşik Devletleri üzerindeki İsrail etkisini değerlendireceğiz.
01:11Hasan Oktay ve Sinan Demirtürk uzaktan bağlantıyla bizimle birlikte.
01:16Hoş geldiniz.
01:19Hoş bulduk Aralık'ın yayında Sinan Bey geceler.
01:22Zaten sık sık özellikle Amerikan başkanlık seçimlerinde bu sık sık konuşulur.
01:27Amerika Birleşik Devletleri'nin kanunları biraz aslında sponsorluğa seçim sırasında bağış almaya izin veriyor ve hem cumhuriyetçiler hem demokratlar özellikle
01:39bu bağışlar vasıtasıyla kampanyalarını yürütebiliyorlar ve bu bağışların artık astronomik noktalara gelmesi de tartışmaları beraberinde getiriyor.
01:48Diğer taraftan tabi bu kitapta bahsedilen lobilerin harcadığı diğer parada dikkat çekici yani bir anlamda seçmenin kararını etkilemek adına yürüttükleri
02:02propaganda ve çabalar belki de Amerikan başkanını, Amerikan siyasetini ve dolaylı olarak da dünya siyasetini yakından etkileyecek kararların alınmasına neden
02:12oluyorlar.
02:13Tabi burada İsrail'in etkisi bizim önemli olarak altını çizeceğimiz ve burada konuşacağımız konu çünkü özellikle İsrail'in politikaları ve
02:22Amerika Birleşik Devletleri'ni dünya politikalarında zorladığı noktalar tüm dünyaya nasıl zarar verdiğini yakın zamanda görüyoruz.
02:30Sinan Bey sizinle başlayalım. Amerikan siyaseti üzerinde bir İsrail vesayetinden hep bahsedilir ve lobiler üzerinden ve biraz önce bahsettiğimiz bağış
02:39sistemi üzerinden özellikle Amerikan siyasetinin hep dizayn edildiği belirtilir ki bu cumhuriyetçi demokrat ayrımı olmaksızın olan bir şey.
02:48Hem Amerikan başkanları, başkan yardımcıları ve tabi ki senatoda senatörleri mecliste de meclis üyelerini belirlemede ve hatta eyaletlerde valileri belirlemede
03:01ne kadar etkin olduğunu hep konuşuruz, sık sık dile getiririz.
03:04Nasıl değerlendireceksiniz? Bu kitap herhalde bir kez daha bu durumu gün yüzüne çıkarmış oldu.
03:09Evet bu kitap aynı zamanda ABD'deki bu İsrail lobileri, İsrail toplulukları konusundaki rahatsızlığı da belgeleyen önemli noktalardan bir tanesi.
03:21Hem Merchayvun hem de Walt'un bu İsrail lobisi vurgusu. Klasik bir tezin de bir devamı gibi aynı zamanda ABD'deki
03:29uluslararası ilişkiler yorumcuları, ABD iç politikasının bu ciddi analistleri real bir takım noktaları da ön plana çıkartmış oluyorlar.
03:38Aynı zamanda ABD iç siyasetinde de bir bölünmüşlüğün de bir yansıması olarak bunu okumak gerekir.
03:45Yani her zaman bu İsrail'in oluşturmuş olduğu pek çok lobi faaliyeti.
03:50Bunun başında AIPET gelir ve bunu desteklemiş olduğu pek çok adında demokrasi ya da demokrat bulunan pek çok proje grubu
03:58var.
03:58Bu son ara seçim söz konusu olduğunda da 45 milyon dolarlık muazzam bir bütçeyi seferber ettikleri konusunda da yüksek bir
04:06eşiği ifade eden bir tabloyla karşı karşıya olunduğu görülüyor.
04:10Bununla birlikte Amerikan kamuoyunu yönlendirilmiş olan ciddi kanaat önderlerinin ve siyasetçilerin aynı zamanda bu İsrail etkisi söz konusu olduğunda da
04:19iki ana damarı temsil ettiğini görürsünüz.
04:22Yani ciddi bir ayrışmanın olduğunu da görürsünüz buna taraftar olanlar ve bunun karşısında konumlanmış olanlar yani bir anlamıyla da daha
04:30ABD'deki bu Hristiyan demokat toplulukları ya da Hristiyan toplulukları temsil etmiş olan ve yine yaygın evanjelik unsurlardan yani protestanlığın farklı
04:42bir yorumu olarak yorumlanacak ve evanjelizmin farklı kollarına ve dini yorumlarına sahip olan pek çok siyasetçilerin de bu konuda önemli
04:50görüş aylıkları içerisinde olduğu görülür ki
04:52bu anlamıyla yaygın kanaat aynı zamanda ABD'nin İsrail lobileri istikametinde yanlış bir yöne yanlış bir dış politikaya ve özellikle
05:01Müslüman ülkelerle ve dost olunabilecek olan pek çok ülkeyle karşı karşıya getirildiği konusunda da hakim bir kanaat olduğunu görüyoruz.
05:09Yani bazı cumhuriyetçi senatörler ve bazı demokrat senatörler bununla birlikte cumhuriyetçi ve demokrat gruplarla iş birliği içerisindeki önemli düşünce kuruluşlar
05:19yani analiz merkezleri, tip denk unsurları da bazen İsrail'in etkisindedirler bazen de bu İsrail'in yoğun ve baskıcı ve
05:27manipülatif etkisi konusunda da muhalefet yapmaktadırlar.
05:30Bu kitabın ortaya çıkarmış olduğu yeni tartışma özellikle son bir buçuk yıl içerisinde Donald Trump ve Benjamin Netanyahu arasındaki temel
05:42tartışmaların da öne çıkmış olduğu bir iklim içerisinde ceryan etmiş oluyor.
05:47Hatırlayacaksınız özellikle Mossad'ın bazı Amerikalı karar vericileri dinlediği ABD'de veya sarayda karar odalarının ve dış politikayla ilgili alınmış olan
05:58özel tezlerin bile Mossad tarafından hususu dinlendiği ile ilgili temel görüşler ortaya konulmuş oluyor ki bunlar aynı zamanda Hollywood'da dizilere
06:07konu oldu.
06:07Hollywood'da önemli filmlere de konu oldu. Yani bu Amerikalıların, Amerikalı düşünce adamlarının, Amerikalı köşe yazarlarının, analistlerin, televizyon yorumcularının ve toplumun
06:16yakinen intibak etmiş olduğu yani takip etmiş olduğu bir tartışma.
06:21İsrail ne kadar ABD karar alma süreçlerinin ve devlet hayatının içerisinde, çok net bir şekilde içerisinde.
06:27Özellikle ABD'nin Doğu Akdeniz politikası, ABD'nin Basra Körpesi politikası, ABD'nin Orta Doğu politikası, ABD'nin yakın şart
06:36politikası bu İsrail lobilerinden bağımsız yürütülemiyor.
06:39Yani neredeyse Amerika'nın kurulduğu ilk dönemden itibaren Erhan Bey, yani daha İsrail yokken, İsrail oluşmamışken bundan 100 yıl öncesine
06:50dayalı çok esaslı bir Amerikan toplumu içerisindeki bu Yahudi karar vericilerin,
06:55yani önemli finansörlerin, büyük şirketlerin kurucusu olan para babalarının, önemli medya patronlarının ve bir anlamıyla sanat, kültür ve bilim hayatını
07:05yönlendirmiş olan büyük dobi kuruluşlarının İsrail siyasetindeki hakim olsun.
07:10Nasıl İrlandalı bir damar vardır, nasıl Avrupalı bir damar vardır, nasıl Anglo-Saksonluğu temsil eden bir damar vardır, aynı şekilde
07:17İsrail'i ve Yahudilerin, Musevi toplumunun çıkarlarını da uluslararasılaştırmak
07:24ve bunu Amerika üzerinden dünyaya şamil kılmak noktasında da önemli bir siyasi damarın ve mücadele alanının olduğunu da görüyoruz.
