Oynatıcıya atlaAna içeriğe atla
  • 3 saat önce
İsrail seçiminden doğacak olasılıkları, yaklaşan ABD ara seçimlerini, Türkiye-Azerbaycan ilişkileri ve Türkiye’nin dış politikadaki yönelimini, Yeni Parti Dış Politika Koordinatörü Prof. Dr. İlhan Uzgel, Şirin Payzın ile Neden? programında değerlendirdi.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun Gazze’deki katliamlar nedeniyle yıprandığını belirten Uzgel, seçim sonuçlarının İsrail ve bölge açısından doğurabileceği olasılıkları değerlendirdi. Türkiye’nin Orta Doğu’daki rejimlere daha fazla yaklaştığını ve Mekke Anlaşması’nın bu yönelimin bir parçası olduğunu ifade eden Uzgel, Erdoğan’ın seçim sürecine taşeronlaşmış bir dış politikayla devam etmek istediğini söyledi. Uzgel, iktidarın gençlere yönelik Fransa’ya özenmeme çağrılarını da değerlendirerek hükümetin siyasal muhalefet ile toplumsal muhalefetin birleşmesinden korktuğunu dile getirdi.

T24'e abone olmak için tıklayın: https://t24.com.tr/abonelik
T24 YouTube kanalına abone olmak için tıklayın: https://bit.ly/3sQke2C
Diğer Videolar İçin Tıklayın: https://t24.com.tr/video
Ayrıcalıklardan yararlanmak için bu kanala katılın: https://www.youtube.com/channel/UCun2Dl8daN--PBivgQJZn_w/join

T24 ► http://www.t24.com.tr/
Instagram ► https://www.instagram.com/T24comtr
Facebook ►https://facebook.com/T24comtr
X ► https://www.twitter.com/T24comtr
TikTok ► https://www.tiktok.com/@t24comtr
Bluesky ► https://bsky.app/profile/t24.com.tr

Kategori

🗞
Haberler
Döküm
00:00Merhaba, ben Şirin Payız'ın, TN4'ün YouTube kanalı için hazırladığım programıma hoş geldiniz.
00:10Neden sorusunu sordum ve konuklarımla gündemdeki haber başlıklarına, önemli gelişmeleri yorumladığım,
00:18ayrıntılarına baktığım, analiz ettiğim programımla karşınızdayım.
00:23Bir süre sizlere New York'tan ve Washington'dan bu programı yapacağım.
00:28Çünkü Amerika Birleşik Devletleri'ndeki ara seçimi izlemek üzere buraya geldim.
00:34Tarihi günler yaşıyoruz aslında. O yüzden bugün programımı dış politikaya ayırmak istedim.
00:40Elbette Türkiye'nin içindeki gelişmeler çok önemli ama dış politikada, uluslararası alanda, ülke ilişkilerinde,
00:49ardı ardına yapılan seçimlerde o kadar ilginç şeyler oluyor ki biraz bunu konuşalım istedim.
00:55İlhan Uzgel bugün konuğum. Kendisi siyaset bilimci, dış politika bilimcisi, profesör.
01:04Dolayısıyla eski yıllardan beri tanışıyoruz ama şimdi aynı zamanda bir şapkası daha var.
01:09Yeni Parti'nin dış politika koordinatörü. İlhan Bey hoş geldiniz.
01:14Merhabalar Serin Hanım hoş bulduk.
01:17Şimdi size New York Washington'dan Ankara'ya uzanan hatta ama sadece Amerika Türkiye ilişkileri,
01:25Amerika Birleşik Devletleri Türkiye ilişkileri değil, yaklaşan buradaki ara seçimler değil.
01:30Aynı zamanda bugün İsrail'de yapılan belki de tarihi olarak adlandıracağımız seçimlerden ne beklemeliyiz?
01:38Bunları konuşmak istiyorum. Fransa'da sokaklar karışık ve geri adım atmıyor hem sarı yelekliler hem de öğrenciler,
01:45öğrenci temsilcileri Macron'un bütün iyi niyet açıklamalarına, kızmalarına, serzenişlerine,
01:54sosyal medyayı suçlamasına rağmen Fransa'da sokaklar karışık diyelim.
01:59O sırada aynı zamanda Sırbistan'da seçimler yapıldı ve öğrenci lideri Bakiç seçimleri kazandı.
02:08İnanılmaz bir başarı. Kimse beklemiyordu ve Vucic'in iktidarını son verdi.
02:14Öğrenciler verdiler bir anlamıyla.
02:16Gidelim Brezilya'ya. Kimse yine beklemiyordu.
02:20Lula da Silva inanılmaz bir zafere imza attı.
02:24Çünkü Brezilya'da ikinci turda, birinci turda bu kadar geriye düşen bir adayın ikinci turda kazanması hiç beklenmiyordu.
02:31Flavio Bolsonaro seçimleri kaybetti.
02:34Sağcı lider, Trump'ın desteklediği.
02:36Şimdi böyle bir dünya var ve bu dünyadaki bu gelişmeler arasında biraz hem Türkiye'yi konuşalım hem de bu bahsettiğim
02:45çok önemli başlıkları ideleyelim istiyorum.
02:48Müsaadenizle ilk önce İsrail'den başlayalım.
02:51Ya da şöyle başlayalım İlhan Bey.
02:53Genel olarak baktığımız zaman tarihi günlerden geçiyoruz desek yanılmış olur muyuz?
03:00Biraz detaya inmeden önce genel bir çerçeve çizmemiz gerekirse seyircilerimize.
03:06Ardı ardı gelen seçimlerle dünya nasıl bir yere doğru giriyor?
03:12Dar bir koridorda mıyız?
03:14Yoksa o girdiğimiz dar koridordan çıkabilmek için ufak da olsa umutlanabileceğimiz sinyaller mi gelmeye başladı?
03:24Zor bir dönemden geçiyoruz.
03:26Bunu herkes muhtemelen kendi hayatında da hissediyor.
03:30Birkaç zorluk var.
03:31Yani başka bir kavram bulamadım.
03:34Yani geçiş dönemi diyebiliriz.
03:35Yani zor derken de.
03:36Ama geçiş döneminin kendisi de zor oldu.
03:39Hala devam ediyor.
03:40Yani bir paradigma değişikliğinin ortasındayız.
03:42Yani dünya sistemi yani böyle çok kabaca 2. Dünya Savaşı'ndan sonra alırsak yani bir 45-90 var.
03:4990'dan sonra da daha devletçi model yani 45-90.
03:53Hani güvenliğin öncelikli olduğu.
03:5590-2015 civarı daha liberal bir dönem.
03:58Küreselleşmeci dönem.
04:00Devletin fonksiyonunun değiştiği, sivil toplum alanının genişlediği.
04:05Yani biraz bir ekonomik genişleme var ama bölüşüm sorunu var.
04:10Ve şey açısından da siyasetendi.
04:12Hani insan hakları, demokrasi, kokun üstünlüğü gibi kavramların öne çıktığı, alt kimliklerin desteklendiği bir dönem yaşadık.
04:21O dönem bitiyor.
04:22Yani küreselleşmeyle tanımlanan, başta azınlık, işte şey yani sınıfsal olmayan kimlikler.
04:33Bunların korunması, etnik, dilsel, dinsel, mezhepsel kimliklerin korunması, yeni kimlik siyasetinin önünün açıldığı ama sermayenin de aynı zamanda piyasa ilişkilerinin
04:48de önünün açıldığı,
04:50onun önündeki engellerin kaldırıldığı hem ülke içinde hem de ülkeler arasında buna küreselleşme diyoruz.
04:58Cevapolitik'in geri düştüğü, geriye çekildiği bir dönem yaşadık ve o dönem bitiyor.
05:03Yani bunu algılamakta zorlanıyor insanlar, onu söyleyeyim.
05:07Yani Türkiye'de bir grup hala dünyayı böyle şey, o kimlik siyasetinin devam ettiği, alt kimliklerin korunduğu, batının bunun için uğraştığı,
05:16bu bitti. Yani bunu bir defa anlamakla, Türkiye'deki gelişmeleri de isterseniz bağlayabilirsiniz bunu.
05:22O dönem bitiyor artık.
05:25Yani mesela LGBT tartışmasından, kadının statüsünden, yani işte İstanbul Sözleşmesi'nden filan şey yapabilirsiniz, görüp de takip edebilirsiniz bunu aslında.
05:36Şimdi siyaseten küresel olarak baktığınızda da bir küreselleşmeden çekiliyor artık.
05:40Yani bu sıfırlanmaz ama küreselleşme dinamiği yavaşlıyor.
05:45Hatta ben size tarih vereyim.
05:47Obama'nın son dönemiyle başladı.
05:49Trump, Amerikan tarihinde, yani işte 80'den itibaren diyelim, ben küreselleşmeye karşıyım diyen ilk liderdir.
05:59İlk başkan.
06:00Biz de hoşta biz derslerimizde küreselleşmeyi Amerika savunur.
06:03Amerika ister dünyada küreselleşmeyi diye anlatırdık.
06:05Amerikan başkanı çıktı, Davos, önce Davos zirvesinde ki biliyorsunuz işte küresel sermayenin buluştuğu yerdir, en üst tabakanı.
06:15Sonra da 2018 Eylül'ünde Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nda yaptığı konuşmada ben küreselleşme dinamına karşıyım dedi.
06:23Korumacılığa doğru geçmeye başladı.
06:25Şimdi bu dünyayı etkiledi.
06:27Çin meselesi var, o jeopolitiği etkiledi.
06:29Dikkat ederseniz mesela biz bir etnik çatışmalar dönemi yaşadık.
06:3590'dan 2015-16'ya kadar.
06:37Şimdi devletler arası çatışmalar dönemine geçtik.
06:40Yani bir bakın 2020'den günümüze çatışmalar, Ukrayna'dan başlayan, Hindistan, Pakistan, İran Savaşı.
06:46Dikkat ederseniz etnik çatışma çok konuşmuyoruz.
06:48Devletler arası, yani dünya jeopolitiğe doğru gidiyor.
06:52Devletin önemi artıyor, toprağın önemi artıyor.
06:55Amerika bir şey nerede ucuzsa oradan alırım diyordu.
