00:00At the bottom of the quartet, it's a different smell, it's a good smell.
00:05I've had a LVM and it's a very affective to my pregnancy.
00:12Is it possible to have it in the back?
00:14It's not a bad taste. It's a really good taste.
00:19It's a long time ago. It's developed into a fruiting body.
00:24It's what we call it, a kabote.
00:26But why are they able to eat it?
00:32Bago kayo umagin sa kakaisip ng rasyon at solusyon,
00:35pag-usapan natin ang parehong halaga at pinsalang dulot ng amag o molds.
00:45Sunod-sunod ang pagulan nito mga nakarambuan.
00:47Kaya pagkatapos ng baha, ito ang pumulaga sa ilang mga bahay.
00:52Amag.
00:53At kabila na dyan ang bahay ni Laleen.
00:56Ang gamit namin dito is more on tahoy.
00:58After a week na nag-stop yung ulan,
01:02nagkaroon na ng mga molds yung mga upuan, yung mga carpet, mga kama,
01:08pati yung mga damit namin na nakahang, meron na din.
01:14Pero ang mas naka-alarma sa model of three na si Lynn,
01:17ang hindi raw mawala-walang ubod sipo ng kanyang mga anak.
01:19Yung pija namin, yung tanong, sabi niya,
01:22yung bahay niyo ba old? May mga napapansin ba kayong mga molds?
01:26Doon na ako na-curious.
01:28Kaya si Lynn napapost online.
01:31Ang mission natin ngayong umaga, puksain ang amag sa bahay.
01:36Ang amag ay fungi na may long strands sa tinatawag na hyphae.
01:40Kapag nagsama-sama ito, nabubuang may psyllium
01:43o yung mukhang mabalahibong tubutubo sa iba't ibang mga surfaces.
01:46Dami mong alam, Kuya Kim.
01:48May iba't ibang species at kulay ito
01:50na naglalaro mula sa common black at green,
01:53pati na puti, dilaw, orange at iba pa.
01:56Yung mga puting amag ay kadalas ang lumilitaw
01:58sa mga nabasang kahoy, pader o damit.
02:01Yung mga kulay green ay nakikita naman natin
02:03sa pagkain, tinapay at mga citrus fruit.
02:06Ang mga orange mold naman ay kadalas ang nasa slimy spots
02:09sa mga basang sulok tulad ng banyo.
02:11Kapag hindi naagapan, dumadami din ito.
02:13Paano nga ba dumarami ang molds?
02:16May maliit kasing spores o conidya
02:17ang amag na pwedeng liparin ng hangin
02:20at dumapo sa ating gamit o pagkain.
02:22Kumbaga sa halaman, ito yung pinaka seeds.
02:25At ang molds, ito ay microscopic fungi.
02:30That reproduce, no?
02:31Through airborne.
02:33Nabubuang amag kapag present
02:34sa isang bagay ang moisture, oxygen, nutrients
02:38at tamang temperatura lamang.
02:40Ang pinakamahalagang factor para mabuang amag ay
02:43moisture.
02:45Napansin niyo bang mabilis amagin
02:46ang parte ng bahay na basa o humid?
02:48Kung akala ninyo, amag lang yan.
02:50Naku, huwag daw itong ismulin.
02:52Tapag na-inhale yung spores,
02:55pwedeng magkaroon ng runny nose,
02:56pwedeng mag-snissing, mag-wissing.
03:01Pero ang amag, hindi lang dumidikit sa balat
03:03o nalalanghap.
03:05Pwede rin itong makain.
03:07Naku!
03:08Alam niya ba ng amag ay bread lover din tulad natin?
03:11Dahil mataas sa carbohydrates na nutrients
03:13na kailangan ng fungi para lumago.
03:16Ang mga packed bread din ay may sapatning moisture
03:19at mild warmth na gusto ng molds.
03:21Molds are everywhere.
03:23Bago siya mabalot, no?
03:25Possible na mayroon ng spores.
03:27Nag-accumulate na ng moisture.
03:29So, madidevelop at madidevelop na
03:32yung tinatawag natin na amag.
03:34Generally na, outpower naman ito
03:36ng ating sigmura kung makakain man tayo ng amag,
03:39lalo na kung konti lang.
03:41Pero depende sa dami o sensitivity na nakakain.
03:44Pwede ito magdulot ng pagkahilo,
03:46pagsusuka o diyareha.
03:49May ilang amag na gumagawa ng mycotoxins,
03:52isang uri ng delikadong chemicals
03:53na pwede maging banta sa food safety ng mga tao.
03:56Nagiging carcinogenic.
03:58And then, eventually,
04:00makaka-epekto din ito sa ating internal organ,
04:03including lungs.
04:05Kung ganun,
04:06bakit may mga tao kumakain ng pagkahing may amag?
04:08Numero uno dyan, ang blue cheese.
04:11May patitikin po ko sa inyo.
04:12Tikman niyo po.
04:15Pasarap po.
04:16Masarap.
04:17Ito po yung isang uri ng queso
04:18nung kumawagin na yung blue cheese.
04:19So, punong-punong po siya ng amag.
04:24Anong lasa para sa'yo?
04:25Palat.
04:28Sarap.
04:29Sarap?
04:29Ito yung mga amag-amag na yan.
04:31Masarap.
04:31May amag kasi.
04:32Parang ganun may mga bilog-bilog.
04:34Ang ilang cheese gaya ng blue cheese
04:36ay sadyang pinapaamag
04:37para sa signature sharp flavor
04:39at visible veins.
04:41Ang ilang pang pagkain nilalagyan ng amag
04:43ay fermented soy products
04:44at cured meats.
04:47Ang nilalabas na enzymes ng molds
04:49na dumutulong sa mag-breakdown
04:50ng carbohydrates,
04:51protein at fats.
04:52Ito rin dahilan
04:53kaya nagpabago ang texture,
04:54amoy, kulay,
04:55o lasa ng pagkain.
04:57Meron kasi tayong tinatawag
04:58na beneficial na molds
05:00at meron ding harmful.
05:02Ito, mga ito,
05:03ay nabibilang doon sa beneficial molds.
05:05Ginagamit ito for fermentation.
05:08Patunay ng amag,
05:09hindi lang naman puro perwisyong
05:10atin sa atin.
05:12Minsan, may ambag din ang amag.
05:13Kapag mayroon ng amag
05:15sa loob ng bahay,
05:17ang kinakailangan lang
05:18ay i-control yung moisture.
05:20That is the best, no?
05:22Panatilihin ang kalinisan
05:23at kaligtasan sa ating tahanan
05:25bago pa amagin
05:27ang kalusugan.
05:48PYM JBZ
05:49PYM JBZ
06:12by DBS profesor