00:00Çökme ile alakalı Prof. Dr. Mehmet Fatih Altan hocamız şu anda bağlantımızda.
00:06Sayın Altan öncelikle geçmiş olsun. Bu çökmeyi nasıl değerlendirmemiz ve nasıl görmemiz gerekiyor?
00:14Allah rahmet eylesin. Tabi bu bölgeler bizim turistik alanlarımız sürekli ziyaretler oluyor.
00:21İnsanlarımız da tabi geziyor buraları.
00:23Yalnız burada tabi bu yerlerin zemin yapısı üst tarafta serttir.
00:30Kayaçlar vardır ama alt tarafta da gevşek ve alüminyum bir zemin yapısına sahiptir.
00:37Yani volkanik tüfler küller oluşan bir yapıya sahiptir.
00:43O yüzden yani buralarda böyle bir aşırı yağış işte yani şu andaki durum gibi ve farklı olağanüstü bir hava koşullarında
00:55tabi dikkat edilmesi gerekir.
00:57Çünkü üstteki yapı düşünün bir insanın ayağından halıyı bir çektiğimiz zaman onun gibi nasıl düşerse üstteki sert tabaka da düşebiliyor.
01:07İşte yani bu da tabi bizim istemediğimiz olaylara sebep oluyor.
01:13Yani üst kısmı tekrarlarsak zemin yapısı sert ve kayalık kayaçlardan oluşuyor.
01:23Ama altyapısı volkanlardan daha adivyon zemin, gevşek zeminden oluşuyor.
01:29Yani bu yapılar her zaman için bir tehlike arz edebilir.
01:33Sürekli bu yapıları kontrol altında tutmak gerekir.
01:39Her zaman için tabi burayı bir turizme aştırmadan önce incelemek de gerekir.
01:46Yani bir uzmanlar, uzman, yer bilimciler, geyoteknikci arkadaşlar tarafından incelenerek buraların düzenli bir şekilde acaba bunlar mutlaka bir işaret vermiştir
02:01de.
02:01Yani onu da dikkate almak gerekir yani.
02:042024-2025'te de böyle bir kayma olduğu belirtiliyor hocam.
02:09Baktığımız zaman gece saatlerinde olmasından kaynaklı bir can kaybının yaşanmadığı, 2025'te de kısmı bir çökmenin ve çevresinin güvenlik şeridine alındığı
02:18belirtiliyor.
02:19Bugünkü çökme otoparka yakın bir bölgede olduğu belirtilmiş.
02:23Ayrıca kurtarma çalışmalarıyla ilgili de şu anda da çökme tehlikesi var mı?
02:29Yani bununla ilgili mutlaka kurtarma ekipleri tedbir alarak çalışıyordur ama yani devamlı bir toprak gevşemesi ve yoğun yağışın etkili olduğu
02:39bir noktada kayma olduğu söyleniyor.
02:41Siz bu süreci nasıl değerlendiriyorsunuz?
02:44Yani 2024-2025-2026 her sene bir şey var.
02:49Demek ki bir şeyler mi atlandı sizce?
02:51İşte az önce söylediğim gibi yani onu arzı açıklamak istemiştim.
02:58Yani mutlaka bu yapıları sürekli kontrol etmemiz gerekiyor.
03:02Her an her şey olabilecek bir yapılar bunlar.
03:05Çünkü zemin alülyon zeminin ve hiçbir zaman tedbir alınmadan oluşmuş bir yapılar bunlar.
03:16Yani dış etkenlerden, işte zeminin yapısından, toprak yapısından oluşmuş şekillerdir bunlar.
03:23Bunlar jeomorfolojik yapılardır.
03:26O yüzden buraları sürekli kontrol ederek turizmi aşmak gerekir.
03:33Her sene tekrar tekrar bakmak gerekir.
03:36En azından danışmana tanıp, buralarda işte ince uzman kimseler tarafından tehlikeli bir durum var mı yok mu?
03:45İşaretler var mı?
03:46Çünkü mutlaka bir işaret verir.
03:48Tabii bunları biz tespit edemeyiz ama uzman, yer bilimci, geoteknikçi arkadaşlarımız bunları aletlerle,
03:58inklometre, yani yer hareketlerini ölçen aletlerle bunu mutlaka tespit ederler.
04:05Bunları bir kontrol altına almamız gerekiyor artık.
04:09Çünkü her sene böyle bir şeyde olması buna işaret ediyor.
04:14Yani bunu bizi kontrol edin demek istiyor.
04:18Yani buralar kontrolsüz olduğu zaman tehlikeli oluyor.
04:25Yani sonuç olarak baktığımızda insanların ziyaret ettiği, morfolojik yapılar, tarihi ve geçmişi noktasında da bilgili edildiği,
04:34özel bir alan aslında.
04:36Dediğiniz gibi kontrol boyutları ve tedbir boyutlarının belki de daha fazla olması gerekirdi.
04:42Ama sonuç olarak baktığımızda esas şunu merak ediyorum.
04:45Şu anda arama kurtarma devam ediyor.
04:47Ekiplerin çalışması devam ediyor.
04:49Normal arama kurtarmayla böyle bir zeminde arama kurtarma arasındaki fark çok büyük mü?
04:57Yani şimdi şu an burada arama kurtarma ekipler mutlaka tedbirler almıştır.
