00:00Sen de bak.
00:01Hoş atın.
00:02Hadi Niko.
00:04Sen atayım mı?
00:06Peki, o sebzeler.
00:08Şşşş.
00:08Şşş.
00:08Şşş.
00:10En favoriler.
00:12İkişame'de.
00:17Şşş.
00:20Şşş.
00:21Şşş.
00:22Şşş.
00:22Şşş.
00:24Şşş.
00:30Yorumlu süperiniz var.
00:56Acıysa yenilmez.
00:58Acıysa yenilmez.
01:00Teşekkürler.
01:01Hepsi de son derece ölümcül.
01:05Mantar zehirlenmelerin %90'lı fazlasını bu sorunu.
01:15Yorumlu süperiniz var.
01:31Yorumlu süperiniz var.
02:00Yorumlu süperiniz var.
02:00Yorumlu süperiniz var.
02:02Yorumlu süperiniz var.
02:02Renk değiştirmemesi lazım değil mi?
02:04Renk değiştirenler şey değil bakın.
02:06Atıyorum bunu.
02:08Keseyim mi bir daha?
02:08Otur.
02:10Ne oluyor?
02:12Bu da çok yumuşak.
02:15Şöyle mavi şişecek bir şey.
02:16Sade dokulu mavi olacak.
02:19Niye hocam böyle?
02:20Bu zehirli mantar mı oluyor?
02:21Bu yenilmiyor.
02:26Hocam ben bir tane daha garip bir şey yapayım o da Rusla yine kırılgan mantar
02:54Sonbahar yağmurların başlamasına beraber aslında insanlar biraz kendilerini ormanda bulmak istiyorlar
02:59İnsanlar mantar toplamayı çok seviyorlar ülkemizde pek çok mantar tüketiliyor
03:05Mantarlar çünkü çok lezzetliler çok farklı aromalara sahipler ve tek başına bir gıda olarak tüketilebiliyorlar
03:10Fakat bilinçsiz bir şekilde mantar tüketiyorlar zehirli mantarları tüketebiliyorlar uzun vadede zehirleyen mantarları tüketebiliyorlar
03:18Ve uzun vadede insanların zehirlenmesi neden olabiliyor
03:21Kısa vadede biz haberlerde duyabiliyoruz birkaç gün içerisinde ölenleri haberlerde duyabiliyoruz
03:27Tam uzun vadede böbrek yetmezinden ölenleri karaciğer yetmezinden ölenleri duyamıyoruz
03:30Çünkü onlar da mantarlar zehirlendiğini bilmiyorlar
03:33Eğitimler veriyoruz bütün mantarları tür düzeyinde anlatıyoruz zehirlileri özel zehirlileri anlatıyoruz ki
03:39Öncelikle insanların sağlığını koruyalım
03:42Ormanda rotalarımız belirli rotalarımız var mantarların çok olduğu belirli rotalar var
03:47Buralara gidiyoruz ve herkes mantarları topluyor
03:50Ormanda da mantar eğitimi veriyorum
03:52Ama topladıktan sonra herkesin sepetleri dolduktan sonra
03:55Yine ilk buluştuğumuz alanda buluşup
03:57Katılımcının topladığı mantarları onlara tek tek anlatıyorum
04:01Zehirlileri ayırıyorum
04:02Ekonomik değeri olmayanları ayırıyorum
04:04Mutfak değeri olmayanları ayırıyorum
04:05Nasıl pişirmesi gerektiği ile ilgili bilgiler veriyorum
04:08Onlar da yanlarında mantar toplayarak ayrılmış oluyorlar
04:12Mantar ilk yağmurlardan sonra sonbahar ilk yağmurlarından sonra
04:16Eğer iyi bir yağmur yağdıysa yaklaşık 1 hafta 10 gün sonra mantarlar çıkmaya başlar
04:20Ve mantarlar genelde hep aynı lokasyonlarda olur
04:23O yüzden de hem Türkiye'de hem Avrupa'da mantar yeri sormak etik değildir
04:27Mantarın yeri sorulmaz
04:28Çünkü her sene aynı lokasyonlarda çıkar
04:31Belirli bir şekilde orman keşfini yaptıktan sonra ertesi yıllarda aynı alanları ziyaret edersiniz
04:37Bazı mantarlar kayın ağaçlarının dibinde
04:39Bazı mantarlar meşe ağaçlarının diplerinde
04:41Bazı mantarlar çam ağaçlarının diplerinde olur
04:43Bazı mantarlar çayırda olur
04:45Bazı mantarlar ağaçlarının üzerinde olur
04:47Siz hedef türünüze göre
04:48Ya da toplamak istediğiniz mantar türlerine göre
04:52Ziyaret edeceğiniz ormanlar değişir
04:54Sezar mantarı toplamak isterseniz sonbahar ilk yağmurlarından sonra hazır olmanız lazım
04:58Yine bolet mantarı toplamak isterseniz
05:00Yani porçin toplamak isterseniz benzer şekilde
