00:00Sinimula na ang dredging o pagpapalalim sa isang creek malapit sa North Luzon Expressway para maiwasang maulit ang matinding baha doon kamakailan.
00:09Aminado naman ang pamunokan ng NLEX na hindi yan garantisadong solusyon kaya iminungkahin nilang magtayo ng water catchment.
00:15Nakatutok si Mark Salazar.
00:20Kabilang sa napakaraming nagdusa sa ilang oras na baha sa North Luzon Expressway nitong July 21,
00:26ang bahagi nito malapit sa Valenzuela at Balintawak.
00:30Magdamag na stranded ang mga motoristang naghintay sa paghupa ng baha.
00:35Nagpakalwala yung Lamesa Dam. Nagkaroon tayo ng mga overflow dito sa mga rivers.
00:42Hindi na nila makaya yung ganun kalalakas na ulan.
00:46Umapaw kasi ang labing isang creek ng Valenzuela, papuntang may Kawayan, Bulacan.
00:50Itong mga waterways na ito, creeks na ito, lahat yan konek-konektado.
00:57So na-identify yan ni la Mayor West at ng NLEX na kailangan natin i-clear.
01:03Kabilang sa nilinis ang Paso de Blas Creek, ang pinakakritikal, kaya mahalagang mapanatiling malalim at walang bara.
01:09Ang target dito sa Paso de Blas Creek ay makahukay lang ng 69,000 cubic meters ng basura at burak.
01:19Yan ay nasa 1,650 na truckloads ng basura at burak.
01:25Pag nagawa yan dito, handa na ulit ito sa isang buhos ng habagat.
01:30Kaya lang, one time lang yun.
01:32Pagka may isa na namang habagat, silted na naman ito,
01:35ibig sabihin, puno na naman ito ng burak at basura, uulitin muna naman itong dredging operation na ito.
01:42Gaano kalaki ang gasto sa dredging operation?
01:45Gastos na paulit-ulit po ponduhan para maging epektibo.
01:50Maraki eh.
01:51In terms of heavy equipment, I think we're all looking at almost 10.
01:55Siguro daan na ito, 200-300 tao na ito.
01:59Pero wala eh, we have to do it.
02:00Mag-rinis ka ngayon, bukas o kung makalawa, mayroon na naman.
02:06So kailangan tayo ito, tuloy-tuloy, non-stop muna tayo dito hanggat hindi matapos itong rainy season.
02:12Dredging o pagpapalalim ang ginagawa dahil hindi na kayang palaparin ang mga creek
02:17dahil wala halos easement ang mga pabrika sa tabing estero.
02:21Tinitingnan din ang pananagutan ng mga pabrika kung sila ba'y nagtatapon sa estero.
02:26Pinapahuli ko ngayon lahat ng mga nagtatapon sa wastewater kasi may nakita ko kami kahapon ng mga plastic pellets.
02:33So malamang hinahanap namin yung plastic factory na kung saan ang galing yun.
02:38Ayon sa pamunuan ng NLEX, mahirap ipangakong hindi na mauulit ang baha noong July 21 kung dredging lang ang gagawin.
02:46Mungkahin nila magtayo ng mga water catchment sa mga dinadaluyan ng tubig baha mula sa Rizal at Quezon City, pababa ng Kamanaba at Bulacan.
02:57Hindi naman po natin may pangako na kasi po kakaiba na ang weather patterns ngayon.
03:01Kailangan natin gumawa ng malalaking imbakan ng tubig upstream para may iwasan po yan.
03:07Para sa GMA Integrated News, Mark Salazar, nakatutok 24 oras.
03:16Kailangan natin gumawa ngayon.