05:05Bunlar rohosanel ekipler galiba oraya bir amatör ekip gitmedi.
05:09Gitmemiştir.
05:09Mutlaka tedbir almıştır ve buradaki duruma göre de hareket edeceklerini zannediyorum.
05:17Ama yine de tabi bu bir bina kurtarması ya da bir depremde bina gibi olmaz.
05:24Yani buna daha ek önlemler almak gerekir.
05:28Çünkü buradaki bir yandan kurtaralım derken hemen yanında bir tehlike olabilir.
05:34Yani çünkü bina göçtüğü zaman sadece göçmüştür.
05:38Onun için de sınırlı alanda bir araştırma yapıyorum.
05:42Ama burada bir sürekli yani çevresinden de bir tehlike gelebilecek bir durum oluşturabilir.
05:49O yüzden biz burada yani arama ekiplerine biraz daha dikkatli gitmelerini tavsiye ediyorum.
05:57Evet hocam bu arada iki vatandaşımız hayatını kaybetti.
06:02Bir yaralı olduğunu belirtti Sayın Vali.
06:05Otopark olması, giriş alanında olması, çöken bölgenin umarız sayıyı artırmaz.
06:12Yani inşallah diyelim çok daha taze olay.
06:17Araştırmalar devam ediyor.
06:18Yağışların da devam edeceği noktada aslında hava durumuna bağlı olarak da belki tedbirler almak gerekmez mi?
06:27Tabii yani orada mutlaka şu an bir mevsim geçişleri var ve çok olağanüstü bir yağışlar da oluştu.
06:37Zannediyorum orada da var.
06:39Ben hani bulunduğum bölgede bunları yaşadığım için İstanbul'da yaşadık.
06:44Zannediyorum orada da hava şartları tahminimce buradakine yakındır.
06:50Yoğun yağış varsa tabii bir de otopark falan olduğu zaman tabii burada daha da dikkatli olmak gerekiyor.
06:59Yani bundan sonrası için de tehlike devam edebilir.
07:03Biz bunu biliyorsunuz İstanbul'da yağışlar olduğu zaman sel baskınları olduğu bölgede de ikaz ettik.
07:12Yani burada dikkat edilmesi lazım.
07:15Çünkü zemin yapısı değişti.
07:17Yani yağışlar böyle olağanüstü yağışlar hele o alttaki yumuşak gevşek tabakayı tamamen dinamik halde getirebilir.
07:28Yani üstteki sert tabakayı oynatabilir.
07:32Yani bir heyran tipi bir harekete sürükleyebilir.
07:37Sıvılaşma mı oluyor toprakta hocam?
07:40Evet yani zemin sıvılaşmasına yakın bir durum oluşabilir yani.
07:45Çünkü her zaman zemin sıvılaşması diyemeyiz bu tip hareketler ama tabuna yakın bir hareket meydana gelebilir.
07:54Çünkü zemin sıvılaşmasında yapı bulunduğu yerde sağlam tabakayı göçertir.
08:03Yani hiçbir şey olmadan bulunduğu yerde batar yani.
08:09O fazla şey olmaz ama burada zannediyorum yana yattı galiba değil mi?
08:16Çökme oluştu belirtildi.
08:18Çökme, çökme oluştu.
08:20Şu anda havadan görüntüsü.
08:22Yani buradaki tabi ki zeminin kimyasal olması da tabi erimesi olabilir.
08:28Kireç taşı faktörde devreye girmiştir büyük ihtimalle.
08:33Oralar o şekilde.
08:35Tüf dediğimiz nokta kireç mi hocam?
08:37Tüf kayalık diyorlar.
08:38Volkanik yok.
08:40Volkanik tüf var.
08:42Volkaniktir onlar.
08:43Zannediyorum onların bir erimesi hareketlenmesinden de oluşmuş olabilir.
08:49Yani sonuç olarak bundan sonraki dönemde en azından oraların korunabilmesi adına da belli çalışmalar yapılmalı mı sizce hocam?
08:59Tabi ya mutlaka yapılmalı.
09:01Çünkü bir oralar turistik değer kazanan yerlerimiz bizim için önemli oralar.
09:08Tabi buraların korunması için ya da tehlikeler arz eden yerlerin insanlarımızın girmemesi için bir çalışma yapılması gerekiyor.
09:17Hocam inşallah bir daha böyle afetler böyle fecaetler yaşamayız.
09:22Gerçekten hayatını kaybedenlere Allah'tan rahmet diliyoruz.
09:25Sevenlerine sabırlar diliyoruz.
09:27Yaralı vatandaşlarımıza da acil şifalar diliyoruz.
09:30Umarız sayı artmaz.
09:32Bölge bir de tatil nedeniyle yoğundu.
09:34İnsanları görmek öğrenmek amacıyla da gidebiliyor.
09:37O yüzden tedbir kuldan takdir Allah'tan demişler.
09:41O yüzden tedbir almadan birçok noktada da hareket imkanlarımızı kontrol etmemiz gerekiyor.
09:46Çok teşekkür ediyoruz katılımınız ve katkılarınız için.
09:50Başımız sağ olsun Allah rahmet eylesin.
09:53Amin sağ olun hocam.
09:54Tekrar inşallah bilgilerinize başvuracağız.
09:57Gelişmeler oldukça.