05:02Fakat cevciv mantarı toplamak isterseniz
05:04Sığır dili toplamak isterseniz
05:06Kanlıca toplamak isterseniz
05:07İstanbul için şey yapıyorum
05:08Çam ormanına gitmeniz lazım
05:10Ve sonbaharın biraz daha sonlarına doğru gitmeniz lazım
05:12O yüzden mantarın ağaçlarla ilişkisini
05:16Toprakla ilişkisini, birbiriyle ilişkisini çok iyi bilmek lazım
05:19İstanbul ormanlarında aslında çok şanslıyız
05:22Neden bu kadar şanslıyız
05:23Çünkü İstanbul ormanlarında çok lezzetli bir tür olan
05:25Amerite Sezarye, yumurta mantarı, padişah mantarı, imparator mantarı gibi isimlerle tanınan bir mantar yetişiyor
05:32Bu mantar Latince ismi Sezarye
05:35Roma İmparatorluğu Sezarye atfedilmiş
05:37Ve eski Roma'da bu mantarın halk tarafından yenilmesi yasaklanmış
05:41Sadece imparatorluk mutfağına girecek
05:45Ve sadece asilzadeler yiyecek bu mantarı
05:47Hatta bu mantarı yemek için özel yemek takımları, özel bıçaklar, çatallar yapılmış
05:51Bir tanesi son derece lezzetli bir mantar
05:54Diğeri son derece ölümcül bir mantar
05:57İşte bu köy göçüren mantarı Amoneta falloidis
06:00Barındırdığı zehirler, amotoksinler, fallotoksinler ve virotoksinler son derece öldürücü
06:06Ve ilk etkilerini genelde 6-12 saat arasında gösteriyor
06:11İlk etkilerini gösterdikten sonra maalesef bir doktordan yapabilecek pek bir şey yok
06:14Çünkü ince bağırslıktan eminim geçişiyor, karaciğerle gidiyor
06:18Ve 3 ile 6 gün arasında genelde ölümler oluyor
06:21Çok acı şekilde öldürülüyor
06:22O yüzden bu mantarın çok iyi tanınması lazım
06:24Bazen insanlar şey diyorlar, renkli mantarlar yenilmez
06:27Renkli mantar yenilmezse Sezar mantarı çok daha renkli
06:29O yüzden mantarları ayırt etmenin kolay bir yöntemi yok
06:33Mantarları ayırt etmenin en iyi yöntemi
06:36Mantarları mantar uzmanı olan, akademik olarak bu işleri yapan, bilimsel olarak bu işleri yapan
06:42Kişilerle mantar turlarına, mantar eğitimlerine katılmak
06:44Maalesef ki son zamanlarda sosyal medyada mantar gibi bir mantarcı da bittim
06:48Her taraf mantar eğitmeni oldu
06:51Sosyal medya fenomenlere mantar eğitimi vermeye başladı
06:54Ve bu da yakında toplu zehirlenmelerde neden olabilecek bir risk barındırıyor
06:58Şöyle videolardan izleyerek ya da başlardaki kitaptan bakarak bir mantar tanımlamak oldukça güç
07:05Ben şöyle diyorum
07:06En azından bir mantar uzmanından alınan birkaç tane arazi eğitiminden sonra kendileri mantar toplamaya başlasınlar
07:13İnsanlar mantar topluyorlar
07:15Ve son üç günde iki tane bana zehirlenme belirtisi yaptı
07:20İkisi de entübe edilmiş hastalar
07:23Bana göndertilen mantarlar zehirli ve hastaneye getirecek mantar
07:27Öldürücü mantarlar değil ama hastaneye getirecek mantarlar
07:29O yüzden de mantar aslında bir ruh sureti gibi bizim ülkemizde
07:33Bir defa deniyor, iki defa deniyor, biri bir zaman geliyor bir şekilde hayatını kaybediyor
07:38O yüzden de yüzde yüz yemin olmanız lazım
07:40Ki dedenizden, babanızdan, amcanızdan, dayanızdan bizim köylüyü yiyordu diye tüketirseniz
07:46Çok büyük bir sıkıntı yaşarsınız
07:48Köylü çünkü her zaman doğru mantar yemeyebiliyor
07:50Çoğunlukla iyi mantar yiyor ama her zaman doğru mantar yemeyebiliyor
07:53O mantar pazarların da sadece zabıta tarafından değil
07:57Ziraat mühendisleri tarafından, biyologlar tarafından, mantar uzmanlar, mikologlar tarafından denetleniyor olması lazım
08:02Ama maalesef ki o pazarlar sadece zabıtalar tarafından denetleniyor
