• 30 dakika önce
Orçun Göktürk: Trump - Putin - Şi buluşması neden önemli?

Kategori

🗞
Haberler
Döküm
00:00Bu detayları çok değerli bir isimle Türk-Çin Araştırma Enstitüsü Başkanı Orçun Göktürk'le görüşeceğiz.
00:07Orçun Bey hoş geldiniz.
00:10Merhabalar Ziya Bey, hoş bulduk. İyi akşamlar, iyi yayınlar.
00:13Çok teşekkür ederiz.
00:15Dünya bu üç liderin zirvesine kilitlendi Orçun Bey, Orhun Bey.
00:19Özellikle baktığımızda Trump-Putin-Şi buluşmasının önemini biraz açmanızı rica edeceğim.
00:25Nasıl okumalıyız bu görüşmeyi?
00:29Bir kere tarihte eşi görülmemiş.
00:31Yani Amerikan lideri, Rus lideri ve Çin lideri özellikle Trump-Şi ve Putin özelinde ilk kez bir araya gelecekler.
00:38Çin'de bir araya gelecekler.
00:39Tabii ki de son bir yılda hem Xi Jinping hem Trump iki kez buluştu geçen sene.
00:43Üç kez buluştular hatta.
00:45Geçen sene Güney Kore'de, daha sonra Pekin'de, Nisan ayında.
00:49Daha sonra çok yakın tarifi.
00:50Bir iki ay önce de Xi Jinping Amerika'ya gitmişti biliyorsunuz.
00:53Birleşmiş Milletler Zirvesi'ne katılmadı ama Washington'da Trump'la görüşmüştü.
00:57Tabii üç büyük ülke, üç büyük süper güç.
01:00Şu açıdan da önemli Ziya Bey.
01:02Bu üç ülke dünyada şu an 12 bin nükleer savaş füzesi bulunuyor.
01:0712 bin füzenin 11 bini bu üç ülkede.
01:10Çoğunluğu Amerika ve Rusya'da.
01:12Üçüncü sırada da Çin var.
01:13Bu açıdan da önemli.
01:15Tabii sizin de belirttiğiniz gibi İran konusu, Ukrayna meselesi ve diğer mesleler de masaya yatırılacaktır.
01:20Biz de yakından izleyeceğiz.
01:21Evet, arkadaşlar bu arada stüdyonun sesini biraz arttırabilir misiniz?
01:27Şimdi Trump-Putin'in şey buluşması dünyadaki dengeleri nasıl etkileyecek sizce hocam?
01:35Şöyle el almak lazım.
01:37Birincisi bunu tabii ki de Ziya Bey Zelenski, Ukrayna lideri, Yalta görüşmelerine benzetti.
01:43Önümüzde yeni bir Yalta olmasın diye.
01:45Biraz Yalta'ya benzetiliyor.
01:47Hatırlarsanız 1945 yılında İkinci Dünya Savaşı bitmeden üç ay önce Kırım'da Yalta'da bir araya gelmişti.
01:54Roosevelt, Amerikan lideri, Churchill, İngiliz lideri ve Stalin, Sovyetler Birliği lideri.
02:00Tabii bu benzetme şu açıdan biraz gerçekçiliği yansıyor.
02:05Çünkü Avrupa masada yoktu.
02:06Aslında İngiltere vardı ama ben Kırım'daydım birkaç ay önce.
02:09Bu Yalta'daki sarayı da gezdim ve orada Roosevelt ve Stalin'in özel görüştüğü bir oda var.
02:15Yani Churchill'ı almıyorlar bile odayı.
02:17Amerika ve Sovyetler biraz İkinci Dünya Savaşı sonrası Avrupa'yı planlamak için.
02:21Zelenski ve Avrupa Birliği çok tedirgin tabii ki de masada yoklar.
02:25Ama şu açıdan da benzemiyor Ziya Bey.
02:27Çünkü üç ülkede Amerika'da o dönem Sovyetler'de İngiltere'de Avrupa özellikle Alman Nazizmine, İtalyan Faşizmine ve Japon Emperyalizmine karşı savaşmıştı.
02:37Şu an Amerika bir cephede, Rusya ve Çin başka bir cephede.
02:41Yani bu iki taraf Amerika'da Rusya ve Çin'de dolaylı olarak birbiriyle savaşıyor.
02:46İran üzerinden savaşıyorlar, Ukrayna üzerinden savaşıyorlar.
02:50Amerika ile Çin arasında ticaret savaşları var.
02:52O yüzden yalta benzetmesi çok doğru değil.
02:55Ama muhakkak üç büyük süper güç, dünyanın en büyük üç askeri gücü.