07:33Bu kitap biraz bunun ifşa edilmesi noktasında özellikle 27 Ekim'deki İsrail seçimleri ve bunun hemen akabinde gerçekleştirilecek olan 5 Kasım
07:42tarihli Amerikan ara seçim süreciyle ilgili de tartışmaların daha da yoğunlaştığını görüyoruz.
07:49Evet, kitapta ilginç detaylar var, siz de belirttiniz. Bu detaylardan en dikkat çekin.
07:54İşte bu 45 milyon dolar meselesi.
07:57Tabii burada özellikle bu 45 milyon doların harcamalarının büyük bölümünün Gazze'de ateşkes çağrısı yapan iki demokrat vekili hedef aldığı,
08:09yani onların bir anlamda itibar suikastine uğratılması, seçmen karşısında negatif bir pozisyona getirilmesi ve tabii ki seçimlerde vekilliklerini kaybetmesi üzerine
08:22harcandığı ifade ediliyor.
08:24Diğer taraftan altı çizilen önemli bir konu var.
08:28Aslında işte bu harcanan paranın ya da lobilerin hangi amacın peşinden koştuklarını daha net bir şekilde biraz somutlaştıran bir örnek
08:40bu.
08:40Özellikle 2024'te Netanyahu'nun o kongrede yaptığı ünlü konuşma ki 74 kez ayakta alkışlanarak kesilmişti.
08:51Şimdi aslında bu da Hasan Bey durumu biraz daha net bir şekilde ortaya koyuyor gibi.
08:58Yani Amerikan siyasetini nasıl dizayn ettiklerini ya da meclisteki vekilleri nasıl baskı altına aldıklarını ya da çok net söylemeni miyiz
09:08bilmiyorum.
09:08Kontrol altına aldıklarını net bir şekilde ortaya koyan bir durum ve kontrol altına alamadıkları senatör ya da vekillerin üzerine de
09:17kampanyalar için paralar harcamaları bu kitapta net bir şekilde ortaya konulmuş.
09:22Ve tabii ki bu ABD'nin tartışmaları beraberinde getiriyor.
09:26Bu lobinin açığa çıkan yüzü bir de açığa çıkmayan yüzünü göz önüne getirdiğimiz zaman durumun vehameti ortaya çıkıyor herhalde değil
09:35mi Hasan Bey?
09:36Evet oldukça vahin bir durumu ama Amerikan toplumu bu ve buna benzer manipülasyonlar açık bir toplum.
09:42Zira 45 milyon dolar Amerika için veyahut da seçimlerde şeffaf seçimlerde yapılan yardımlar açısından son derece yüksek gibi gözükmedi.
09:52Ama dünya seçimlerine baktığımızda rakam itibariyle küçük rakamlar.
09:55Buna rağmen bu lobi hem demokratlar hem de cumhuriyetçiler üzerinden etkili faaliyetler yürüttüğü söz konusu.
10:04Tabii özellikle Sener Hoca'nın ifade ettiği Trump ile Netanyahu arasındaki gerginlik İsrail'de ve Amerikan seçimleri göz önünde bulundurulduğunda bu
10:16kitap belki bu seçimler olmasa çok fazla dikkat çekmeyecekti.
10:19Bu seçimlerin…
10:46Yani aslında bazı vekillerin kazanamaması için bazı algı yönetimleri için belki de onları baskı altına almak için harcanmış bir para
10:55onun da altını çizmek gerekiyor.
10:56Buyurun.
10:57Evet kameran oraya geliyordum siz altını çizdiniz teşekkür ediyorum.
11:00Bu bağışların dışında da zaman zaman bazı lobiler işte Ermeni lobisi, Amerika'daki etkili Rum lobisi ve Yahudi lobisi kendilerine rakip
11:11gördüklerini tasfiye etmek işte iki vekilden bahsettiniz.
11:14Veyahut da kendilerine daha fazla hizmet edeceğini tahmin ettikleri senatörleri veya vekilleri veyahut da valileri önpümüne çıkarabilmek adına yapılan çalışmalar
11:25şeklinde değerlendirmek gerekiyor.
11:26Bu bağlamda bu seçimlere dönük de Yahudi lobisinin veyahut da Netanyahu'nun seçimleri yönlendirmekle ilgili sahaya sürece lobilerin faaliyetleri açısından
11:37da bu kitabın yayınlanması son derece önemli ve dikkatleri de zaten bu seçimlerden dolayı üzerine çekmiş oldu.
11:44Belki bu kitap 6 ay önce yayınlansa veyahut da seçimlerden sonra yayınlansa bu kadar fazla ses getirmeyecek.
11:51Böyle olunca Yahudi lobisinin Amerikan dış politikasını, Amerikan iç politikasını dönüştürebilmek adına, yönlendirebilmek adına gerçekten çok önemli çalışmalar gerçekleştiriyor.
12:03Fakat Trump'ın geçtiğimiz aylarda özellikle Venezuela üzerinden ve Çin üzerinden Amerikan seçimlerin nasıl manufledildiğini ifade ettikten sonra bu kitabı
12:14da gündeme getirdiğimizde karşımıza şöyle bir manzara çıkıyor.
12:18Trump her halükarda bu seçimleri Yahudi lobisi gibi örneklerde hareketle dobilerin yönlendirmesinin önüne geçmek arzusunda olacak.
12:28Eğer seçimleri kendi isteği şeklinde ortaya çıkmadığını görürse de bu sefer bu lobileri ve Çin'i Venezuela gibi devletleri suçlayarak
12:39seçimlere hile karıştırıldığı argümanın etrafında belki de seçimlere müdahale etmek durumuyla karşı karşıya kalacak.
12:46Çünkü genelde bu seçimleri Cumhuriyetçilerin yanı Trump'ın kaybedeceği yönünde kamuoyu oluşturulurken ama Trump son derece rahat bu seçimleri almakla
12:56ilgili bütün gayretlerini ortaya koyuyor.
12:59Sanki almış gibi bir rahatlık içerisinde.
13:01Hatta alamasa da buna benzer lobileri suçlayarak belki de bu seçimleri itibarsızlaştırarak senato ve diğer unsurların Trump üzerindeki baskılarını bertaraf
13:15etmek üzere kullanacak.
13:17Yahudi lobileriyle ilgili İsram Bey güzel örnekler verdi.
13:20Gerçekten sayıları itibariyle Amerika'da az olmalarına rağmen hem ekonomik olarak hem de örgütlenme biçimi olarak müthiş bir organizasyonları söz konusu
13:29ve bu organizasyon gücünü de ellerindeki mali imkanlarla beraber harekete geçirerek nokta atışlarla sonuca gidebiliyorlar.
13:38İşte Gazze konusunda biraz daha sesleri farklı çıkan iki senatörün itibarsızlaştırılmasıyla ilgili 2024'te yaklaşık oldukları kitabın en önemli örneklerinden biri.
13:50Bunun yanında belki bazı valilerin seçilmesi konusunda da kamuoyu oluşturmak veyahut da lobi yapmakla ilgili gayretleri söz konusu ama gözüken
13:58o ki hem Ekim ayının sonunda 27'de İsrail'de gerçekleşecek seçimlerin
14:05özellikle Trump'ın dış politikasına ve Trump'ın Çin ile ilgili veyahut da diğer ülkelerle ilgili politikalarında olumsuz etkileyeceğini göz
14:13önünde bulundurarak tahminler daha çok Netanyahu'nun kaybedeceği yönünde.
14:18Bu durumda göz önünde bulundurulduğunda büyük ihtimalle Netanyahu bu kitap üzerinde Yahudi lobisinin etkisinin ortaya çıkmasını örtebilmek adına yeni hamleler
14:29gerçekleştirecek.
14:30Belki yeni alanlarda yeni grupları harekete geçirerek Amerikan seçimlerini yönlendirmek arzusunda olacak.
