00:29İzlediğiniz için teşekkürler.
00:59İzlediğiniz için teşekkürler.
01:03İzlediğiniz için teşekkürler.
01:29İzlediğiniz için teşekkürler.
01:29Sanal medya artık bir bağ kurma alanı olmaktan çıkıyor.
02:01İzlediğiniz için teşekkürler.
02:12İzlediğiniz için teşekkürler.
02:13Bu çevrim içi alanlarda belirgin bir ideoloji yok.
02:16Her yerden gelen bölük bölçük parçalar var ve onları alıp birleştiriyorlar.
02:21Bazen bir hareketin sembolünü benimsiyorlar, bazen geçmişteki bir saldırganın sözü dikkatlerini çekiyor.
02:27Bazen de TikTok'taki videolardan etkileniyorlar.
02:30Derin bir çaresizlik hissi var.
02:32Dünyada bir iz bırakmaya dair güçlü bir arzuları var.
02:36İnternette gördükleri kişilere hayranlık duyuyorlar.
02:39Videolar hazırlıyor, fotoğraflar biriktiriyor ve hayranlık duydukları kişilerin tarzlarını benimsiyorlar.
02:45Hatta kimi onları taklit etmeye başlıyor.
02:51Bu süreçte algoritmaların rolü ne?
02:54İnternete giren ve sadece merakla bir şiddet içeriği arayan bir çocuk ya da genç nasıl bir girdabın içine çekiliyor?
03:02Evet, bu da harika bir soru.
03:05Algoritmalar ilgiyi ve etkileşimi ödüllendiriyor.
03:08Ortada bir dikkat ekonomisi var.
03:10Tek amaçları sizi ekran başında tutmak.
03:13Şiddetin insanların dikkatini çektiğini de biliyoruz.
03:16Dolayısıyla meraklı bir çocuk şiddet içeren bir olaya dair tek bir video klibi izlediğinde sistem bunu ilgi beklentisi olarak algılayıp
03:25bir başka video öneriyor.
03:27Sonra da aşırı karanlık içerikler göstermeye başlıyor.
03:31Üstelik çocuk bunu bilinçli olarak seçmemiş oluyor.
03:34İşin daha ciddi bir riski de şu.
03:36Algoritma gençleri sadece başka içeriklere değil başka insanlara da bağlıyor.
03:41Yani o içeriği beğenmiş ve onunla etkileşime girmiş diğer kişilere de ulaştırıyor.
03:46Algoritmanın yani sistemin tasarımına bizzat entegre edilmiş bu yapının üzerinde durulması gerekiyor.
03:56Hep konuşulan konulardan biri internette şiddet içeriklerinin aranması.
04:01Ama sanal medya şiddet içeriği aramayanlara da bunu önermiyor mu?
04:05Bu aşamada platformlar, şirketler çocukların, gençlerin şiddete meyilinden sorumlu değil mi?
04:12Kesinlikle öyle.
04:14Yani platformlar çocukların bu içerikleri bizzat arayıp bulduklarını öne sürecektir ama bence bu meselenin sadece bir yönü.
04:22İnternette bu tür ortamlara sürüklenen gençleri incelediğinizde birçoğunun aslında bu tür şeyleri özellikle aramadığını görüyorsunuz.
04:30İçerikler bir şekilde karşılarına yani akışlarına çıkıyor.
04:35Eğer bir şirket bir gencin talep etmediği şiddet içeriklerini ona sunan bir sistem tasarlıyorsa bu tercihin sorumluluğunu da üstlenmelidir.
04:43Şöyle düşünün, otomobil üreticilerini araçların fren sisteminden sorumlu tutuyoruz.
04:48Değil mi?
04:48Bu teknolojiyi geliştiren şirketler son derece güçlü kuruluşlar ve ürünlerini çocukların kullanımına sunuyorlar.
04:55Gençlerimize sundukları şeyler konusunda onları da aynı derecede sorumlu tutmalıyız.
05:04Dünyanın tartıştığı bir konu da şu, okullara baskın düzenleyenlerin profillerine ayrıntılarla yer verilmesi ve o gençlerin çocukların kötü şöhretli ünlülere
05:14dönüşmesi.
05:15Türkiye'de ise bu saldırılar sonrasında yazılı olmayan bir kural var.
05:19Gazeteciler saldırganların profillerini paylaşmıyor.
05:22Sizce hangisi doğru?
05:26Türkiye'deki bu tutum çok doğru.
05:28Amerika Birleşik Devletleri'nde de uzun zamandır şöhret kazandırmama hareketi üzerine konuşuyoruz.
05:34Böyle bir olayı elbette haberleştirmek istersiniz.
05:37Çünkü kuşkusuz haber değeri taşıyor.
05:40Kurbanlar hakkında haber yaparsınız, gerçeklere ve çıkarılan dersleri aktarır, çözümlere odaklanırsınız.
05:46Bu tür olayların tekrar yaşanmasını nasıl önleyebiliriz dersiniz.
05:51Bunu yaparken saldırganı ünlü birine dönüştürmenize gerek yok.
05:55Fotoğraflarını tekrar tekrar yayınlamak, isimlerini her manşete taşımak ya da internette paylaştıkları her şeyi tüm detayları ifşa etmek zorunda değilsiniz.