06:58Artık hayır ben kendi ülkemde özellikle kırıklık şeyleri, teknolojileri kendi ülkemde üreteceğim diyor.
07:04Yani güvenlik mi ekonomi deyince güvenlik diyorlar.
07:06Eskiden yani 90-2015 arasında güvenlik mi ekonomi dendiğinde ekonomi idi.
07:12Şimdi değişiyor dünya.
07:14Değişiyor.
07:15Peki nasıl değişiyor?
07:16Biraz konuşmaya başlayalım.
07:17Siz kabaca çerçevesini çizdiniz ama ayrıntılara bakmamız gerekiyor.
07:21Şimdi gerçekten Türkiye'de de içimize çok kapandık.
07:26İşte hala devam eden fon skandalı, fon vurgunu.
07:30Onu unutmam, gündemde unutmuyoruz tabii ki konuşmaya devam ediyoruz ama oraya kilitlenmiş durumdayız.
07:36Ekonomik kriz, diğer taraftan var olup olmadığı belli olmayan ve pek bir hareketle göremediğimiz bir çerçeve yasayla birlikte başlayan süreç.
07:46Ama nereye varacak belli değil.
07:48Ama yavaş yavaş şimdi gündemimizde tabii ki anayasa, iktidarın ortaya koyduğu bir anayasa meselesi var ki onu konuşmaya başlayacağız önümüzdeki
07:58dönem.
07:59Sonrasında da seçimler.
08:00Dolayısıyla Türkiye içine kapandı.
08:02Ama dışarıdaki gelişmelerin bize ne gibi bir etkisi olur?
08:07Ve aslında bu önden planladığımız gündemi, ajandayı diyelim nasıl etkiler bunu sormak istiyorum.
08:13İsrail'le başlayalım.
08:14Şimdi aslında buradaki soru şu, gerek Amerika Birleşik Devletleri'nde 3 Kasım'da yapılacak ara seçimler, gerekse çünkü ara seçimlerde ne
08:23olacağı önemli olacak Trump'ın politikaları açısından, gerekse bugün İsrail'de yapılan seçimler.
08:29Sorumuz şu, acaba bugün İsrail'de yapılan seçimlerden sonunda makul, biraz daha ortada, Netanyahu'nun şu ana kadar getirdiği ve yani
08:45anlatmaya artık kelimelerin yetmediği bir idare son bulur?
08:50Ve İsrail yeniden aklı, mantığı olan bir siyasete ve daha merkeze gelebilir mi?
09:00Muhalefet partileri bunu sağlayacaklar mı?
09:05Şimdi Türkiye'de tabii İsrail seçimlerine hemen hemen çok az konuştuk.
09:11Bazı işte merkez liderler var.
09:14Eisenkot bunların başında geliyor.
09:16Diğer taraftan küçük partiler var.
09:18Sonuçta 61 Kneset'teki yani İsrail Parlamentosu'ndaki 61 sandalye için yarışıyor bugün adaylar.
09:29120 sandalyeli Kneset İsrail Parlamentosu 61 sandalyeyi alan aslında koalisyon kurmak için avantajı yakalamış olacak.
09:40Doğrudan İsrail'de başbakan seçilmiyor ve çoğunluğa göre Cumhurbaşkanı görevlendirme yapacak.
09:48Şimdi sorumuz şu, acaba sonunda İsrail demin söylediğim gibi daha mantıklı, rasyonel, demokrat,
09:59bu savaş çığırtkanlığından ve katliamlardan çıkıp normale kavuşabilecek mi?
10:05İşte meselemiz bu.
10:06Siz nasıl öngörüyorsunuz bugünkü seçimleri?
10:09Netanyahu kaybederse,
10:12Erdoğan yönetimi açısından ne ifade eder, bölge açısından ne ifade eder?
10:17Eğer kazanırsa önümüzdeki kısa dönemi ve orta dönemi nasıl analiz ediyorsunuz?
10:23Şöyle, dünyadaki dönüşüm tabii ki İsrail de etkiliyor, bizi de etkiliyor.
10:28Yani oralara geliriz isterseniz.
10:30İsrail'in farkı şu, İsrail hep dünyadaki dönüşümler içinde istisna olmak istedi.
10:35Yani yeni bir Orta Doğu düzeni kurulurken de İsrail onu kendisine yontmaya çalışıyor.
10:40Böyle bir şey var, yönü var.
10:42Netanyahu açısından bakarsak da,
10:44Netanyahu da, yani onun temsil ettiği siyasette dünyadaki bu otoriter,
10:49sağ popülist, sağ çeken siyasetin İsrail'deki temsilcisiydi hep Netanyahu ve öyle de kaldı.
10:57Hani o savaş politikalarının en büyük savunucusuydu.
11:00Aslına bakarsanız, dünyada sağ otoriter liderler sıralaması yaparsanız,
11:05Netanyahu pekala, mesela Orban da oraya gidiyordu, Putin da oraya gidiyordu.
11:09Hatta ben size söyleyeyim, yani bu Arap dünyasındaki otoriter liderlerle arası iyiydi.
11:17Putin'le de arası iyiydi, Şii'le de arası iyiydi Netanyahu'nun.
11:21Trump'la arası Biden'dan hep daha iyi oldu mesela.
11:23Ailecekle düşürdü.
11:24Yani Biden yönetimindeyken Amerika'ya gittiğinde Trump'ın o Miami'deki mal kanısında kalan biriydi Netanyahu.
11:31Yani o otoriter dünyanın şeyidir, İsrail'deki temsilcisiydi.
11:35Ama şimdi güvenlik politikaları açısından baktığınızda İsrail,
11:40yani kümlük siyasetiymiş, liberal dönemmiş, küreselleye falan bunların hiçbiriyle ilgilenmedi.
11:47Onun derdi, yani Orta Doğu'da kendisine çok uzun vadeli bir güvenlik sistemi oluşturabilmek.
11:54Kendi güvenliğini hepsinin üzerinde tuttu.
11:56Hatta benim söylediğim şey şuydu,
11:58yani İsrail güvenli olacak diye bütün Orta Doğu güvensiz olsun.
12:02Hani böyle bir politika izliyor.
12:04Yani İran'da bir şey olsun, İzbollah'da orayla sürekli bir savaş siyaseti.
12:07Her gün Suriye'yi vursun.
12:09Hani İsrail'in yarattığı sorun buydu.
12:12Yani bir istisna olmak istedi dünyada.
12:14Ve oldu da yani Amerika'ya, İngiltere'ye, Almanya'ya yaslanarak,
12:17İsrail kendini bir şey, insan hakları eleştirilerinden falan,
12:22savaş suçlarından falan bağımsız.
12:25Onlar böyle bir şey çekiyorlardı.
12:26Duvar çekiyorlardı büyük güçler İsrail'in etrafında.
12:30Dolayısıyla da bunu bunun sonuna kadar kanırtarak kullandı İsrail.
12:35Ve soykırıma kadar vardı işte Gazze'de yaptıkları.
12:38Şimdi seçimlere gelirsek,
12:40İsrail sisteminin şöyle bir sorunu var.
12:43Yani Netanyahu çok yıprandı.
12:45Yani Gazze'deki o katliamla,
12:48soykırıma varan bir katliamla,
12:50şeyde de devam ediyor.
12:52Mesela baskılar hala Gazze'de de,
12:54Batı Şeria'da da devam ediyor.
12:56Suriye'yi devamlı vuruyor İsrail.
12:58Lübnan'ı vuruyor.
13:00Yani şimdi söylemiyoruz ama konuşmuyoruz falan ama
13:025000'e yakın insan oldu Lübnan'da.
13:05Yani Lübnan ne yaptı sana?
13:06Yani siz Hizbullah'la sorunuzdalardı zaten savaşıyorsun.
13:10Şimdi bir ihtimal,
13:12yani bu seçimi kaybederse,
13:14yani İsrail kaybetmez.
13:16Öyle söyleyeyim ben size.
13:17Yani Netanyahu zaten öyle.
13:19Uluslararası alanda,
13:21hani İsrail başka bir şeydir.
13:23Netanyahu başka bir şey.
13:24Yani Netanyahu beğenilen, sevilen,
13:26yani sempati duyulan bir lider olmadı ki.
13:28Batı dünyasında da,
13:29Amerikan sisteminde de öyle.
13:31Netanyahu'yu sevmezler.
13:32Netanyahu,
13:33mesela Biden'ın arası çok kötüdür.
13:35Netanyahu çok uzun süredir şeyde siyasette.
13:3830 yıldır siyasette.
13:39Ve Amerikalılar,
13:40hani böyle muhafazakar kesimlerde bile çok
13:43bayıldıkları bir siyasetçi değildir.
13:45Bu yüzden de bir de dünyada,
13:48biliyorsunuz bu Gazze katramı,
13:51Amerika'yı İran'la savaşa sürüklediği düşüncesi,
13:57İsrail'e yönelik tepkileri bütün dünyada arttırdı.
14:01Yani o İsrail'e eskisi gibi,
14:03ya işte bunlar dünya savaşında malzunluğu falan,
14:05bu bunlar bitti.
14:07İsrail şu an negatif bir marka dünyada.
14:09Ve bunda Netanyahu'nun da payı var.
14:12Ve Netanyahu'yla İsrail'in bu imajı
14:14üst üste çok oturdu.
14:16O yüzden,
14:17yani İsrail bu şeyden vazgeçebilir artık.
14:20Netanyahu'dan vazgeçer.
14:21Sizin dediğiniz gibi,
14:22Eisencock'la,
14:23o da eski general,
14:25o da aslına bakarsanız,
14:27şey,
14:27ton farkı var yani arada.
14:29Hani yeni,
14:29şöyle eski bildiğimiz politikaların,
14:32yeni bir siyasetçiyle,
14:35yeni bir yüzle,
14:36aşağı yukarı aynı şekilde devam edeceği,
14:38bir döneme geçebiliriz yarından itibaren İsrail'de.
14:42İşte orada ama,
14:43orada ama mesela Ram Partisi ilk defa,
14:46yani Arap,
14:47ulusal,
14:48yani Arap listesi diyelim,
14:49Birleşik Arap listesi,
14:51çünkü İsrail vatandaşı olan Arap'lar var,
14:54Filistinliler var.