14:38Bunu bir anlamda Trump'la Netanyahu'nun seçimler üzerinden birbirlerini baskılama yöntemi olarak da değerlendirmek gerekir.
14:46Zira Netanyahu'nun bu seçimleri kaybetme ihtimali söz konusu.
14:49Zira Trump'ın Birleşmiş Milletler toplantısında ve ondan önce yapış olduğu açıklamalarda özellikle İran'la barış konusunda seçimden sonra yani
15:00Amerikan seçimlerinden sonra olabileceğini ifade ettikten sonra hemen bir cümle sonra seçimlerden önce de olabilir ifadesini kullandı.
15:07Bu da Netanyahu'nun seçimleri kaybetmesi üzerine hemen müteakip İran'la bir barış anlaşmasının gerçekleştirme ihtimali Trump'ın kafasında şekilleniyor.
15:17İşte bu kitapla beraber Trump'ın Netanyahu'la rekabeti Yahudi lobisinin Amerikan politikalarının etkilemesine Trump'ın sessiz isyanı birleştiğinde karşımıza
15:28önümüzdeki günlerde çok daha ilginç olaylar çıkacak gibi gözükmekte Erhan Bey.
15:33Sinan Bey tabi Amerika Birleşik Devletleri'nden bahsediyoruz önümüzde bir örnek var ama tabi yakın zamanda özellikle İsrail'in dünyanın
15:41birçok ülkesinde özellikle Avrupa ülkelerinde siyaseti belirleme yönetimleri belirleme adına bazı manipülasyonlar yaptığı yönünde de tartışmalar söz konusu.
15:53En yakın örneğinin Slovenya'da gerçekleştiğini söyleyebiliriz ve orada hala bir tartışma devam ediyor.
15:58Bir davanın açılması söz konusu bir kovuşturma da yapılabilecek.
16:02Diğer taraftan Avrupa'nın diğer ülkeleriyle ilgili de tartışmalar var.
16:05Fransa ile ilgili tartışmalar var.
16:07Yine yakın zamanda İspanya ile ilgili ki İsrail'e ters düşen çok net bir yönetime sahip İspanya ile ilgili de
16:16bu tip tartışmalar yaşanıyor.
16:17Dünyanın çeşitli ülkelerinde zaman zaman İsrail politikalarıyla yakından ilgili olabilecek yönetimlere müdahale etme konusunda İsrail'in çok fazla para harcadığı
16:28lobiler vasıtasıyla ya da medya vasıtasıyla bazı etkileme çabalarının içine girdiğini hep konuşuyoruz.
16:35Ve bu tip iddialar son dönemde çok fazla dillendirilmeye başlandı.
16:39Avrupa'nın birçok ülkesi için de geçerli bu.
16:42Nasıl değerlendirmek gerekiyor?
16:44Artık bu kapalı kapılar ardında lobiler vasıtasıyla ve tabii ki İsrail'in medya gücüyle birlikte perdelenmiş bu gelişmeler yavaş yavaş
16:55açığa çıkmaya başladı.
16:56Ve ülkeler içinde de rahatsızlıklar oluşmaya başladı.
17:00Amerika işte konuştuğumuz örneklerden biri biraz önce bahsettiğim ülkelerde ve yanına koyacağımız birçok ülkede de çok büyük rahatsızlıklar var.
17:07Bu yavaş yavaş ortaya çıkmasının sebebi nedir?
17:11Yani İsrail yanlısı medyanın gücü kırılmaya mı başladı?
17:15Diğer taraftan ülkelerde de bu konuda bir uyanış mı söz konusu?
17:20Nasıl değerlendirmek lazım?
17:22Erhan Bey tabii medya açısından ya da uluslararası ilişkileri aktüel ve günlük değerlendirenler açısından bu sanki yavaş yavaş ortaya çıkıyormuş
17:31ve Avrupa'yı yönlendiren bir temel meseleymiş gibi anlaşılabilir, alınabilir ama Hasan Hocam gibi ve sizler gibi tarihi yakından takip
17:39etmiş bizlerin, tarih hocalarının bu konularda biraz daha tabii baktığını görürüz.
17:44Yani bunu bir tarihi aksiyon olarak, bir tarihin sonucu olarak görürüz ki bugün ABD için konuştuğumuz pek çok Yahudi şirketti,
17:52pek çok Yahudi yapılanması, büyük Yahudi ailesi, Musevi aileler bunlar aynı zamanda Avrupa orijinlidirler, Avrupa topluluklarıdır.
18:01Yani daha 16 ve 17. yüzyılda Amerika oluşurken Avrupa'dan buraya göç etmiş olan, buraya yerleşmiş olan ve ABD kurulurken burada
18:11önemli etkinlik alanları meydana getirmiş olan kökenleri Avrupa'da, özellikle İspanya'da, özellikle Almanya'da, özellikle Polonya'da, Fransa'da ve İtalya'da görmüş olduğumuz gerçekten
18:2417. ve 18. yüzyılın Avrupa finans unsurlarını,
18:29Kambiyo sistemini, bugün modern bankacılığı kendi elinde bulunduran ve uzun yıllar boyunca özellikle 10. ve 11. yüzyılda Avrupalıların getto diye
18:39talip etmiş oldukları alanlara sıkıştırılmış olan topluluklardır.
18:43Hasan hocam tanır, merhum bir büyüğümüz vardı, Prof. Dr. Cihat Özönder, önemli bir sosyologtu, onu rahmetle anlayın.
18:50Bunun meşhur bir tabiri var, etnokrasi yani bir azınlığın, bir azınlık topluluğun çoğunluk üzerinde kurmuş olduğu tahakküme işaret eder.
19:01Bu tam olarak Avrupalı Musevilerin, Avrupalı Musevi cemaatinin ve bugün ABD'deki İsrail lobisinin hareket alanına tam olarak işaret ediyor.
19:11Yani sayıları az olduğu için etkinliklerini ekonomide, siyasette, düşünce hayatında, kültürde teşekkür ettirmiş olan ve bir anlamıyla satın aldıkları siyasetçiler,
19:23yönlendirdikleri siyasetçiler veya siyasetteki ana unsurları yoluyla Almanya gibi, Fransa gibi, İtalya gibi ve Amerika gibi büyük güçlerin küresel politikalarına
19:33hakim olabilecek olan bir yönlendirici unsur.
19:36Bir tür temel çekirdek kurmak, bir tür değişmez çekirdek kurmak.
19:41İkinci temel nokta Erhan Bey, her İsrail lobisi ya da her Musevi lobisi tam olarak Tel Aviv'in kontrolünde değildir.
19:49Bu da İsrail'de çok konuşulan ve tartışılan konulardan bir tanesidir.
19:54Musevi lobileri mi büyüktür, Tel Aviv mi büyüktür?
19:56Yani Tel Aviv'in de zaman zaman Musevi lobilerinin yani Avrupa'da ve ABD'de yapılanmış olan bu grupların politikalarını harfiyen uygulamak
20:05zorunda olduklarını görürüz.
20:07Ve tarih içerisinde, son 100 yıl içerisinde zaman zaman İsrail yönetimleriyle ABD'deki ve Avrupa'daki bu Musevi toplulukları arasında da ciddi
20:16fikir ayrılıkları söz konusu olmuştur.
20:18Fakat bugün Filistin meselesi başta olmak üzere, İsrail'in Orta Doğu'daki varlığı başta olmak üzere, İsrail-İran münasebetleri ve İslam
20:27ülkeleriyle İsrail'in ilişkisi ve geleceği noktasında da bu Musevi lobilerinin ya da İsrail'li toplulukların noktasında da bir sonuç
20:36birliktelikleri var.
20:37Yani İsrail'in toprak bütünlüğünün korunması, İsrail'in çıkarlarının ABD ve bazı Avrupa ülkeleri eliyle daim edilmesi.
20:45Yani Gazze'de ortaya konmuş olan barış planının Netanyahu'nun ve İsrail hükümetinin istediği çerçeve içerisinde tavuk etmesi.