02:59Amerika ve Çin zaten ticari olarak dünyanın en büyük iki devi.
03:03Muhakkak belli başlı meselelerde ortak karara varacaklardır.
03:06Fakat masa kurulmadan şunu söyleyelim.
03:09Trump bu masanın kaybedeni.
03:10Yani daha masa kurulmadan Putin ve Xi Jinping ile bir araya gelme kararı alması, oturmak zorunda kalması.
03:17Zaten Trump'ın masa kurulmadan senato seçimlerini kaybetti.
03:21İran, Tahran, Hürmüz duvarına tosladı.
03:24Ukrayna üzerinden Amerika istediklerine ulaşamadı.
03:27Yani NATO'nun genişlemesi durdu.
03:29Bir yandan Çin dişini gösterdi.
03:31Sen bana ticaret savaşı satırsan ben de nadir elementleri, nadir toprak elementlerini satmam dedi.
03:36Şu an görünen Trump buranın kaybedeni Xi Jinping kazananı, Putin de tabii ki de ikinci kazananı diyebiliriz.
03:43Yani sonuç olarak baktığımızda Putin ve Xi Jinping'in zaferiyle oluşan bir toplantıdan Trump'ın gizli bir eli var mı
03:54sizce?
03:55Nasıl bir toplantı yönetimi olacak?
03:59Hangi dengeler bir eksen kaymasına gidebilir mi?
04:03Evet, büyük çıkmaz da çünkü Kasım ayı da birkaç hafta önce senato da seçimleri kaybetti.
04:09Artık demokratlara muhtaç Trump.
04:12İçeride huzursuzluklar var, Avrupa'da huzursuzluklar var.
04:16Çünkü Avrupa'da Washington'un peşine takıldı biliyorsunuz.
04:19Yani işte Kiev rejimine verdikleri destek, Rusya'ya karşı yaptırımlar, ucuz doğalgaza ulaşamıyorlar.
04:25Ekonomisi ciddi olarak sıkıntılı.
04:26Bir yandan İsrail'in Filistin'de işlediği soykırım, insanlık suçları, bütün karizmasını insanların gönlünde yer edinmişse,
04:34tabii Amerika'nın bizim gönlümüzde bir yeri yok da, Amerika'ya hala inananlar vardı Avrupa'da, dünyada, çeşitli yerlerde.
04:41Şimdi Filistin meselesi üzerinden bunu da kaybettiler.
04:44Çünkü Netanyahu ve İsrail'in arkasında Amerika var zaten.
04:47Şimdi büyük bir çıkmazdalar.
04:49Yani Trump buraya heybetli bir şekilde gelmiyor.
04:51Zaten Çin'de bu görüşmenin Xi Jinping ve Çin uzun zamandır Çin Halk Cumhuriyeti'nin en önemli isteğini ben söyleyeyim Ziya
05:00Bey.
05:00Dünyada savaşların bitmesi.
05:02Çünkü dünyanın üretim üssü burası.
05:04Yani ben şu an Nanjing'deyim.
05:05Pekin'den önceki başkent.
05:08Dünyadaki her üç malın biri, mal ve hizmetin biri Çin'de üretiliyor.
05:12Doğal olarak Yemen üzerinden, Kızıldeniz'in kapatılması, Hürümüz'ün kapatılması, Ukrayna üzerinden, Avrupa Birliği'yle bağlantının kesilmesi.
05:20Çin'in en istemediği şey, doğal olarak da ben Putin'i de, Trump'ı da ikna etmeye çalışacaktır Xi Jinping.
05:27Ve bu savaşın bitirilmesi, en azından kısa vadede bir anlaşmaya varılması ve ticaret devam etsin.
05:33Kazan çünkü Çin dünyada nadir dış ticaret fazlası veren ülkelerden.
05:37Yani Amerika bile çok büyük açık veriyor biliyorsunuz.
05:40O yüzden bence başta kazanan şey için fikleyebiliriz.
05:44Doğru.
05:45Peki parantez açacak olursak özellikle İngiltere'yi biraz bu noktada bu ziyarete bakışını öğrenmek istiyorum müsaadenizle.
05:54Çünkü İngiltere'nin bakışı belki de toplantının belli noktalardaki seyrini de oluşturacak gibi gözüküyor.
06:00Neler söyleyebiliriz?
06:02Evet İngiltere, tabii şöyle bir şey söyleyebiliriz.
06:06Şimdi mesela Rusya ve Çin iki ülke birbirinin ilişkilerini sarsılmaz ilişki olarak nitelendiriyor.
06:12Ama mesela Rusya'nın Hindistan'la arası çok iyi.