14:55Ve onların işte küçük,
14:57bölük, bölük, küçük, küçük partileri
14:58ya da grupları birleşerek bir,
15:00bütün halinde Ram'ı bir araya getiriyorlar.
15:03Onun başında da bir,
15:04aslında Yahudi var şu anda.
15:07bir İsrail'li var.
15:09Ve bu,
15:10İsrail açısından da,
15:11okuduğum kadarıyla,
15:13malum gidemiyoruz artık,
15:14İsrail seçimlerini izlemeye,
15:16Türkiye'den gazeteciler olarak ama,
15:18buradan,
15:19New York'tan takip edebildiğim kadar,
15:21ve,
15:22burada çok tartışmalı tabii,
15:24Burası açısından da çok önemli,
15:26Amerika açısından da çok önemli.
15:27Özellikle New York'taki,
15:29Yahudi,
15:32lobileri diyelim,
15:34farklı farklı,
15:35çok yakından izliyorlar.
15:36Mesela,
15:37Rahman Lindner'i olan,
15:39Sagalowicz,
15:41önemli bir,
15:42değil mi,
15:43önemli aktörlerden bir tanesi.
15:45Şimdi,
15:45o ve onun gibi küçük küçük,
15:48daha ılıman,
15:49dediğiniz gibi,
15:50belki böyle,
15:51İsrail'den,
15:52beklenilen gibi böyle,
15:54çok demokrat,
15:55çok liberal,
15:56işte,
15:56bütün her şeyi tersine çevirecek,
15:59anında Filistin devletini tanıyacak,
16:02bütün böyle,
16:03müthiş açılımlar yapılacak,
16:04bir lider yok.
16:05Ama,
16:06muhalefetteki bu küçük küçük,
16:08ton farklı,
16:10partilerin bir araya gelmesiyle,
16:12kurulabilecek bir koalisyon,
16:15sizin de dediğiniz gibi,
16:16belki,
16:16çok bir şey değiştirmeyecek,
16:18ama en azından,
16:20ton,
16:20dil,
16:21yaklaşım bakımından,
16:22herhalde bölgede,
16:23bir rahatlamayı,
16:24beraberinde getirecektir,
16:25ama bu rahatlama,
16:28kimin işine gelir,
16:29kimin işine gelmez.
16:30Çünkü,
16:31kimi zaman,
16:32dünya liderlerin işine gelen,
16:33rahatlama değil,
16:34tam tersi gerginlik olması.
16:37Netanyahu'nun gitmesi,
16:38kimin işine gelir,
16:39kimin işine gelmez.
16:41Ya şöyle söyleyeyim,
16:42Netanyahu daha önce seçim kaybetti zaten,
16:44bundan bir buçuk yıl önce biliyorsunuz,
16:46seçimleri kaybetti,
16:48koalisyon geldi,
16:48içinde Arap partileri de vardı,
16:50iki Arap partisi vardı,
16:52yürümedi,
16:52yani altı ay sonra falan,
16:54tekrar seçim oldu,
16:55ve Netanyahu,
16:56bir de bakın,
16:56bakın ben olmazsam,
16:57istikrarsızlık olur dedi.
16:58Fakat,
16:59bugün artık,
17:00hani bu senaryonun,
17:01tekrar etmesi,
17:02çok düşük olasılık.
17:04Bence,
17:04yani büyük bir olasılık da,
17:06yani biz kendi ülkemizde bile,
17:07seçim sonucunu,
17:08bazen tahmin edemiyoruz.
17:10Kılıçdaroğlu seçilecek zannettik,
17:11heyecanlandık falan,
17:132023 seçimlerinden önce.
17:15Şimdi İsrail seçimlerinde,
17:16mesela ben Lula,
17:19Lula kaybedecek herhalde diye düşünüyordum,
17:21yani seçim sonuçları hakikaten öyle kolay değil.
17:24Yani günümüzde,
17:25özellikle yakınsa birbirine,
17:27Orban'ın kaybedeceği belliydi mesela,
17:29hani o artık anlaşılmıştı,
17:31ama İsrail seçimlerinde mesela o kadar kolay olmayabilir.
17:34ama yani şöyle,
17:36yani İsrail'de devleti,
17:37Netanyahu'suz bir dönem,
17:39yani başka bir siyasetçiyle,
17:42başka bir liderle,
17:43bu yeni dönemde devam etmek isteyecek gibi görülüyor.
17:47Ya bu kimin,
17:48ya şöyle,
17:51ben gönlümden şey geçer,
17:52hani bu Filistinlerin yararını olsun,
17:54gerisiyle ilgilenmiyorum.
17:55Yani hakikaten,
17:56ya böyle bir hayat olmaz,
17:57böyle bir bölge olmaz,
17:59böyle bir düzen olmaz,
18:00böyle bir Orta Doğu olmaz.
18:01Yani şimdi Gazze'deyseniz,
18:05üzerinize 500 kiloluk bomba düşüyor,
18:07Batı Şeriyadaysanız,
18:08hani elinde silahlı,
18:10makineli tüfekli,
18:11siviller gelip,
18:12sizi evden atıp,
18:13nereye giderse,
18:14oraya el koyuyor.
18:14Ya şimdi bu böyle bir şey,
18:16dünya olur mu?
18:17Dibimizde,
18:18yani Hatay'dan gitsek,
18:20300 kilometre,
18:21Ankara, Eskişehir kadar yol.
18:22Dolayısıyla da,
18:23asla asla olan bunun değişmesi,
18:25yoksa,
18:26yani Ayzen Kotyer'ecek,
18:28İsrail'in,
18:29yani İsrail devletinin,
18:30güvenlik kaygıları,
18:31konusunda,
18:32Ayzen Kotyer'in başka bir şey yapması mümkün değil.
18:34Yine Suriye'de,
18:35Şam'ın güneyini kontrol edecek,
18:37yine Hizbullah'ın zayıflaması için,
18:39ara ara vuracak,
18:40yine İsrail'e rejim değişikliği için uğraşacak,
18:43bölge ülkelerinin güçlü olmasını,
18:45Arap ülkelerinin güçlü olmasını istemiyor İsrail.
18:48Yani çok açık bir siyaseti var.
18:49Bunu da anlıyoruz,
18:50yani böyle sıkışmış kalmış,
18:52dolayısıyla da,
18:53hani benim çevremdeki Arap ülkeleri zayıf olsun diyor.
18:55İran olmasın,
18:56yani Molla rejimi olmasın diyor.
18:58Hizbullah olmasın diyor,
19:00Huziler olmasın diyor.
19:01Dolayısıyla bu siyasetin değişmesini beklemek,
19:04saflık olur.
19:06Enteresan,
19:07ben biraz buradan hani size soru sorarken not da aktarıyorum.
19:10Mesela New York,
19:11yani baktığımız zaman aslında çok bezleşen durumlar var.
19:16Netanyahu bütün İsrail demek değil.
19:18Başından beri hani İsrail,
19:20İsrail devleti adına katliam yaptı gerçekten Gazze'de.
19:25Korkunç bir trajedi yaşandı.
19:27Durdurak bilmedi ve hala da İran'ı seçilirse,
19:30bombalamakla tehdit ediyor.
19:32Yani bütün bölge açısından çok ciddi riskler taşıyor Netanyahu.
19:36Ama bütün İsrail vatandaşları ya da çifte vatandaşı olanlar,
19:40Netanyahu yanlısı değil,
19:42İsrail'de çok ciddi muhalif basında vardı ve sesleri bastırıldı.
19:48İş yapmaları engellendi.
19:50Netanyahu iktidarı tarafından konuşuşamaz duruma geldiler ve basın özgürlüğü tamamıyla ortadan kaldırıldı.
19:58Aynı şekilde Diyaspora'daki Yahudiler de son derece mutsuzlar.
20:02Çünkü şunu söylüyorlar,
20:04Netanyahu'nun en büyük zararlarından bir tanesi,
20:07tabii ki Filistinlileri katletmesinin yanında,
20:10yani bu çok çok ciddi bir ağır yük bütün Yahudilere getirilmiş ama,
20:14Yahudi olmayı bütün dünyada başına önüne eğdiren bir durum haline getirdiler.
20:20Ve bunu biz kabul edemeyiz deyip,
20:22buradan kalkıp, yani Amerika Birleşik Devletleri'nden kalkıp,
20:25oy kullanmaya İsrail'e gidenler var.
20:27Bu bize herhalde farklı ülkelerdeki Diyaspora'nın bir noktaya geldiğinde,
20:33nasıl ülkesindeki seçimlere sahip çıkma güdüsünü geliştirdiğini gösteriyor.
20:39Bu anlamda da önemli.
20:40Eskiden umurunda bile değildi.
20:42Belki İsrail'in kimin tarafından yönetileceği.
20:46Şimdi şunu sormak isterim.
20:48Bir taraftan bir Mekke anlaşması var.
20:51Ve bu geldi meclise.
20:55Ve işte ne dediler?
20:57Üçüncü ülkelere karşı değil.
20:59Ve bu tartışmalı da bir anlaşma aslında.
21:05Çünkü tam olarak kamuoyu içeriğini de bilmiyordu.
21:08İsrail'imiz Mısır'da dahil oldu.
21:10Şimdi Pakistan, Suudi Arabistan, Türkiye ve Mısır.
21:14Bunu nasıl görüyorsunuz?
21:16Yani Netanyahu'nun seçilmesi...
21:18Mısır resmen ittifakı müyesi değil.
21:19Mısır resmen ittifakı müyesi değil.
21:22Değil.
21:23Ama bir...
21:25Ben yanlış mı biliyorum?
21:27Mısır'la ilgili gelişme yok mu?
21:29Onlarına dahil edilir.
21:29Daha iyi bir resmen daha iyi.
21:31O zaman hala...
21:34Tamam.
21:35Suudi Arabistan, Pakistan ve Türkiye.
21:38Şimdi bunu nasıl analiz edersiniz?
21:40Mesela Mekke anlaşmasını biraz konuşmuş olalım.
21:42Hem de İsrail'deki seçimlerden sonra bölge.
21:45Ve Trump seçilirse ya da seçilmezse,
21:48Amerika Birleşik Devletleri'nin politikasının nasıl gidişatının nasıl olacağını düşünüyorsunuz?