20:54Uzun vade içerisinde Batı Şeri ya da kalıcı bir işgali ya da kalıcı bir yerleşim sürecinin ortaya konması ve Lübnan'dan
21:02çekinmeyen bir İsrail tablosu ve özellikle Suriye'de, Golan Tepeleri ve Kuneitra bölgesinde artık Pili işgalini hukuki bir altyapıya oturtmuş olan
21:12bir İsrail'den bahsediyoruz.
21:13Bunlar Musevi lobileriyle İsrail'in genel politikası arasında bir seçimde ne ABD ara seçimleriyle ne de İsrail'deki seçimlerle değişmeyecek olan
21:23çok kuvvetli bir bağı ifade ediyor.
21:26Ve bunlar gerçekten çok zemin toplulukları hamle.
21:28İfade ettiğim gibi satın aldıkları, yönlendirdikleri büyük seçim kampanyaları sayesinde, muazzam reklam kampanyaları sayesinde bir kere ABD kongresine demokratlar ve
21:40cumhuriyetçiler içerisinde bazı adayları eriyerek ve bazı adayları destekleyerek kimin katılacağını,
21:46yani ön seçimlerde bir etki kurmak suretiyle bunların plana çıkmasını temin ediyorlar ve bu anlamıyla İsrail'e kökten karşı olan,
21:54biraz önce sizin de ifade ettiğiniz gibi bir takım politikacıların da elenmesine,
21:59cumhuriyetçi ve demokrat listeler içerisinde yer almasına mani olabilecek olan bir ilk adımı meydana getiriyorlar.
22:05Ve daha sonra hem cumhuriyetçi hem de demokrat listelerden girmiş olan bu kongre adaylarını, senatör adaylarını da istedikleri gibi büyük
22:13reklam kampanyalarını desteklemek suretiyle,
22:15bakın başta orada Fox benzeri veya BBC benzeri veya Axios benzeri gerçekten kendi kurmuş oldukları başlarında,
22:24bu musevi toplulukların bulunmuş olduğu, büyük birlikte kuruluşlarının da yürütmüş olduğu esaslı kampanyalarla,
22:29ifade ettiğim gibi onların önlerini açarak büyük resme bakıldığı zaman da İsrail'in çıkarlarına asla zarar vermeyecek ve ABD Kongresi
22:39'nin İsrail'e yönelik askeri yardımlarını ve siyasi desteğini,
22:47resim geliyor mu Erhan Bey?
22:49Evet, duyuyoruz buyurun.
22:50Geliyor, geliyorsun.
22:51Evet, ABD ve İsrail arasındaki müttefikliği, kongrenin İsrail'e vermiş olduğu siyasi desteği kalıcı hale getirebilecek olan bir konsensüs.
23:02Bu siyaset üstü bir konsensüs, bu demokratlıktan ve cumhuriyetçilikten daha ziyade bir konsensüs.
23:08Yani kendi ellerinde bulundurdukları ve çoğunluğu musevi olmayan, musevi orijinli olmayan kongre üyelerini ve ABD'li bürokratları ya da gazetecileri
23:18İsrail çıkarları noktasında da doğru bir noktaya yönlendirmek
23:22ve onların üzerinde esaslı bir tahakküm kurmak noktasında bence Avrupa'daki faaliyetlerinden bağımsız olmayan,
23:29yani Avrupa ülkelerinde yürütmüş oldukları siyasi faaliyetlerle ABD'de kongre üzerinde kurmuş oldukları etki ve tahakküm arasında da bir uyum sağlayan
23:39bir küresel fotoğraftan bahsediyoruz.
23:41Bakın Gazze Savaşı başladığı zaman özellikle İtalya'daki ve İspanya'daki bir takım karşı aksiyonların,
23:48yani İsrail'e karşı eleştirilerin Başbakan Mers tarafından da ortaya konması bekleniyordu.
23:55Mers bir sinemaka giderek burada ağladı.
23:58Yani adeta Yahudi toplumundan 1940'lı yılların Almanya'nın tarihi lekelerinden sıyırılmak istediğini ifade ederek
24:07bir nevi Netanyahu'nun Gazze'de yapmış olduğu soykırımı destekleyen mahiyette bir günah çıkarma faaliyeti içerisine girdi.
24:14Yani burada da yine bir lobby faaliyetini Musevilerin bir anlamıyla Almanya, İtalya ve İspanya politikasındaki yönlendirici ve manipülatif etkilerini de
24:24görmekteyiz.
24:24Bazen sokağı karıştırabiliyorlar, bazen bir siyasetçinin önemli bir özel hayatı belgesini ifşa ederek onun devre dışı kalmasını sağlayabiliyorlar.
24:34Bazen bir iç hükümet davresini yapmak noktasında önemli bir adım ortaya koyabiliyorlar.
24:39Yani bu yanıyla siyasi partiler ve siyasetçiler üzerinde bir tür eliminasyon etkisi veyahut da manipülasyon etkisi yoluyla
24:47Avrupa kamuoyunlarında da önemli bir etkiye sahip olduklarını ifade edelim.
24:52Evet önemli konulardan biri tabi İsrail'de de yaklaşan seçimler var.
24:5627'sinde önemli bir seçime gidecek ve İsrail'de belki de iktidarı değiştirecek bir seçim yaşanacak.
25:04Ama tabi ki tartışmalarda beraberinde geliyor.
25:07Yakın zamanda alınan bir karar vardı.
25:09Özellikle Arap partilerine yönelik bir yasak kararı ve yüksek mahkemeye,
25:14ortak liste ve RAM partisi hakkında verilen seçime girmeme yasağını içtihatlara uygun bulmadı ve bu yasağı kaldırdı.
25:23Aynı zamanda tabi önemli figürlerden biri orada Ofer Kasif milletvekili onun hakkında da bir yasak vardı.
25:31Onu da kaldırdı.
25:32Bu seçimler öncesinde bir hayli önemli Hasan Bey.
25:35Neden önemli?
25:36Çünkü aslında kamuoyu yoklamalarına baktığımız zaman Netanyahu'nun iktidar partilerinin diyelim,
25:44tabi Likud ve yanındaki aşırı milliyetçi partilerin iktidardan bir hayli uzaklaştıklarına o bloğun tek başına iktidar olamayacağını görüyorduk.
25:54Ama yakın zamanda muhalefetle arasını kapattı ve hemen hemen şu anda kafa kafaya durumdalar.
26:01Ama şunu da söyleyelim.
26:03Tabi 120 parlamentolu bir sistem ve 61'i bulan iktidarı kurabiliyor, hükümeti kurabiliyor ve iktidarı ele geçirebiliyor.
26:12Ama şu anda seçim sonuçlarına bakıldığında bu iki blok da 61 sayısına ulaşamıyor.
26:19İşte burada Arap partileri çok çok önemli bir noktaya gelecek.
26:22Belki de yeni bir hükümetin kurulmasında anahtar pozisyonda olacak.
26:26Ve bu yüzden de Likud partisi ve tabi ki iktidar ortağı diğer partilerin başvurusuyla bu yasak kararı alınmıştı.
26:36Ama Yüksek Mahkeme bu kararı kaldırdı.
26:37Bu seçimler öncesinde ne anlama geliyor?
26:40Arap partilerinin seçime girmesi, İsrail'de gelecekteki yönetimi seçim sonuçlarına göre ortaya çıkacak.
26:50Belki de yeni iktidarı nasıl belirleyecek size Hasan Bey?
26:54Evet, Netanyahu'nun İsrail'deki sistemi germesi ve kendi etrafında bir İsrail oluşturmaya çalışmasına sistem tıkandığı için İsrail Anayasa Mahkemesi,
27:05Arap partilerinin seçime girmesinin önünü açarak bir anlamda İsrail devletinin sağlıklı bir zemine oturmasıyla ilgili bir hamle gerçekleştirildi.