06:05Araştırmalarımızdan biliyoruz ki birçok saldırgan diğer saldırganları inceliyor, onları taklit etmeye ve izlerinden gitmeye çalışıyorlar.
06:13İsimlerini biliyorlar, kaç kişiyi öldürdüklerinden haberdarlar.
06:17Bazı insanlar için şöhret, motivasyonun bir parçası.
06:21Bu yüzden onlara bu imkanı tanımak istemiyoruz.
06:25Bir sonraki saldırganın reklamını yapmak istemiyoruz.
06:27Dolayısıyla faillerin isimlerini öne çıkarmak yerine çözümlere odaklanan temkinli bir yaklaşımın benimsenmesinin en doğru yolu olduğunu düşünüyorum.
06:41Bu konunun uzmanı olarak size şunu da sormamız gerek.
06:45Gençler için ilk uyarı işaretleri neler?
06:47Aileler ve öğretmenler nelere dikkat etmeli?
06:50Uyarı işaretleri neler?
06:53Evet, bu gerçekten çok ama çok önemli.
06:56Bu ölçekte bir şiddet eylemi gerçekleştiren hiç kimse sağlıklı bir yaşam sürmüyor demektir.
07:02Genellikle sorunları vardır.
07:03Başkalarının canlarına kıymayı düşündükleri gibi kendi yaşamlarına son vermeyi de düşünebilirler.
07:09Uyarı işaretlerine gelince, çaresiz ve umutsuz görünen, ölümden ya da intihardan söz eden gençlere dikkat edin.
07:16Arkadaş çevresinden uzaklaşıyor mu?
07:18Ders notları düşüyor veya davranışları değişiyor mu?
07:22Özellikle davranış değişikliklerine dikkat edin.
07:25En önemli unsur budur.
07:26Örneğin, saldırganlara aniden ilgi duymaya başladıysa, yaptığı çizimlerde şiddet varsa ya da silahlara karşı bir merakı başladıysa bunları göz ardı
07:36etmeyin.
07:37Gördüğümüz şu ki, bu saldırganların çoğu harekete geçmeden önce birilerine bir şeyler söylüyor.
07:44Bunları internette paylaşıyor ya da bir arkadaşına üstü kapalı biçimde anlatıyorlar.
07:50Bu yüzden en önemli şey, bu durumu ciddiye almak.
07:53Şaka yaptıklarını söyleseler bile çocukların verdiği sinyallere gerçekten dikkat etmek gerek.
07:59Bir diğer önemli hususta, aile ve toplum içinde silah bulunması meselesi.
08:05Gençlerin bunlara erişememesi gerekiyor.
08:07Bu konuda hayatı önem taşıyor.
08:10ABD'de okul saldırılarını gerçekleştirenler genellikle genç, okul çağındaki çocuklar ve kullandıkları silahları da çoğunlukla kendi evlerinden, ebeveynlerinden veya akrabalarından alıyorlar.
08:23Bir genç, internette tehditler, şiddet ya da geçmişteki saldırganlara yönelik hayranlık paylaşıyorsa, platformların da harekete geçmesi gerekmez mi?
08:34Elbette.
08:36İnternette paylaşılan tehdit çoğu zaman karşılaşabileceğimiz en net uyarı işareti.
08:41Üstelik platformların elinde bu tür içerikleri tespit etmeye yardımcı olacak bazı araçlar zaten var.
08:47Telif hakkıyla korunan müzikleri saniyeler içinde bulabiliyorlar.
08:51Dolayısıyla çevrim içi ortamda tehlike sinyalleri belirdiğimde bunları tespit etmek için benzer araçları kullanabilmeleri gerek.
08:59Ama mesele sadece bir gönderiyi kaldırmaktan ibaret değil.
09:03Çünkü birisi sınıf arkadaşlarına zarar verme niyetinden bahsediyorsa gönderiyi silmek o mesajı ortadan kaldırır ama altında yatan asıl duyguyu yok
09:13etmez.
09:13Bu nedenle durumun ciddiyetine göre bilginin okul yetkililerine, bir aile üyesine veya polis gibi müdahale edebilecek kişilere ulaştırılmasını sağlayan açık
09:24bir yol izlenmelidir.
09:25Bu konuda sorumluluğa sahipler.
09:30Bu vakaları araştırdıktan sonra çocukları internetteki şiddet içeriklerinden koruma konusunda sanal medya şirketlerinin yaptığı en büyük hata sizce ne?
09:41Bence teknoloji şirketlerinin yaptığı en büyük hata bu durumu bir içerik sorunu olarak ele almaları.
09:47Oysa bu aslında bir tasarım sorunu.
09:50Bir videoyu kaldırıyor ya da hesabı siliyorlar.
09:52Ancak sistem ve algoritmalar o içerikten daha fazlasını önermeye devam ediyor.
09:57Yani bir hesabı yasaklayabilirsiniz ama şiddet meyilli aynı grup bir saat içinde yeniden örgütlenebilir.
10:04Sanal medya platformları karlarını düşünüyor.
10:07Sonsuz kaydırma sistemi, grup sohbetleri ve mesajlaşma özellikleri çocukları bu platformlarda daha uzun süre tutacak şekilde tasarlanmış.
10:15Şirketler ürünlerinin işleyiş biçimini değiştirmeye gerçekten istekli olmadıkları sürece sanırım bu mücadelede biz sürekli kaybedeceğiz.