21:53Tabii.
21:54Bir sorunuza bunu unutmayın da hemen bir şeyde,
21:59İsrail'ler buradan gidip,
22:01İsrail vatandaşı,
22:02İsrail'ler buradan gidip,
22:03İsrail'le oyu kullandılar dediniz.
22:06İsrail'deki Brezilyalılar da Brezilya için,
22:09Lula için,
22:10Bolsonaro için kullandılar çoğunlukla tabii oradaki onlar.
22:14Oradan şey çıktı, Bolsonaro çıktı.
22:16Yani bu dünyadaki şeyi de gösteriyor.
22:18Şunun için söylüyorum,
22:20belki eğer Sırbistan ve Brezilya seçimlerine gelirse,
22:24orada tekrar döneriz bu konuyu unutmayalım diye söylüyorum.
22:28Yani dünyada seçimlerde oy kullanma oranları artıyor.
22:32Yani bunu söyleyeyim.
22:34Bu yalnızca sizin söylediğiniz gibi,
22:36yalnızca İsrail'e özgü değil.
22:39Genel bir trend var,
22:41ona sonra değiniriz.
22:42Mekke anlaşması,
22:43çok çok kötü bir anlaşma.
22:45Yanlış bir anlaşma.
22:46Zamanlama olarak yanlış,
22:48içerik olarak yanlış,
22:49siyaset olarak yanlış.
22:51Bakın, temel sorunumuz şu,
22:53Türkiye'nin dış politikası ile ilgili temel sorun şu,
22:56çok fazla Orta Doğu'ya ulaştık.
22:58İç siyasetimizle de Orta Doğu'ya ulaşıyoruz.
23:02Ben size bir örnek vereyim.
23:06Sırbistan'da öğrenciler,
23:07işte bu öğrenci listesini yaparken,
23:10şimdi Orta Doğu'ya bağlayacağım,
23:13Belgrad rektörü de aday olmak istedi.
23:16Öğrencileri destekledi.
23:18Siz şimdi düşünebiliyor musunuz?
23:20Türkiye'de herhangi bir rektör,
23:21öğrencileri,
23:22yani Erdoğan,
23:23iktidar karşısında öğrencileri desteklediğini açıklasın.
23:27Yani,
23:28anında o,
23:29o bir saat sonra görevden alırlar.
23:32Daha önce olamadık.
23:33Sadece görevden alınmaz zannedersem.
23:35Mesela,
23:37mesela,
23:37yani şimdi,
23:39biz,
23:40böyle Avrupa,
23:42Balkanlar,
23:42Orta Doğu otokrasilerine bile benzemiyoruz.
23:45Yani,
23:45onun için söylüyorum.
23:46Biz daha Orta Doğu otokrasilerine doğru gidiyoruz.
23:50Magyar,
23:53yani,
23:53Orban Magyar'ı,
23:55muhalif lideri hapse atamadı.
23:57Erdoğan attı,
23:58muhalif liderini.
24:00Kendisine karşı aday olacak,
24:02Cumhurbaşkanı adayını,
24:03Ekrem İmunoğlu'nu hapse attı.
24:05Yani,
24:06şimdi,
24:06biz daha bu tarafa doğru itiliyoruz.
24:09Yani,
24:10burada şeyin de sorumluluğu var.
24:11Ama sorumluluk bizde tabii.
24:13Yani,
24:13biz ülke olarak buna,
24:14halk olarak karşı çıkmalıyız.
24:15Batı da bunu böyle tercih ediyor.
24:17Yani,
24:17siz biraz,
24:18yani,
24:18bizim Avrupa'yla,
24:20Orta Doğu arasına,
24:21şey olun,
24:22tampon bölge olun diyor.
24:24Böyle bir hibrit model.
24:26Yani,
24:26ama şeye daha fazla yaklaşmaya başladık.
24:28Böyle değildik.
24:29Orta Doğu,
24:30siz rejimlerini,
24:31yani,
24:32bir dönem hatırlayın,
24:332000'li yıllarda,
24:34biz Orta Doğu'da,
24:34demokrasi konusunda,
24:36model olacaktık.
24:37Bu,
24:37o kadar çok tartışıldı ki.
24:40Akademik literatürde,
24:41düşünce kuruluşu raporlarında,
24:43T24'teki yazılarda,
24:45gazete duvar o dönem,
24:46çok çok tartışılan bir şeydi.
24:48Yani,
24:48Türkiye,
24:49demokratikleşecek,
24:50vesayetten kurtulacak,
24:52ve bu demokratikleşme süreci,
24:54ılımlı İslamcılarla,
24:55Orta Doğu'ya yansıtılacak.
24:56E,
24:56şimdi biz,
24:57Orta Doğu modelini,
24:58Türkiye'ye yansıttık.
24:59Böyle bir soru mu?
25:01Mekke anlaşması,
25:02bunun parçalarından bir tanesi.
25:04Bunun stratejik bir parçası.
25:05Bizim Orta Doğu'laşma sürecimizin,
25:08askeri ayağı,
25:08güvenlik ayağını oluşturuyor.
25:10Bu bizim,
25:11bizim dünyamız değil.
25:12Yani,
25:13şunu söylemiyorum,
25:15Orta Doğu'ya sırtımızı dönerim,
25:16hiçbir şeyle ilgilenmeyin.
25:18Bu değil.
25:19ama dışında kalıp,
25:22yani ikili ilişki kurabilirsiniz.
25:23Dışında kalıp,
25:24ticaret yapabilirsiniz.
25:26Ne bileyim,
25:26ya şey,
25:27drone satın,
25:27ona da bir itirazımız yok.
25:28Fakat biz,
25:29Orta Doğu siyasetinin,
25:31güvenliğinin,
25:32her şeyinin,
25:33parçası olmuyor.
25:34Bakın,
25:34dikkat edin,
25:34son dönemde biz,
25:35hep Orta Doğu ülkelerini konuşuyoruz.
25:37Erdoğan çıkmış,
25:38bizim Avrupa Birliği'yle,
25:39ne,
25:40üyelik önceliğimiz değil diyor.
25:42Libya konuşuyoruz,
25:43biz Yemen konuşuyoruz,
25:45Katar konuşuyoruz,
25:46Suriye konuşuyoruz,
25:47Libnan konuşuyoruz.
25:48Yani Türkiye'de,
25:49hatta şöyle bir,
25:50ironik bir şey söyleyeyim,
25:52ben AKP'nin,
25:53bu iktidarın,
25:54Orta Doğu politikasını eleştirirken,
25:56şunu söylerdim,
25:57ya Libya'dan Katar'a,
25:58bütün anlaşmazlıkların,
26:00bütün sorunların,
26:01tarafı olduk.
26:02Bir tek Yemen'e,
26:02Yemen İç Savaşı dışında,
26:04hepsine taraf olduk bizlerdir.
26:06E şimdi Yemen'e de taraf olduk.
26:07Yani bir o kalmıştı,
26:08bakın Türkiye'nin,
26:09ta neresinde Yemen?
26:11Biz bizim için,
26:12dünyanın öbür,
26:13iki bin beş,
26:14üç bin kilometre ötede,
26:15yani,
26:16bizim bize ait olmayan,
26:17bize sonuçları doğrudan dokunmayan,
26:20Suudi Arabistan'ın,
26:21Selman'ın şahsi problemiydi Yemen.
26:23Yani iki bin on dörtte,
26:25Savunma Bakanı'ydı ve Yemen'i bombaladı.
26:27Dokuz bin tane sivil öldü,
26:29uluslararası kuruluşların raporuna göre.
26:31Belki daha fazla,
26:32o kadarını sayabildiler.
26:33O yüzden de,
26:36şeyin,
26:37anlaşmanın ruhu,
26:39zamanı,
26:40içeriği,
26:41Türkiye'yi,
26:41angajı ediş şekli,
26:43her şey sorunlu.
26:44Ya bir anlaşmaya,
26:45on yıl çıkamazsın diye yazılır mı?
26:47Allah aşkına,
26:47yani bu,
26:48akıl alır gibi değil.
26:50Ya sen belki,
26:50bir yıl sonra gideceksin yani,
26:52erken seçim olacak,
26:53gideceksin sen.
26:54Bizi niye blok şey yapıyorsun,
26:56ipotek ediyorsun,
26:57Türkiye halkını,
26:58güvenliğini,
26:59on yıl boyunca,
27:00niye,
27:00Suudi Arabistan'ın güvenliğine,
27:02Pakistan'ın güvenliğine bizi ipotek ediyorsun,
27:04Yemen'de ne oluyorsa,
27:05ne bitiyorsa.
27:06Kaldı ki bu,
27:07İran'ın çevreleme anlaşması tabii ki.
27:09İran'a yönelik baskı,
27:10şeyde de,
27:11Yemen'de de test ediyorlar anlaşmayı.
27:13Dolayısıyla,
27:14her şey yanlış,
27:15biçimi de yanlış,
27:16yöntemi de yanlış.
27:17Önce,
27:18sekreter ya kuruyor,
27:20İstanbul'da komite kuruyor,
27:21komite toplantısı yapıyor ama ortada,
27:23meclisten geçmiş,
27:24onaylanmış anlaşma yok.
27:25Bugün meclis komisyonuna geldi anlaşma.
27:28Ama anlaşma sanki,
27:30yürürlükteymiş gibi,
27:32hukukiymış gibi,
27:33Türkiye'nin hukuksal mevzuatı,
27:35yani anayasanın 90. maddesine göre onaylanmış gibi,
27:38davrandı.
27:39Asker gönderdiler.
27:41Dolayısıyla da,
27:42yani mekkanlaşması,
27:44hakikaten,
27:45yani son dönemde,
27:46mesela S-400 alımı gibi falan bir şey bu.
27:49Hani karşılığını bulmak istersek,
27:51nasıl aldınız ve stratejik bir hataydı,
27:53kullanamadınız.
27:54Bu da öyle bir hata.
27:55O kadar gereksiz ki,
27:57yani Türkiye'nin güven,
27:58mesela Hakan Fidan'ın karşısına çıkın ve sorun yani bir gün.
28:02Gazeteciler olarak mesela böyle bir imkan olsa.