27:14Hatta Netanyahu'nun seçimleri kaybetme ihtimalini göz önünde bulundurursa bir fevkalede doğum oluşturup seçimlerin iptaliyle ilgili, teyir edilmesiyle ilgili de
27:23bir hamle gerçekleştireceği ileri sürüyor.
27:25Araplar ve Arap partileri İsrail'in bir gerçeği, yani bunu yok sayarak, görmezlikten gelerek İsrail'de bir sistemi oturtmanız mümkün değil.
27:33Ama Netanyahu özellikle 7 Ekim Hamas'ın saldırısından sonra aşırı güvenlikçi ve septik hareketlerle İsrail'i büyük bir risk ve
27:42tehdit altına sokmasına İsrail halkından bir tepki olacak.
27:46Bunu görüyor. Bu süreçte Netanyahu kaybetmemek adına bir taraftan Araplar üzerine baskı kurmaya çalışırken, seçimlerin yasaklanmasıyla ilgili karar aldırmaya çalışırken,
28:01diğer taraftan da Amerika'da lobi faaliyetlerine beraber Netanyahu üzerindeki Trump baskısını kaldırmaya çalışıyor.
28:08Diğer taraftan da Sinan Bey diğer Yahudi lobilerini dünyadaki faaliyetler anlatırken aslında şu anda yüz yüze kaldığımız bir olayla kısaca
28:17temas etmek istiyoruz.
28:19Bugünlerde bizim sosyal medyamızda adeta Azerbaycan'la Türkiye tabiri caizse savaştırılıyor.
28:25Bu belki televizyonlara çok yansımadı ama sosyal medyada ciddi anlamda bir krizle karşı karşıyayız.
28:31Burada Netanyahu'nun cinli olarak söylemek gerekir.
28:34Çünkü Birleşmiş Milletler'de İlem Aliyev bu toplantılara katılmamak adına Amerika'ya gitmemişken, bir yetkilinin orada Netanyahu dinlemesi üzerinden bir tweet
28:45atılıyor.
28:45Ve bir tweet anında, hatta bu tweetin kaynağı belli değil.
28:48Daha sonra yapılan araştırmalarda biraz da İsrail menşeli olduğu ortaya çıkıyor.
28:52Ve birden köpürtülerek anında Azerbaycan'dan buna karşılık derken bir medya meydan savaşına dönüştürülüyor.
28:59Bu da Sinan Bey'in Yahudi lobisinin faaliyetlerinin etkisini anlaşılması açısından son derece önemli.
29:05Böylece Netanyahu dünyanın birçok yerinde sorunları kaçıyarak, ortaya çıkartarak kendi varlığının devam ettirmesiyle ilgili bir alan seçmeye çalışıyor.
29:16Tabii bu Netanyahu açısından olumlu sonuçlar vermeyecek.
29:19Bunun yanında Arap partileri İsrail'in bir gerçeği.
29:23Bunlar parlamentoda yer alıyorlar ve önümüzdeki dönem yani 27'sini Netanyahu kaybettikten sonra kurulacak.
29:31Yeni hükümette de yer alarak İsrail'in normalleşmesini, Netanyahu'nun gerginliğinin karşılığında atılması gereken normalleşme adımlarında önemli roller üstlenecekler.
29:42Zira Netanyahu'nun gerginleştirdiği İsrail'de artık vatandaşın normalleşme şansı kalmadı.
29:49Zira özellikle Şubat ayından bu tarafa İran'la girişilen karşılıklı füze atışlarında gecenin üçünde dördünde yataklarından uyanarak sığınıklara kaçmak zorunda
30:00kalan İsrail halkının psikolojisi bu seçimlerden normalleşmeye doğru gidecek.
30:05Netanyahu bunu bildiği için hem dünyadaki imkanlarını kullanarak dünyayı gerginleştiriyor hem de İsrail'de Arap partilerinin seçime girmesini engelleme çalışıyor.
30:16Tabi İsrail Anayasa Mahkemesi sistemi koruyabilmek adına sistemin tek başına Netanyahu ile yürütülmesinin mümkün olmadığını gördüğü için de bu kararı
30:26alarak bir anlamda İsrail devletini rahatlatmak arzusunda.
30:30Böyle olunca da Amerika'daki Yahudi lobilerinin her ne kadar Amerikan seçimlerini yönlendirmeye çalışsa da ama Netanyahu seçimi kaybetme riskiyle karşı
30:40karşıya kaldığında belki bu lobiler İsrail'de Netanyahu'nun seçimi kazanmasına dönük İsrail'de bir lobi faaliyetlerine girişmek zorunda kalacaklar.
30:50Bu da zaman açısından evet biraz az zaman kaldı ama son bir hamle çırpınışla Netanyahu seçimleri iptal ettirecek bir çılgınlığa
31:01kalkışabileceği beklenti söz konusu.
31:03Ama gözüken o ki her ne kadar siz de ifade ettiniz Erhan Bey, Netanyahu muhalefet arasındaki açıklığı kapatıyorsa da ama
31:12son noktada Netanyahu kaybedecek ve anayasanın seçime girme hakkı vermiş olduğu ara partilerle muhalefet belki de bir hükümet kurmakla karşı
31:21karşıya kalabilecekler.
31:22Evet İsrail'de seçim öncesinde yapılan son anket rakamlarına baktığımız zaman Netanyahu liderliğindeki iktidar bloğunun 51 sandalyeye ulaştığı görülüyor.
31:35Mariv gazetesi bu anketi yaptırmış ve aslında her hafta yenilenen bir anket ve şöyle bir sonuç ortaya çıkıyor.
31:45Geçen haftaya göre oylarını yükseltmiş ve iki sandalye daha kaybeden iktidar adayı muhalefete yaklaşmış.
31:57Onlar da 53 sandalye alıyor bu kamuoyu araştırmasına göre.
32:01Tabi burada ilginç bir detay var Sinan Bey tabi Arap partilerinin seçime girme kararını size de soracağım yorumlamanızı isteyeceğim ama
32:08diğer tarafta burada tabi Fly Dubai olayıyla birlikte İsrail'de İsrail seçmeninin kamuoyunun biraz daha Netanyahu'ya yaklaştığını ve iktidar bloğunun
32:20şu anki iktidarı elinde bulunduran bloğun oylarını artırdığını ve böyle bir sonuç ortaya çıktığını 51 sandalyeye kadar yükselebildiklerini ifade ediyor.
32:30Mariv gazetesi yakın zamanda belki bundan iki ay öncesine kadar aralarında 10 puanlık farktan bahsediliyordu ve şu anda Netanyahu bu
32:40farkı kapatmış gibi görünüyor.
32:43Tabi seçime kadar da Netanyahu lehine yazabilecek tırnak içinde söyleyelim provokatif eylemlerde görebiliriz.
32:52Onun da altını çizmek gerekiyor.
32:53Sinan Bey sizin değerlendirmeniz Arap partilerinin seçime girecek olması durumu nasıl etkileyecek ve diğer taraftan Netanyahu'nun son dönemdeki bu
33:02kazandığı ivmeye farkı kapatması ve özellikle Fly Dubai olayından sonra oylarını bir anda yükseltmesini nasıl yorumlamalıyız?
33:10Evet doğru çünkü neredeyse %60 ve %70 üzerinde yani İsrail sağı üzerinde dans eden 6 kökten sağcı parti yani Likut
33:23'un ve bugün hükümeti birlikte kurmuş oldukları yine diğer koalisyon ortakları.
33:27Yani buna bir yönüyle sağ ittifak ya da güçlü sağ koalisyon diyebiliriz.
33:33Bu Filistin meselesi noktasında ezip geçmeyi ve Gazze meselesi noktasındaki katliamları ve soykırımları biraz önce de ifade ettiğim gibi Batı
33:41şerefi üzerinde daha yoğun baskınlık kurulmasını isteyecek olan bir büyük sağ blok.
33:45Yani bu %65 ile ifade edebileceğimiz geniş seçmen kitlesi üzerinde neredeyse %45 ile %55 arasında yani ben bunu sandalye oranına
33:55ne kadar tekabredecek bilmiyorum ama oy oranları yani seçime katılan İsrailli seçmen içerisinde %55 seviyesinde bir rey alabilecek olan bir
34:03potansiyele oynuyor.
34:05Yani bu anlamıyla sizinle defalarca programlarınız yoluyla analiz ettik.
34:10Her türlü manipülasyon Türkiye'nin tehdit gibi gösterilmesi, İran'ın büyük bir tehdit gibi gösterilmesi, Körfez'de Husi tehditinin ön plana
34:20çıkartılması ve özellikle Suriye hükümeti üzerinde baskının arttırıldığı ve İsrail hükümetinin İsrail ordusunun Golan Tepelerinde ve Suriye'de de kalıcı olacağının
34:33seçmen üzerinde etkili hale getirilmiş olduğu askeri operasyonlar ve siyasi baskı araçları.
34:39Yani geçtiğimiz günlerde üzerinde durduğumuz ve çok ciddi anlamda Türkiye politikasını da etkileyen Ebu Zuhur Havalimanı'na yapılan sembolik saldırı.
34:49Yani burada bir askerin bulunmamasına rağmen özellikle yeniden yapılandırılacak ve Türkiye sınırına son derece yakın bir noktada Ebu Zuhur'a
34:57yapılan hava saldırısı da ve hava saldırıları da bir anlamıyla sizin de ifade ettiğiniz gibi Fly Dubai meselesi başta olmak
35:04üzere.
35:04Bu sağ seçmeni yani savaş isteyen ve savaş beklentisini sınırlandıramayan 65'e yakın bu İsrail seçmenini mobilize etmeye ve Nikut
35:14'un ve sağ partilerin bu alan üzerinde konumlanabileceği pozisyon meydana getirilmiş oluyor.
35:19Bu anlamıyla biliyorsunuz Ra'an ve Hadas milletvekili Ofer Gassif'e yönelik olarak da Anayasa Mahkemesi daha önce siyaseten yapılmış
35:29olan bir yasaklamayı iptal etti.
35:31Bu da tıpkı Arap partileri örneğinde olduğu gibi İsrail Yüksek Mahkemesi'nin yani adına Bagas dediğimiz mahkemenin Arap partilerinin seçime
35:40girip gelemeyeceği konusunda önümüzdeki günlerde vereceği kritik kararın bir anlamıyla oradaki yargı ve yürütme arasında ve Hasan hocamın da ifade
35:50ettiği gibi Netanyahu'nun geleceğini doğrudan belirleyebilecek olan bir kritik eşiği ifade eden bir nokta.
35:56Bugün İsrail Meclisi'nde bu 120 sandalyenin altısı Filistin kökenli Araplar yani İsrail'li Arapların, İsrail'li Müslümanların kontrol etmiş
36:06olduğu bir alanı ifade ediyor.
36:08Eğer ortak Arap listesinin, Arap partileri listesinin seçime girmesi halinde bu sayının 8 olabileceği ifade ediyor Erhan Bey.
36:15Bu da 120 sandalye noktasında karşısındaki bloğun yani savaş karşısı sol bloğun ve bir anlamıyla Liberman'ın da içerisinde olabileceği,
36:26daha farklı sağ partilerin de destek verebileceği Netanyahu karşıtı güçlü muhalefet bloğunun da parlamento çoğunluğunu sağlaması anlamına gelebilir ama katılıyorum
36:36Hasan hocaya ve sizin görüşlerinize.
36:38Bu seçim yalnızca sandığın kaderine bırakılamayacak, yalnızca İsrail'lilerin karar verme aşamasına bırakılamayacak kadar kritik bir seçim.
36:48Mutlaka üzerinde manipülasyon yapılacak, bir sandık manipülasyonu yapılabilir.
36:53Ekim ayının ortasında üzülerek belirtelim.
36:56Ma Teessüf yine Lübnan üzerindeki ve Suriye üzerindeki saldırıların daha da yoğunlaştığı,
37:01Gazze'de katliamların daha da yoğunlaşmış olduğu bir seçim sattımı haline gitmek de mümkün.
37:06Bu anlamıyla seçimlerin kaderi Netanyahu'nun kaderiyle doğrudan bağlantılı ve bu anlamda da özellikle Arap partilerinin ve Ofer Gasset gibi
37:16önemli siyasetçilerin terörünü destekleyen unsurlar gibi tarif edilmesi
37:20ve bakın burada önemli bir karar vermiş daha önce buradaki yüksek mahkeme devletin Yahudi karakterini reddetmek.
37:28Yani hem bu sosyalist siyasi hareketleri yani savaş karşıtı hareketleri hem de bu Arap partilerinin destek alanını devletin Yahudi orijinini
37:42ortadan kaldırmak,
37:43devletin Yahudilik temelli karakterini reddetmek şeklinde ifade ediyor.
37:47Yani İsrail'in siyonist temellere Yahudi akidesine, Yahudiliğe ve Tevrat'a göre kurulduğunu vurgulayan milliyetçi, sağ ve bir anlamıyla Tevrat
37:59'ın başka şekilde yorumlanmış olduğu bir tür dini radikalizmle devlete hakim kılmak istiyorlar.
38:04Bu anlamıyla hem Ofer Gasset gibi sosyalistlerin, solcuların savaş karşıtı isimlerin hem de Arap milletvekillerinin de devre dışı bırakılması noktasında
38:12İsrail'deki bu hakim unsurların devreye girmesi muhtemel.
38:16Yani seçimlerin aynı zamanda seçimlerin sonuçlarına da halkın rıza göstermeyeceği yeni tartışmaları beraberinde getireceğini de okumak gerekiyor.
38:25Ben Netanyahu'nun hala kaybedebileceği kanaatindeyim.
38:28Sandığa müdahale edilmez. İsrail seçmeni bir dış operasyonla, farklı askeri harekatlarla veyahut da tekrar söylüyorum.
38:37İsrail içerisinde 11 Eylül'e benzer bir provokasyonla, yani 11 Eylül benzeri bir provokasyonla yönlendirilmeye çalışılmazsa,
38:46yani bir İsrail dini merkezine, bir muhabede, İsrail'li sivil vatandaşlara yönelik bir saldırı, konflosluk istikametinde de İsrail'lere yönlendirilmesi
38:56muhtemel.
38:57Yani nasıl sağ seçmen üzerinde etki sağlayabilirsiniz?
39:01İsrail'in içerisinde kontrollü, kendi planlamış olduğunuz bir terör faaliyetini bir dış tehdit unsuruyla ilişkilendirmek suretiyle,
39:10yani bunu bizzat Mosat'ın bir kolu eliyle yönetmek kaydıyla, İsrail'deki bu sağ seçmen kitlesini de Netanyahu etrafında toplamak ve
39:18%55'ler seviyesinde bir sandık çoğunluğunu zelt etmek kaydıyla da seçim sonuçlarını etkilemek mümkün olabilir.
39:25O bakımdan ben normal şartlarda Netanyahu'nun kaybetmesini muhtemel görenlerdir.
39:30Evet aslında son olarak şunu da söylememiz gerekiyor.
39:34Son kamuoyu anketine göre Filistin asıllı vatandaşları temsil eden ortak liste 7 ve Birleşik Arap listesi yani RAM partisi ise
39:445 milletvekili.
39:45Yani toplam 12 milletvekili çıkarabiliyorlar.
39:49Bu da biraz önce belirttiğimiz gibi iki tarafın da iktidar adayı 2 bloğunda 61'e ulaşamadığı matematikte çok çok önemli
40:00hale geliyor diyelim ve bu bahsi noktalayalım.
40:03Tabii ikinci bölümde ABD-İran savaşını konuşacağız ve İran'dan önemli bir açıklama geldi.