28:05Yani Türkiye'nin güvenliğine yaptığı bir tane katkıyı söylesin bana Hakan Fidan.
28:10Buradan sesleniyorum.
28:12Hakan Fidan bize konuşsa sorulacak çok soru var ama biliyorsunuz,
28:19kendilerine yakın olmayan ya da kendilerine yakınlık, uzunluk meselesi değil de,
28:25kendi kafalarında çerçevedikleri basın dışında kimseye konuşmuyorlar.
28:30Yoksa elbette keşke sorabilsek.
28:31Tabii ki yani, hayır çıkıp,
28:34yani tamam size de söylenmesin, tamam.
28:36Yani a habere çıksın ve desin ki,
28:39ya vazgeçtim hani öyle bir demokratik görüntüden falan.
28:41Zaten onlar ta hani şeyde çok eskilerde kaldı.
28:45Sanki şeyden hani bir elli yıl öncesinden söz ediyormuşuz gibi oldu neredeyse.
28:49Yani çıksın desin ki,
28:51yani şu noktalarda,
28:54Mekke Anlaşması,
28:55Mekke Samunma Anlaşması,
28:56İntufak Anlaşması,
28:57bla bla bla, istediğiniz ismi verin.
29:00Türkiye'nin şu açılardan güvenliğine hizmet etmektedir.
29:03Ben bunu duymak istiyorum.
29:05Ya bir tane şey söylesin bize.
29:07Mesela güven,
29:08mesela bu arıyorum bulamıyorum.
29:09Ya şimdi Yemen'le savaşırsa,
29:11Yemen, bakın iki gün sonra,
29:127 Havustos Anlaşma,
29:15Mekke'de imzaladık,
29:16bir de mahsus,
29:16bir de yani öyle bir şey,
29:18ütikiyat demeyeyim hani artık iyice,
29:20yani şey yapmayayım,
29:22günlük bile çevirmeyeyim ama,
29:24yani Mekke'de yapıyorsun,
29:25adına Mekke diyorsunuz,
29:26ay biz de eleştiremeyeceğiz.
29:27Yani böyle düşünüyor.
29:29Yani akıl nasıl bir akılsa,
29:31hani kutsiyet atlayacaklar,
29:32biz de ya buna da işini Mekke dersek,
29:35şimdi kamuoyu rahatsız olur filan.
29:37Ya yok öyle bir şey.
29:39İki gün sonra,
29:40Hussiler vurdu.
29:41E hani ona yapılan saldırı bize yapılmış sayılıyordu.
29:46Ne oldu şimdi,
29:47yani Suudi Arabistan vurulunca,
29:48biz de mi vurulmuş olduk?
29:49Gene mi?
29:50Tarih hep böyle mi yaşayacağız biz?
29:52Peki şimdi İlhan Bey,
29:55aslında dediğim gibi,
29:56iç politikaya o kadar daldık ki,
29:59arada çok acayip şeyler oldu.
30:00Mesela Halk TV'nin kapatılmadan,
30:02bir gün önce,
30:04Washington'daki muhabiri,
30:05Trump'a soru sordu.
30:07Değil mi?
30:07Ve bu çok önemli bir soru ve cevap da,
30:10aldığı cevap da çok önemliydi.
30:12Ne dedi Trump?
30:13Ben Erdoğan'a büyük saygım var,
30:15kendisini çok seviyorum.
30:17Beni kırmaz,
30:18ben istersen asker gönderir dedi.
30:21Ve bunu biz aslında,
30:23hiç tartışamadık yeterince kamuoyunda.
30:26Çünkü o sırada bir sürü başka şeyler oldu.
30:28Bir taraftan fon skandalı var,
30:30bir taraftan gazeteleri,
30:31televizyonlar,
30:32işte T24 gibi,
30:34etkili haber mecralarını,
30:36engellemeye çalışmakla meşgul iktidar.
30:39Ve işin garibi,
30:40iktidardan da,
30:41Trump'ın bu açıklamalarına bir cevap gelmedi.
30:44Normalde,
30:44Türkiye'nin bağımsızlığına,
30:46bağımsız iradesine yapılmış,
30:49karşı yapılmış,
30:50çok ciddi bir açıklamaydı.
30:52Şimdi buradan bakarsak,
30:54yani şunu demeye çalışıyorum,
30:55size soruyorum daha doğrusu,
30:57Mekke Anlaşması aslında Erdoğan'ın,
30:59ya da Cumhurbaşkanı Erdoğan,
31:01iktidarının bir anlaşması mıdır?
31:03Yoksa,
31:04Trump iktidarının bir anlaşması mıdır?
31:06Bunu bir sorgulamak gerekiyor.
31:09Tabii bunu,
31:09belki de,
31:10biraz önce sorduğum soru,
31:11Netanyahu seçilirse,
31:12ya da seçilmezse ne olur?
31:14Bunu bir soracağım ama,
31:15bunu,
31:16bu bize,
31:17madem vaktimiz de ilerliyor,
31:19yapılacak ara seçimlere de bağlayalım lütfen.
31:22Şimdi demokratlar,
31:24hem senatoda,
31:25hem de temsilciler meclisinde,
31:27sanki çoğunluğu alacak gibiler,
31:29ama sizin dediğiniz gibi,
31:30Amerika'daki seçimler de,
31:323-5 kritik eyaletin oylarıyla,
31:34son anda değişebiliyor.
31:35sistemleri çok karmaşık çünkü,
31:37bizdeki gibi değil.
31:393 eyalette,
31:403 kritik eyalette,
31:41bir tersine dönüyor rüzgar,
31:43bir bakıyorsunuz,
31:44hop,
31:44Trump yine,
31:46istediğini almış.
31:47Eğer Trump,
31:50kaybederse bu ara seçim,
31:51daha doğrusu güçsüzleşirse,
31:53kaybetme değil tabii de,
31:55güçsüzleşirse,
31:56demokratlar en azından güç kazanırlarsa,
31:58denge ve denetlemede,
32:00bu denge ve denetleme,
32:02Ankara açısından ne ifade eder?
32:05Orta Doğu'daki gidişat açısından,
32:07ne ifade eder?
32:08Mekke Anlaşması mesela,
32:10bundan sonra,
32:112 sene sonra seçim var,
32:13Amerika Birleşik Devletleri'nde,
32:15aynı şekilde onları da bağlayıcı mıdır?
32:17Nasıl görüyorsunuz?
32:18Tabii Amerika'yı bağramaz.
32:20Amerika Mekke Anlaşması'nın,
32:22şeyi değil,
32:23tarafı değil,
32:24imzası yok.
32:26Zaten,
32:27o yüzden yani,
32:28Amerika buradaki sorumluluklarını,
32:31şeye bırakmaya çalışıyor,
32:32bölge ülkelerine bırakmaya çalışıyor.
32:34Dikkat ederseniz,
32:35Suriye ve Irak'taki,
32:36üstlerini kapattı Amerika.
32:38Ya ben buraya bu kadar vakit harcamak istemiyorum diyor ve,
32:41bunu Aralık 2025'teki,
32:43Ulusal Güvenlik Strateji Belgesi'nde de ilan etti Amerika.
32:464. sıraya koydu orta Doğu'yu.
32:47Şimdi şey değil,
32:49dış politikasının en önceliği değil,
32:51İran ayrı,
32:52İran'da rejimi değiştirmek istiyorlar.
32:54Ondan sonra tamamen bırakacak burayı.
32:56Yani,
32:58Avrupa'da,
32:59NATO 3.0,
33:01planı vardı ya,
33:02yani sorumluluğunu size bırakacağım,
33:03siz silahlanın,
33:05biraz daha fazla bölgesel güvenliği siz sağlayın,
33:07diyordu Amerika.
33:09Burada da,
33:09Orta Doğu'da da,
33:11hani siz daha fazla sorun,
33:12bakın Türkiye var,
33:13savunma sanayi var,
33:14Suudiler'de para var,
33:17Pakistan'da nüfus var,
33:18nükleer silah var falan,
33:20Mısır'da vardı ama,
33:21Mısır cesaret edemedi,
33:22yani şeyden dolayı,
33:23Avrupa Birliği ve İsrail ve Yunanistan çekincesinden dolayı cesaret edemedi Mısır.
33:30Mısır'ı kaybettik zaten,
33:322012'den itibaren Mısır'ı kaybettik ve bir daha da geri alamıyoruz yani çoğlarak.
33:37Şimdi,
33:38Seray,
33:39Seray Karaçam'ın,
33:40yani Halk TV'nin,
33:42Washington muhabirinin söylediği şey,
33:44korkunç vahimdi.
33:46Yani şimdi,
33:47bakın ilişkilerin niteliğini,
33:49o kadar özlü anlatıyor ki,
33:52Trump çok konuştuğu ve filtresiz konuştuğu için bunları biz görüyoruz.
33:55Yani Fon Barak da öyle.
33:57Yani meşruiyete ihtiyacı var,
33:59hani biz de onu veriyoruz dediği gibi,
34:01ya da Rubio'nun,
34:03işte 5 dakika görüşmek için neredeyse yalvarıyorlar dediği gibi,
34:07çok açıklar,
34:07şeffaf siyaset yapıyorlar,
34:09biz de öğreniyoruz ne olduğunu.
34:10Ya şimdi,
34:11bakın ilişkiler öyle bir noktaya gelmiş ki,
34:14ve o kadar edilgen pozisyondayız ki,
34:18yani Trump şöyle düşünüyor artık,
34:19artık,
34:20ya ben söylersem asker gönderir diyor.
34:23Bu,
34:23bu çok,
34:24ya bir ülke için,
34:2585 milyonluk bir ülke için,
34:27ve sabah akşam,
34:29AKP'ye yakın kanal,
34:30hükümete yakın kanallarda,
34:32Türkiye nasıl bölgesel güç,
34:34Türkiye nasıl büyüyen bir güç,
34:36Erdoğan nasıl bir dünya lideri,
34:38diyorsunuz,
34:39sonra Trump diyor ki,
34:41ben istersem asker gönderir.
34:42yani bu kadar çelişki,
34:44bu kadar,
34:44aslında gerçeklikle algının,
34:46bu kadar birbirinden,
34:48kopuk olduğu bir durum,
34:51yani ve bunda içeri,
34:52hatta bazen mesela ben,
34:53hani muhalif kesimlerde de görüyorum,
34:55Türkiye'de,
34:56dış politikasında efendim,
34:57çok stratejik özerk artık falan,
34:59hani böyle,
35:00Amerika'dan bağımsızlaşıyor dış politikası,
35:01öyle bir şey yok.
35:02Yani ben inanın,
35:04bakın 25 yıl Türk dış politikası anlatmış,
35:06Türk dış politikası üzerine,
35:07doktor tezi yapmış bile,
35:09biri olarak söylüyorum.
35:10Menderes döneminden bu yana,
35:13askeri yönetimi de çıkarırım,
35:14evren dönemini,
35:15herhangi bir sivil hükümet,
35:17bu kadar Amerikancılık,
35:19ve bu kadar Amerikan başkancılık,
35:21yani Trumpçılık yapmamıştır.
35:23Yani bizim bütün ülkenin geleceği,
35:26şeye bağlı,
35:27yani Trump'ın ağzından çıkacak,
35:28söze bağlı neredeyse.
35:29Yani batıcılık yapıyorsunuz,
35:33ama batıya vere vere batıcılık yapıyorsunuz.
35:35Bilmiyorum anlatabiliyor muyum?
35:36Trump'a,
35:37şeye sempatik görünebilmek için,
35:40Boeing uçağı alırım diyorsunuz,
35:41LNG alalım diyorsunuz,
35:43sizden mini nükleer santral alalım diyorsunuz.
35:47Yani sizin şey vermeniz gerekiyor,
35:51Amerika'yı ödüllendirmeniz gerekiyor.
35:53Şimdi böyle bir ilişki biçimi yok.
35:55Dünyada Amerika ile böyle ilişki kuran da yok.
35:57Yunanistan böyle kurmuyor,
35:58Azerbaycan böyle kurmuyor.
36:00Almanya bile böyle kurmuyor.
36:01Yani çok yakındır onlar.
36:03Dolayısıyla karşılıklı müzakere,
36:04biz yani şöyle,
36:06Amerika ile müzakere edebilecek bir pozisyonda değiliz.
36:09Bu, bu Türkiye'nin dış politikası açısından geldiği noktayı gösteren
36:13ve çok vahim bir durumdur.
36:15Yani buralarda çok ciddi sorunlarımızda.
36:19Mekke anlaşması bunun bir parçası olarak önem taşıyor.
36:22Ve o yüzden de o yanlışta devam ediyor.
36:25Şu an mesela bin pişmanlardır.
36:27Hani S-400 aldık,
36:29ne yapalım?
36:30Yani alırken Rusya ile,
36:33kurtulmak için Amerika ile pazarlık yapan bir ülkeyiz.
36:36Öyle söyleyeyim.
36:38Peki, birer cümle,
36:40ondan sonra biraz bu Frans,
36:42siz deyiniz ama Sırbistan'a,
36:44Fransa'ya ve Lule'ye bakmak istiyorum.
36:45Bir cümle.
36:46Sizin,
36:47yani bir dediğiniz gibi,
36:50dış politikanın yayınlarını vermiş bir akademisyen olarak,
36:55Trump'ın durumunu nasıl görüyorsunuz bu arası içimlerde?
36:59Uzun bir soru.
37:00Belki ilerleyen günlerde tekrar konuşuruz 3 Kasım'a yaklaşıldıkça ama,
37:05şu gün itibariyle değerlendirmek gerekirse.
37:08Bütün veriler, anketler,
37:12hepsi,
37:12yani şeyin,
37:14yani simülasyon çalışmalarından hepsine baktım.
37:17Yani şey,
37:18Temsilciler Meclisi'ni kaybediyor.
37:19Öyle görünüyor.
37:20Yani olmazsa sürpriz olur.
37:22Senatoyu da kaybetme ihtimali var.
37:23Ama bakın,
37:24yani Türkiye ile Amerika ilişkileri zaten,
37:26şeye sıkışmış durumda.
37:28Trump, Erdoğan ilişkisine sıkışmış durumda.
37:31Ve Erdoğan'ın seveni yoktur.
37:32Yani bir Trump,
37:33Trump yakındır Erdoğan'a.
37:34Amerikan sisteminde Erdoğan'a öyle büyük sempati yok ki.
37:37Yani Türkiye'nin,
37:38bakın dış politika dediğimiz şey,
37:40yani Amerika'nın, Avrupa'nın,
37:41bu bölgedeki işlerin,
37:44taşeronlaşmış bir dış politika vardır.
37:46Ben bunu söyleyeyim yani,
37:47üzülerek söylüyorum.
37:48Türkiye bunu hak etmiyor.
37:49Yani 85 milyonluk,
37:51aynı zamanda hem NATO üyesi,
37:53hem İslam İşbirliği Teşkilatı üyesi,
37:56Türk Devletleri Teşkilatı üyesi,
37:58Avrupa Konseyi Kurucu üyesi falan.
38:00Böyle bir ülke var burada.
38:02Yani Balkanlardan,
38:03yani Bosna, Ersek'ten,
38:04Kazakistan'a kadar dokunabildiği coğrafyalar var Türkiye'nin.
38:08Yani bu ülke bu ilişki tarzını,
38:11bu dış politika anlayışını aslına bakarsanız kabul etmiyor.
38:14Ve bizim artık hani şu koşullarda,
38:17yıl iki ben öğrenciydim 80'lerde.
38:20Efendim Amerika'da seçim olursa biz şöyle,
38:22ya biz niye böyle olalım ya?
38:24Biz niye Türk dış politikası ve Türkiye'nin,
38:28güvenli, refah, makul,
38:31adil yönetilen bir ülke olması meselesi dururken,
38:34neden biz şeye bakıyoruz ya?
38:36Yani Amerika'da seçimleri,
38:38kongre bize bir şey yapar mı?
38:39Yani biz niye bu kadar edilgeniz?
38:42Neden Amerikan seçimlerinin,
38:45Türkiye'nin geleceğini etkileyeceğini düşünüyoruz?
38:48Efendim yaptır, zaten yaptırımlar,
38:50yaptırımlar Trump o zamanında kondu 2019-2020,
38:54Trump gitmeden kondu, katsa da öyle.
38:57Yani biz F-35 projesinden Trump zamanında atıldık zaten.
39:01Biden'da hiç Erdoğan'a yüz vermedi biliyorsunuz.
39:04Bir kere bile davet etmedi Beyaz Saray'a.
39:06Erdoğan sercenişle bulundu.
39:08Trump ikinciye geldi, katsa kalkmadı.
39:11Türkiye'ye yapılan yaptırımlar kalkmadı.
39:13Bir Halk Bank'ı, o da kişisel ilişki sayesinde
39:16elde edip bildiği tek şey Halk Bankası oldu.
39:19Bana sorarsanız.
39:20O da zaten yanlıştı.
39:21Kim bilir ne bedel ödedik.
39:23Zaman gelince bunların şeyini göreceğiz belki de.
39:26Fon krizinde olduğu gibi ne olduğunu.
39:28Dolayısıyla da bir şey değişmeyecek.
39:30Yani Türkiye bu taşeronlaşmış dış politika anlayışıyla devam edecek.
39:35Çünkü Erdoğan'ın başka çaresi yok,
39:37başka şansı yok seçime kadar.
39:40Ya bu dediniz ya çok güzel,
39:43bunun altını çizmek istiyorum seyircilerimiz için de.
39:45Biz Amerika Birleşik Devletleri'yle müzakere gücümüzü kaybettiniz.
39:50Kaybettik.
39:51Hiç kimse, bizim dışımızda kimse bu tip ilişkiler korumuyor.
39:55Her zaman kendi çıkarını ve müzakere gücünü tutuyor.
39:59Azerbaycan'ı söylediniz, Almanya'yı söylediniz,
40:01başka ülkeleri, Kazakistan'ı söylediniz.
40:03Yani aslında Azerbaycan'ın yaşanan şu son kriz bile
40:09Türkiye'ye çok şey öğretmedi mi ya da iktidara?
40:12Yani hep böyle işte 90'lı yıllarda ben dış politika muhabirliği yaparken
40:18şöyle bir ifade kullanılırdı hep.
40:22İşte Azerbaycan bizim Türkiye'nin arka bahçesi.
40:25Sonra bir gün çıktılar dediler ki,
40:27pardon biz sizin arka bahçeniz falan değiliz,
40:29kardeşiniz falan da değiliz.
40:31İki ortak, yani iki ortağız diyelim.
40:35Bir bütünlüğünün iki yarısıyız diyelim.
40:37Böyle bir alt-üst ilişkisi, bir tepeden bakma ilişkisini kabul etmiyoruz dedi.
40:41Hatırlayın o yıllarda ve ondan sonra bir üsluf ve dil değişikliğine gidildi.
40:46Şimdi aslında Azerbaycan son ciddi bir ayar geldi Ankara'ya.
40:51Belki buna da bir cümle değinmek istersiniz.
40:54Bu gidişatı analiz ederken buna da bakmak gerekiyor.
40:58Bu mesela uzun bir konu ama kısaca değerlendirmek isterseniz.
41:03Azerbaycan'ın bireysel pozisyonu mudur?
41:06Yoksa aynı zamanda bunu biz bölgedeki değişen dengeler olarak da okumak durumunda mıyız?
41:13Şerine Hanım'a dedim ya, bir Yemen savaşına dahil olmamıştık, ona da olduk.
41:19Bir Azerbaycan'la kavga etmemişti bu çevredeki herkesle bir dönem,
41:24yani Rusya da öyle, Suriye'de zaten biliyorsunuz,
41:27Irak'la da öyle, Mısır'la da öyle.
41:30Hepsiyle nasıl kavga ettin, bir ilişkileri bozdun,
41:33az bir diplomat çektin vesaire, büyük el çektin, tekrar göndermek zorunda kaldın.
41:39Azerbaycan kalmıştı.
41:40Yani Türkiye'nin zaten öyle çok dostu olan falan bir ülke değil ki.
41:43Yani saygı, ısır saygınlığımız da çok fazla yok.
41:46Bir Azerbaycan vardı, o da Erdoğan'dan Aliyev'e ilişkiler.