40:10Hatırlayacaksınız Birleşmiş Milletler Genel Kurulu sırasında İran ABD'ye 7 maddelik bir teklifte bulunmuştu ve bir kalıcı ateşkesin sağlanması ve
40:22Hürmüz Boğazı'nın açılması için şartlarını ortaya koymuştu.
40:25Amerikan Başkanı Donald Trump'ın bu konuyla ilgili bu teklifi reddettik ifadesini duyduk.
40:31Ama sonrasında İran'dan gelen bir açıklama dikkat çekiciydi.
40:36Aslında bu konuyla ilgili bugün iki açıklama geldi.
40:39Kalibaf mecliste yaptığı konuşmada bu 7 maddenin kabul edilmesi durumunda Hürmüz Boğazı'nı açacaklarını söyledi.
40:48ABD'nin önemli bir mesaj gönderdi.
40:51Artık tek taraflı istekler devri kapanmıştı.
40:55Bizim isteklerimizi de yerine getirecekler dedi.
40:57Diğer taraftan İran'dan gelen başka bir haberde de aracılar vasıtasıyla ABD'nin İran'ın bu 7 maddelik teklifine bir karşı
41:06teklif gönderdi ve İran tarafından bunun incelendiği belirtiliyor.
41:11Yine barış umutları ortaya çıkacak mı bunu konuşacağız.
41:14Hasan Oktay, İran'ın bu 7 maddelik teklifine ABD'nin bakışı ne olacak?
41:20Trump bunu duyduğu zaman hayır kabul etmedik demişti ama şimdi İran'dan gelen bilgi aracılar vasıtasıyla ki bunun Katar olma olasılığı
41:28büyük oranda Katar olduğunu söyleyebiliriz.
41:32Yüksek İran'a bir teklif karşı teklif göndermiş.
41:36İran'da bu teklifi inceliyor şeklinde de bir haber İran medyasına yansıdı.
41:42Ne düşünüyorsunuz bir sonuç çıkabilir mi bu süreçten?
41:47Evet, Trump Birleşmiş Milletler toplantısında İran'la ilgili İran Cumhurbaşkanı ile görüşebileceğini ifade etmişti Mesut Peşik Siyan'la ilgili.
41:55Ama Mesut Bey bunu kendisine karşı bir operasyon şeklinde değerlendirdiği için görüşmeyi gerçekleştirmedi.
42:03Hatta Mesut Bey İran'a döndüğünde havaalanında büyük bir kalabalık kitle tarafından karşılandı.
42:09Yani karşılıklı birbirlerine üzerinden psikolojik etkiyi kurabilmek adına Trump, Mesut Peşik Siyan ile görüşeceğini ifade etti.
42:17Ve Mesut Bey de bu görüşmeyi kabul etmeyerek birbirlerine psikolojik üstünlük kurmaya çalıştılar.
42:25Fakat 7 maddeden önce hatırlayalım Trump'ın İran'la bir ateşkesle ileri sürmüş olduğu 14 madde vardı.
42:33Bu 14 madde ile bu 7 madde bu kayıt edildiğinde 7 madde zaten 14 maddenin içerisinde.
42:39Niye? İşte İran'a yaptırımların kaldırılması, savaşın bir an önce durması,
42:43işte efendim bunun yanında dondurmuş varlıkların İran'a iade edilmesi,
42:49istendikler müzakerelerin görüşülmesi gibi.
42:52Aslında 14 maddeyi biraz daha evirip çevirip 7 maddeye düşürdüklerini görmek gerekir.
42:58Ve böyle olunca da gerçekten Amerika ile İran arasında bu barış görüşmelerinin kalıcı bir nihai noktaya doğru gitme ihtimali söz
43:08konusu.
43:09İran heyeti Peşik Siyan, Tahran'a döndüğünde Birleşmiş Milletler toplantısına sonra
43:14İran'dan önemli bir heyet Amerika'da kalmış ve onlar bu konuları müzakere etmişlerdi.
43:20Bu da açık bir şekilde gösteriyor ki önümüzdeki günlerde çetin müzakere süreci devam edecek.
43:25Ama Trump ve Hürmüz boğazı konusundaki iddialarını her geçen gün gündemde tutacak.
43:33Zira Hürmüz konuşulurken buna bir de hususların kontrol altına tutmuş olduğu Kızıldeniz'in girişi gündeme geldiğinde
43:40gerçekten İran barışı son derece önemli hale geliyor.
43:44Aslında Trump cehennem mi barış mı seçeneğinden ileri sürerken hatta İran'la barışın yakın olduğunu bunu Amerikan seçimlerinden sonra düşündüğünü
43:57ifade etmişti.
43:58Ama biraz sonra bunun Amerikan seçimlerinden önce de olabileceğini ifade etti.
44:03Erhan Bey biz Sinan Bey'le ve diğer arkadaşlarla sınır programlara katıldığımızda hep şunu söylemiştik.
44:08İranlılar Amerika ile 14 maddeden ziyade ilk bir madde ileri sürmeleri lazımdı.
44:15O da Netanyahu'nun seçimle tasfiye edilmesi maddesini ki biliyorsunuz 28 Şubat'ta İran'ın ahali rehberi, dini rehberi Alemene'yi
44:25öldürdükten sonra
44:25bu barışın olabilmesi adına bunun karşılığında belki Alemene derecesinde olmasa da bir kurban verilmesi gerekir.
44:34Bunun da Netanyahu olması yoksa bu savaşın yıllara sahari olarak devam etme ihtimali söz konusu olduğunu ifade ettik.
44:42Trump da bunu gördüğü için belki Amerikan yetkilileriyle İran yetkililerinin Amerika'daki görüşmelerinde de bu gündeme geldi.
44:50Onun için birinci bölümde o iki önemli kitaba vurgu yapmıştık.
44:55Yani Yahudi lobisinin Amerikan seçmeni ve Amerikan seçicileri üzerindeki etkisi gündeme getirildi.
45:02Böylece Trump'ın eli daha kuvvetli hale gelerek Yahudi lobisi üzerindeki Trump'un baskısı ön planına çıkacak.
45:09Netanyahu bu seçimleri kaybederse ki Sinan Bey de Netanyahu'nun kaybedeceğini ifade ediyordu.
45:16Biz de bu arada Netanyahu bu seçimleri iptal etmek veya kendilerine dönüştürebilmek için bazı büyük hamleler yapacağını ifade etmiştik.
45:24Sinan Bey bunu ete kemiğe bölündürdü, daha somut hale getirdi.
45:27İşte 11 Eylül saldırısı gibi dedi.
45:29O ölçekte ya dünyadaki bazı İsrail noktalarına veyahut da İsrail'de büyük bir provokatif eylem gerçekleştirilerek Netanyahu raf ömrünü uzatmaya çalışacak.
45:42Ama anladığımız kadarıyla ve dünya siyasetinin gidişatına baktığımız kadarıyla Netanyahu seçimleri kaybedecek.
45:49Eğer kaybetmezse İsrail'in geleceği çok büyük bir karanlık ehlize doğru hızla ilerleyecek.
45:59Çünkü bölgede İsrail'in ayakları üzerinde durabilmesi tamamen Amerika'nın destek ve kollamasıyla.
46:06Söz konusu Netanyahu'nun Trump'a rağmen seçimleri profesyonlarla kazanırsa Trump açıktan artık Netanyahu'ya tavrını ortaya koyacak.
46:16Bu da İsrail'in tamamen yalnızlaşmasına sebebettirecek.
46:20İsrail halkı burada ya devletlerinden ya Netanyahu'dan vazgeçecekler.
46:24Netanyahu'ya sahip çıkarırlarsa özgürlüklerini, can güvenliklerini ve devletlerini kaybedecek.
46:30Ama Netanyahu'yu gönderirse hem İsrail'de bir değişim, dönüşüm olacak hem de Orta Doğu'ya bir barış gelecek.