41:49Yani iki toplum arasında ilişkiler, karşılıklı sempati devam ediyor.
41:55Yani bütün anketlerde, hani kime güvenirsiniz, Türkiye'nin dostu kim dediğim,
41:59birinci sırada Azerbaycan çıkıyor hep, yani Türkiye'de.
42:02Azerbaycan'da da öyle görünüyor genelde.
42:04Şimdi temel sizin bahsettiğiniz şey, bu maalesef değişmedi.
42:09Yani İslamcılar, Orta Doğu'ya yaklaşırken,
42:12biz işte Osmanlı'yız, sizi biz yönettik ve bizim zamanımızda barış vardı.
42:17Azerbaycan ve Orta Asya'ya dönarken biz sizin büyük abiniz.
42:20Ya mesela biz parti olarak da her zaman aynı mesajı vermeye çalışıyoruz.
42:23Ya biz kimsenin abisi değiliz, kimseyi domine etmeye çalışmıyoruz.
42:27Çünkü her ülke kendi egemenliği konusunda hassas.
42:30Biz nasıl şikayetçi oluyorsak, şikayet ettiğimiz pozisyona niye başkalarını itelim ki?
42:35Yani Azerbaycan'la eşit ilişki kurmak istiyoruz.
42:38Biz Ürdün'le de eşit ilişki kurmak istiyoruz.
42:40Bilmem bir şeyle de, ne mi, Mısır'la da.
42:42Yani şimdi siz eğer böyle ortaya, biz bölgesel gücüz, biz mesela ülkeler bunu söylemezler zaten.
42:51İnan söylemez ülkeler.
42:52Çünkü rahatsız edersiniz.
42:54Ya şimdi Mısır çıksa şey dese, ben bölgesel gücüm.
42:57Ben dünyanın anasıyım diyor mesela Mısır.
43:00Hani ben 4000 yıllık geçmişim var diyor.
43:02Dünyanın merkezi olarak görebilir kendisine.
43:04Şimdi siz bana tabisiniz dese, biz Kadaş'a kadar geldik, savaştık sizinle falan desin.
43:09Ya şimdi bunlar rahatsız ediyor insanlar.
43:11Böyle, şu an hatta bir yere de söyledim, size de söyleyeyim.
43:14Yani kendi çektikleri dizilerin etkisinde kalıyor bunlar.
43:17Böyle bir kendi kendine propagandanın etkisinde kalıyorlar.
43:21Şimdi bu inanılmaz bir şey.
43:23Şimdi Azerbaycan'ı niye küstürürsün?
43:25Erdoğan bu şeyle başladı biliyorsunuz.
43:27Karabağ'ı biz aldık dedi.
43:29Ya sen niye aldın?
43:30Adam savaşmış yani, senin komşu.
43:32Şimdi düşünsenize Aliyev yönetimi en kendini güç ürettiği alanlardan bir tanesi.
43:40Ben Karabağ'ı aldım diyor.
43:42Şimdi sana ortak çıkıyor oradan, Ankara'dan.
43:44Ya biz Karabağ'ı aldık.
43:45Şimdi sinirlenme kızmaz mı adam?
43:48Yani bir lider olarak, ülkesinde bir de büyük bir şehit verdik.
43:52Siz mi geldiniz, savaştınız?
43:53Oradan başladı bu kırılma.
43:56Toparlayamıyorlardı.
43:57Ve inanılmaz bir şey.
43:58Kendi danışmanını görevden aldı.
44:01Ya o danışman, Türkiye'de hakaret ettiği kimse kalmadı o danışmanın.
44:06Onu tolera ettim de, hani bir böyle başörtüsü konusunda konuştuğumda, ya şimdi dünyada düşünsenize, Erdoğan yönetimi hakkında ne düşünürler?
44:16Yani Aliyev kızdı, hemen danışmanını görevden aldı.
44:19Ki Erdoğan öyle çok kolay kolay şey yapan biri değildir.
44:21Yani böyle bir iç ya da dış itirazla kendi çevresinde yakın çalışma arkadaşlarının görevden alan biri falan değildir kolay kolay.
44:29Ya şimdi Türkiye güçlü bir ülke görüntüsü mü verdik?
44:33Yoksa çok kırılgan.
44:35Yani Azerbaycan'dan da çekinen, Ameri Trump'tan çekin, Fondalayan'dan çekin, Putin'den çekin, kapısında bekle.
44:43Aliyev'den çekin.
44:44Sonra da dünya lideri diye bize bunu pazarlasınlar.
44:48Biz de inanacağız.
44:50Ne diyeyim?
44:51Evet, şimdi bu tabii dediğim gibi bu başlıkların hepsi aslında uzun uzun alt başlıklar halinde konuşulabilir ama bir ufuk türü
45:00atıyoruz sizinle.
45:02Buradan isterseniz kısaca şuna geçelim.
45:05Türkiye'den de bağlayarak geçeyim.
45:08Çok enteresan.
45:09Önce Devlet Bahçeli, sonra Cumhurbaşkanı Erdoğan duruyor duruyor.
45:13İkide birden gençlere diyor ki sakın ha özenmeyin.
45:16Sakın ha özenmeyin.
45:17İşte sokağa çıkmayın.
45:18Türkiye sokakta kurulmadı.
45:20Bundan sonra da Türkiye sokakta kurulmayacaktır.
45:23Buradan anlıyoruz ki aslında iktidarın iki ortağında da hala o gezi sendromu diyebileceğimiz
45:29sokaktaki protesto ve demokratik hakları kullanma anayasaya göre anayasal hakkı kullanma kullanılırsa ne olacağı konusundaki fobi ve korku devam ediyor.
45:42Yani bu fobi muhalefete de yüklendi ki yani yeni partinin sokağa ya da İYİ Parti'nin iki güçlü muhalefet partisinin
45:53de kimseyi sokağa davet ettiği yoktu.
45:56Ama insanlar doğal olarak protesto haklarını kullanabilirler.
45:59İşte iki kız öğrenci Milli Eğitim Bakanına laf etti diye ki söyledikleri de bir şey değil tehdit başlığı altında tutuklandılar.
46:11Dolayısıyla şunu görüyoruz.
46:13Büyük bir fobi var.
46:14Acaba bu Fransa'daki olaylar, acaba işte Yugoslav, pardon Sırbistan'daki olaylar bize kadar gelir bulaşır mı?
46:24İşte bugün görüyoruz ki dünyada WhatsApp kullanımıyla artık seçimlerin kaderi değişebiliyor.
46:31Eskisi gibi ne kadar büyük kalabalık miting yaptın ama ne kadar büyük laflar, koca laflar söyledin değil.
46:37Lula da Silva'nın WhatsApp grubu üzerinden örgütlenmesi seçimlerin ikinci turunda kaderi değiştirdi.
46:46Şimdi bunun iktidarda bir fobi tarafı var ve bundan sonra hem basına hem de muhalefete bu konuda çok yüklenecekler seçimlere
46:54doğru ilerlerken.
46:55Ne söylense, ne açıklama yapılsa, vay efendim siz işte milleti sokağa mı davet ediyorsunuz?
47:01Oysa kimsenin sokağa kimseyi davet ettiği yok ama demokratik bir haktır diğer taraftan düşündüğünü söylemek.
47:09Biraz buradan analiz eder misiniz?
47:11Fransa'da öğrenciler geri adım atmıyorlar ve Fransa'da ne büyük bir sosyal kırılma olduğunu, ne büyük uçurumlar olduğunu, ne kadar tamir
47:20edilemez 3-5 reformla açılan yaralar olduğunu gördük.
47:24Yine aynı şekilde Sırbistan ve söylediğin gibi SİBA.
47:27Bu üçünü bir araya koyup buradan ne çıkarmamız gerekiyor sonuç?
47:31Ya şöyle neden bu kadar tepki var derseniz yani 40 yıllık devam eden piyasa odaklı alt ve orta sınıflardan en
47:41üstteki %1, %5, %10'a kadar gelir transferi eden sistemin yarattığı sonuçlarla boğuşuyor dünya.
47:51Öyle söyleyeyim. En genelde ne oluyor derseniz çünkü Brezilya'dakine de baksanız, Türkiye'ye de baksanız, Sırbistan'a, Macaristan'a, İngiltere
48:01'ye, Fransa'ya da baksanız aslında aynı şeyi görüyorsunuz.
48:06Ya bakın mesela Çin'de de aynı sorun var. Genç işsizlik dünyada her yerde yüksek.
48:11Yani Çin'deki en büyük tartışmalardan bir tanesi master dereceli kuryeler.
48:16Yani tanıdık geliyor.
48:17Şimdi dünyada gençlik, özellikle genç kitle mesela anne babasından daha iyi bir yaşam standartına sahip olamayacağını düşünüyor ve biliyor.
48:28Anladılar bunu.
48:29Yani işe girmenin, işte kalmanın, hayat standartıyla gelirler arasındaki farkı falan hepsi, herkes farkında dünyada.
48:37Amerika'da da öyle. Amerika'da da belki bir gün imkanı olur.
48:40Hani demokratik sosyalizmin yükseliş. Mesela genç kitle 18-30 yaş arasında %65 demokratik sosyalizme pozitif yaklaşıyorum diye, olumlu yaklaşıyorum.
48:50Böyle bir oran yoktu.
48:51Yani dünyadaki aslında sorun aşağı.
48:53Çünkü politikalar küresel olunca sorunlar da her ülkede aşağı yukarı benzeri şekilde yaşanmaya başlıyor.
49:01Şimdi bizim iktidar, yani Bahçeli ve Erdoğan gözdağı veriyorlar tabii ki. Çok korkuyorlar.
49:09Yani hem toplumsal muhalefetten korkuyorlar hem siyasal muhalefetten korkuyorlar.
49:13Aynı anda hem İmamoğlu'na hem CHP'ye hem belediyelere saldırıyor.
49:17Aynı anda daha ön alıcı vuruş gibi bu.
49:20Hani daha sokağa çıkmadan, hani öyle bir aklına bile getirme diyor yani.
49:26Biz şey bu çiç gibi yapmayız diyor.
49:29Mesela Arnold Kut'ta da biliyorsunuz işte Atina, pardon Tira'nın karşısındaki adayı Trump ailesine peşkeş çekti Edirama.
49:38Ki bir ya sosyalist internasyonelde falan.
49:40Yani adı şey sosyal demokrat ama siyaseti sağcı.
49:44Şimdi ona da müthiş bir tepki oldu.
49:46Şimdi genelde, şunu açıkça söyleyeyim, yani Gezi'den bu yana toplumsal muhalefet refleksiz ayıpladı.
49:56Muhalefet duruyor orada, toplumsal muhalefete bir şey olmuş değil, yerinde duruyor.
50:00Ama kendini sokakta ifade etmiyor.
50:03Bunun da garantisi yok.
50:05Yani mesela işte 19 Mart'ta Saraçhane'de orada bir kıvılca, bundan çok korkuyorlar.
50:12Yani siyasal muhalefetle genç, toplumsal muhalefetin birleşmesinden müthiş endişe ediyor iktidar.
50:20O yüzden şimdiden önünü kesmeye çalışıyor.
50:23Bir taraftan da siyasal muhalefeti, yani ana muhalefeti, şimdi yeni partide temsil edilen muhalefeti de baskı altında tutuyor.
50:30İşte bugün gene biliyorsunuz iki tane operasyon vardı.
50:33Böyle operasyonlarla hani sağlı sollu vurmaya çalışıyor.
50:35Bunu görmeyecek değiliz tabii ki.
50:41şeydeki, Fransa'daki problemle, aslında tanımladıkları problemle, Sırbistan'da tanımladıkları problem, gençlerin.
50:49Biri liseliden başladı, diğeri üniversiteden başladı ki üniversitede dahil oldu.
50:54Aşağı yukarı aynı şey.
50:55Sırbistan'da öğrenciler 11 tane maddeyle çıktılar.
50:59Çok basit.
50:59Yani şeyle karşılaştırıyorum.
51:01Mesela 6'lı masanın 2500 sayfalık şey vardı, programı vardı.
51:05Gerek yok.
51:07Yani 11 tane halkın böyle anlayabileceği, doğrudan sorunlarına temas eden 11 tane madde yetiyordu.
51:16Yani işte barınma krizini çözeceğiz.
51:19Köyler, köyler doktor olacak.
51:21İlaç fiyatları azalacak.
51:22Çünkü insanlar, günlük hayat bunlardan oluşuyor.
51:25Çünkü insanların normal hayatı bunlardan oluşuyor.
51:27Kimse yüksek, teknoloji karşı tartışmıyor.
51:29İnsanların şeyde, kahvelerde.
51:32Dolayısıyla da bunların hepsini takip ediyoruz.
51:35Tabii ki orada sonuç aldı.
51:37Olağanüstü bir şey.
51:38Çok kontrast da var, onu da söyleyeyim.
51:41Yani Brezilya'da 80 yaşında dördüncüye seçilen bir lider ve partisi, iç partisi.
51:48Sırbistan'da doğru dürüst lider yok, 20'li yaşlarda öğrenciler.
51:52İkisi de seçim kazandı.
51:54Demek ki yaşta da ilgisi yok.
51:56Örgütlenmeyle de her zaman bu kadar ilgisi.
51:58Örgütlenme var ama tabanda bir örgütlenme var.
52:01Yani siyasi partide örgütlenme yok.
52:02Zaten iki yıllık geçmişi var.
52:04Demek ki asıl olan doğru politika, yani doğru politika, halka ulaşan politika ile sonuç almak mümkün.
52:12Amerika kıtasındaki bütün seçimlere teknoloji karşı müdahale ediyor.
52:17Yani dev dijital şirketler, başta Elon Musk olmak üzere, hatta galiba Kolombiya seçimleriydi ve
52:24bundan sonra böyle olacak dedi, alışın siz dedi.
52:28Yani algoritmalarla oynuyorlar, parasal destek veriyorlar, ellerinde finansal ülkemler çok geniş.
52:35Ve siyasi destek de oluyor Trump yönetimi.
52:38Şeyleri değiştirdiler zaten, Kolombiya, Peru, Şili, kritik ülkeler, Arjantin ve İsrail'e yakındılar.
52:47Yani Bolsonaro'da, Mie'de orada yakın.
52:50Bucic'de İsrail'e yakındı, Netanyahu'ya yakındı.
52:53Dolayısıyla da bu seçim galibiyetleri böyle bir anlamda taşıyor küresel olarak.
53:02Bu da bizim açımızdan dediğim gibi umut verici.
53:05Ha şu, eğer bir buradan ne çıkıyor derseniz, seçime dışarıdan ne kadar başka güçler destek olsa da,
53:14yani teknoloji karşıdan Trump'a kadar falan en son kararı millet veriyor.
53:20İrade burada, yani halkımızda.
53:23İsterseniz olur.
53:25Macaristan'da oldu, Sırbistan'da öğrenciler yaptı.
53:29Üniversite fakültelerde örgütlenler.
53:31Eski siyasetçiler istemiyor dediler.
53:34Bu da bir yöntem.
53:35Şeyde de eski siyasetçi kazandı.
53:38Brezilya'da.
53:39Demek ki oluyor.
53:40Trump'ın bütün müdahalesine rağmen, Elon Musk gibilerin müdahalelerine rağmen,
53:48Meta'yı bilmem neyi, Zuckerberg'in Meta'sının, Lula'nın hesaplarını bloke etmesine rağmen falan,
53:57demek ki kazanılabiliyor.
53:59Onların araçlarıyla, yani WhatsApp grubundan 10 milyon şey buluyorsunuz,
54:04WhatsApp ordusu kuruyorsunuz, onun silahıyla onu vuruyorsunuz.
54:08Bu da mümkün hayatta.
54:10İsterseniz olur güzel slogan oldu bence.
54:14Şimdi, etresel son birlikteydik zaten.
54:18Siz yeni parti olarak, sosyalist internasyonel içinden çıkan global ilerici hareket,
54:27Barcelona'daki zirvesini yaptığında Lula da Silva orada bir konuşma yapmıştı.
54:31Gerçekten artık içimizden demiştik ki, biraz da yaşlandı galiba.
54:36Artık dünya bu kadar gençlik, gençlerin bu kadar sorunları ve ihtiyaçları varken,
54:41hani tabii ki sembolik bir lider ama artık bundan sonra da çok fazla götüremeyebilir.
54:46Ama işte kazandı.
54:48Unutmamak gerekiyor ki Brezilya'da Filistin ve Lübnan kökenlilerin nüfusu,
54:53hayli kalabalık, bunun da muhakkak etkisi olmuştur.
54:57Ayrıca Lula da Silva bakmayın, sosyalist lider ama diğer taraftan kendi iktidarı içinde
55:04yolsuzluk iddiaları da çok fazla vardı.
55:07İşte Brezilya'nın güvenlik sorunu, karteller meselesinde,
55:11bütün bunlar da tartışılıyordu.
55:12Bütün bunlar tartışma konusuydu ama günün sonunda Brezilya halkı,
55:16sizin de söylediğiniz gibi aslında döndü.
55:20Bolsonaro'nun daha da büyük yolsuzluklarla anılan ismi,
55:25diğer taraftan işte İsrail olan ilişkileri ve en önemlisi
55:29Trump'ın kimi görmek istediğine karşı oyunu kullanmış oldu.
55:34Hani bu bahsettiğiniz ülkeler kendi ağırlıklarını korumak istiyorlar
55:40ve müzakere kabiliyetlerini de korumak istiyorlara çok iyi bir örnek oldu.
55:46Peki uzun konularda ama çok teşekkür ederim.
55:49Seyircilerimiz için bir dünya turu attık, resmen bir dünya turu attık.
55:54Şimdi önce İsrail seçimlerinin sonuçlarını bir izleyeceğiz bakalım.
55:58Avrupa'nın geleceği açısından tabii ki bir taraftan hem oradaki seçimler
56:03hem de sokak hareketlerini izliyoruz.
56:05Sonrasında da 3 Kasım'a kadar bundan ben de yayınlarımı sürdüreceğim.
56:08Ara seçimler bakalım ne olacak.
56:10Yalnız gel, çok teşekkür ediyoruz geldiğiniz, katıldığınız için.
56:13Ben bir şey söyleyeyim ama gönderme yaptınız barsonadaki toplantıya.
56:18Evet çok yakınımızdaydı Lula.
56:20Genel Başkan'la da, Özgü Bezel'de de çok samimi bir şey oldu.
56:25Ayaküstü görüşmesi ve topalaşması oldu.
56:29Ben de orada uzun konuştu hatta.
56:31Yani o kadar enerjisi hala vardı Lula'nın.
56:34En uzun konuşan şey oydu, lider oydu.
56:38Ben de fotoğrafını çektim ve tweet attığımda, kutlama tweeti ve onu açıklayan tweet attığımda
56:43kendi çektiğim fotoğrafı kullandım.
56:46Enteresan bir andı bizim için de.
56:48Siz de oradaydınız.
56:49Gayet önemliydi ona tanık olmak.
56:55Muhakkak ki bütün dünya için, en de Brezilya için, kıta için çok önemli bir siyaset için.
56:59Ama hani insan bakınca da artık biraz da gençler mi yönetseler, biraz da önünü mü açmak gerek diyorduk.
57:04Ama dünya o kadar kritik bir süreçten geçiyor ki bazen de galiba tecrübe çok daha fazla önemli oluyor.
57:11Dolayısıyla da Silvan'ın, tabi Lula da Silvan'ın başarısı önemli.
57:15Peki çok teşekkür ediyorum.
57:17Geldiniz katıldığınız için.
57:18Çok teşekkür ediyorum.
57:19Yayınımızı burada noktalayacağız.
57:21Her zaman olduğu gibi aynı mesajla bitirelim.
57:25Bağımsız gazeteciliğin yaşamasını istiyorsanız, sizin destekleriniz çok önemli.
57:30Youtube kanalımıza ve T24'e abone olmayı lütfen ihmal etmeyin.
57:35Ya da abone olursanız çok seviniriz.
57:37Desteğiniz bizim için çok kıymetli olacak.
57:39İyi akşamlar.
57:50İzlediğiniz için teşekkür ederim.

Önerilen