46:37Bunun dışında Orta Doğu'ya barışın gelme ihtimali söz konusu değil.
46:41Çünkü rehberlerini korumakla görevli devrim muhafızları bu görevini yerine getirememenin panik ve teleşe halinde bu savaşı sürdürebildiği kadar sürdürmeye çalışıyorlar.
46:52Bu da dünyanın geleceği açısından bir risk oluşturuyor.
46:55Onun için bu yedi maddeye karşılık Trump'ın biraz daha iyimser davranması ve müzakerelerin başlayacak olması tamamen İsrail seçimlerinin Netanyahu
47:07tarafından kaybedilmesiyle alakalı olacak.
47:10Seçimlerin kaybedilme ihtimali ortaya çıktıkça ve o provokasyon gerçekleşmediği takdirde bu sefer biz İran-Amerikan barışını daha fazla görüşür konuşur
47:21olacağız.
47:21Zira özellikle Meclis Başkanı ve Dışişleri Bakanı yani Kalibaf ve Arakçı'nın ifadeleri ve Mesut Peşiksyani'nin İran'dan dönüşün halk
47:30tarafından büyük bir coşkuyla karşılanması İran'da aslında ikili yapının da tekli yapıya doğru hızla evrileceğini de söylememizi iktidar edecek.
47:41Zira İran'da en büyük sıkıntı dini rehberi etrafında örgütlenen işte velayeti fakir sistemi ki bu Amerika'yı büyük şeytan, İsrail
47:50'i küçük şeytan olarak görüyor.
47:52Amerika'yla nihai bir barış anlaşmasının bu mekanizmanın imzalaması mümkün değil.
47:57Cumhurbaşkanı imzaladığı takdirde ki başka çözüm yok.
48:00O zaman dini rehberlik ve devrim muhafızlarının Cumhurbaşkanlığı sistemi içerisinde kendini hayat bulacak ve İran'da bir sistem değişikliği söz konusu
48:09olacak.
48:09Hem barış hem sistem değişikliği Orta Doğu'da kalıcı bir refahı huzuru peşinden getirecek.
48:15Evet Sinan Demir Türk bu konuda sizin de görüşünüzü alalım.
48:18Tabii 7 maddelik bu teklifle ilgili garip haftan açıklama geldi demiştik.
48:25Diğer taraftan da biraz önce de belirttiğim gibi Amerika Birleşik Devletleri'nden gelen cevabın incelendiği yönünde de dışları bakan yardımcısından
48:34açıklama geldi.
48:35Ve bu inceleme bittikten sonra gerekli cevap verilecek ve kamuoyuyla paylaşılacak diyor.
48:40Bir umut ışığı var mı sizce?
48:43Elbette her zaman bir umut ışığı var.
48:45Ve dediğimiz gibi yani İran'ın bu 7 madde üzerinde görüşlerini koruduktan sonra barış yapmak noktasında kârlı çıkabileceğini ya da
48:55en azından varlığını sürdürebileceğini,
48:57devlet hayatını ve devlet ve toplum hayatının toplum arasındaki bu sosyal dokuyu koruyabileceği bir ömür kazanabileceğini düşünüyoruz.
49:06Yani bu anlamıyla Hasan Hocam fevkalade İran içerisinden görüşler ortaya koyuyor ve ümit var.
49:12Ben kısa süre içerisinde rejimin köklü şekilde dönüşebileceği düşünmüyorum.
49:17Ama ifade ettiğim gibi yani bu barış aynı zamanda İran'da belli ölçüde seçilmiş aktörlerin daha da kuvvetlenebileceği ve
49:25İran'a saldırıların ya da İran'a ABD ve İsrail saldırılarının uluslararası bir garanti altında engellendiği ve bir anlamıyla İran
49:33'ın Orta Doğu'daki pek çok silahlı aktörü desteklemekten vazgeçeceği
49:38ve İran'ın kendi içerisinde bir reformun, kendi içerisinde bir tanzimatın, bir düzenlemenin ve geleceğe doğru daha bir normalleşmenin imkanına
49:46kavuşması.
49:47Bu anlamıyla hem Paz Eşkiya'nın hem de Abbasarak Çin'in sık sık yapmış oldukları açıklamaları bu olağanlık içerisinde okumak
49:54gerekiyor.
49:55Yani İran'daki pek çok siyasetçi, akıllı insan, ciddi entelektüel ve bir anlamıyla ekonominin içerisindeki bu pazar esnafı, bazaleler dediğimiz bu
50:05hakim grup mutlaka kalıcı bir anlaşmanın yapılmasını
50:09ve Hürmüz'ün kontrolü başta olmak üzere Erhan Bey, İran'ın isteklerini yani İran'ın egemenliğini ve istiklalini muhafaza edebilecek
50:17olan bir barışı elverişli görüyorlar.
50:19Bu anlamıyla bazen Kalibaf ile Arakçı arasında dual bir etki yani çift bir dil kullanılıyor.
50:25Ben aralarında büyük bir çatışma olduğu kanaatinde değil, aralarında siyasi ayrışmalar var İran'ın iş politikası bağlamında
50:32ama dış politikanın yorumlanması noktasında Kalibaf belirleyici bir aktör ama aynı zamanda Paz Eşkiyan ve Arakçı de önemli bir siyasi
50:40aktör olarak bir anlamıyla ortak bir dil kullanıyorlar.
50:43Farklılaşmış bir üslup, bakın şunu vurgulamak istiyorum, üslup farklı yani hem müzakereyi görüşebilecekleri bu 7 şartın korunması kaydıyla
50:53hem de savaş söz konusu olursa ki bunun kasıp seçimlerinden sonra yeniden buzağa gelmesi, açığa çıkması mümkün.
51:01Bu konuda ABD'de kuvvetli işaretler söz konusu buna cevap vereceklerini vurgulayan
51:06yani savaşı ve diplomasiyi, çatışmayı ve diplomasiyi eş zamanlı yürütmeye çalışan ve İran'ın ayakta olduğunu vurgulayan bir dil kullanıyorlar.
51:14Bu son derece tabii bir noktadır ama ifade ettiğim gibi barışsızlığın, çatışmanın ve Kölfez'de bu savaşın sürdürülebilir olmadığı açık.
51:23Yani İran'ın buna yıllarca dayanma imkanı bulunmuyor.
51:27O bakımdan ABD'yi belli bir noktaya getirebilirse üzerindeki Hürmüz baskısını daha da kuvvetlendirmesi yoluyla da
51:34bu maddelerin bir bölümünü kabul ettirmesi halinde bir uzlaşının bence kalıcı olmayan ama uzun süreli bir ateşkesin de ortaya çıkması
51:44mümkün olabilir.
51:45Evet, tabii burada Hürmüz'ün açılması konusunda hangi şartların ortaya konulduğu
51:52ve ABD'nin bu şartlara bakış açısı çok çok önemli bir noktaya getirecek durumu yakın zamanda belli ki
52:00İran ABD'ye Dışişleri Bakan Yardımcısı'nın da yaptığı açıklamada olduğu gibi cevabını verecek ve kamuoyuyla paylaşılacak.
52:10Belki de taraflar ablukanın kaldırılması konusunda anlaşmış olacaklar ve böylelikle Hürmüz açılacak.
52:17Tüm dünya ekonomisi üzerindeki baskı da kalkmış olacak.
52:21Belki bir rahatlama söz konusu olacak.
52:23Hem ABD seçimleri öncesinde hem İsrail seçimleri öncesinde de sürpriz bir gelişme olarak değerlendirebiliriz herhalde.
52:31Bunu çok teşekkür ediyoruz.
52:32Hasan Oktay ve Sinan Demirtürk yayına katkılarınızdan dolayı.
52:36İyi gecelerler.
52:37Teşekkür ederim.
52:37Geceler Sinan Bey'in geceler. Hoşçakalın.
52:39Noktalıyoruz efendim.
52:40İyi geceler.