06:16Çin'in de Hindistan'la arası hiç iyi değil.
06:17Çin'in Pakistan'la arası çok iyi.
06:19Rusya'nın çok iyi değil.
06:21İngiltere'yle Çin'in arasında çok büyük sorun yok.
06:23Ama Rusya'nın var.
06:25Çünkü İngiltere, Avrupa, yani Ukrayna'nın da devam eden savaşın sürmesi için varıyla, yoğuyla destekliyor.
06:31Zelenski'ye ve Kiev'e.
06:33O yüzden İngiltere'nin ben masada olmaması, sonraki dünya düzeni konuşulacak yani büyük ihtimal burada.
06:41Ticari olarak, askeri olarak, siyasi olarak dünyanın üç büyük deve.
06:44Ve İngiltere'ye bir kere masada yok.
06:48Çin üzerinden bence masada yer almayı deneyecektir.
06:52Çünkü görece İngiltere'nin şu an Amerika'yla da arası çok iyi değil.
06:55Trump'ı istemediği kesinlikle.
06:58Kesinlikle, kesinlikle öyle.
07:00Çok haklısınız.
07:01Fakat İngiltere tabii ki bir finans merkezi.
07:03Dünyanın Londra borsası hala dünyanın en büyük borsundan biri.
07:08Birçok yerde kültürel hegemonyası da çok büyük İngiltere'nin Amerika'yla beraber.
07:12Burada da öyle yani Çin'de de hala kültürel hegemonyası çok güçlüdür.
07:16Yakın zamanda zaten hepsi Pekin'e geldiler.
07:19İngiliz liderde, Alman liderlerde, Macron'da, Stenmer'de, Mörs'te.
07:23Hepsi Steinmeier'de, hepsi buraya geldiler.
07:27İngiltere'nin biraz ikinci dünya savaşı sonunda Yalta'da da masanın biraz dışında kalmışlardı.
07:34Churchill ne kadar, Kırım'a kadar gitse de Yalta görüşmelerinin aslında hem içindeydi hem dışındaydı.
07:39Biraz daha tarihin dışına doğru seyriliyor diyebiliriz İngiltere açısından.
07:45Şimdi bir diğer nokta net bir ifade olmadan da dünya okumasında ama bilinen bir gerçeği de sormak istiyorum.
07:55Özellikle Çin'deki siyonizm noktasına baktığımızda İngiltere yönetimini görmekteyiz.
08:02O yüzden çok ciddi anlamda masada Çin üzerinden gideceği netli bir gerçek.
08:08İngiltere'nin özellikle daha önceki İsrail ile arasındaki sorunlar, Amerika ile arasındaki sorunlarda yeni dünya düzeninin kurulumunda ibire ne tarafa
08:22doğru kayacak?
08:23Yani Türkiye'nin buradaki konumu nasıl, bunu nasıl görebiliriz?
08:28Çok sağ olun tabii bizler, ben Çin'deyim ama bizler Türk'üz meseleye Ankara'dan bakıyoruz, Türkiye'den bakıyoruz.
08:36Yeni dünyada çok kutupluluk var.
08:38Bir kere şunu söylemek lazım, muhakkak Rusya'da, Amerika'da, Çin'de büyük devler.
08:42Ama bizim ülkemizde tarihiyle geçmişinden bugüne çok haşmetli, çok güçlü bir ordumuz var.
08:47Türk insanı, milleti her şeyle beraber, birleşiyoruz da zaten şu an, ayrılıkları sona erdiriyoruz.
08:54Ülkemiz ciddi olarak son dönemde hem Batı Asya'daki coğrafyada hem de dünyanın her yerine, ben 2018'den beri Çin'deyim, ben ülkemizin
09:03etkisini burada daha yakından gördüm Ziya Bey.
09:05Burada çok fazla Müslüman nüfus var bir kere, Malezyalı, Pakistan, Afrika'dan, hepsi bir kere ülkemizi yakından takip ediyorlar, dizilerimizi izliyorlar,
09:15Türk kültürünü öğrenmeye çalışıyorlar.
09:17Bir de Müslüman coğrafyada bulunuyoruz zaten, o açıdan da zaten Türkiye önder bir ülke.
09:22Türkiye'nin şunu düşünmesi lazım, yani Nacidane benim fikrim dünya bir kere çok kutuplu bir hale geldi.
09:29Yani Amerika, Avrupa'nın birleşmesini istemiyor. Bakın dün Trump'ın buraya geldiği tamamen kesinleşince Beyaz Saray tarafından,
09:37Amerika'nın ünlü uluslararası ilişkiler uzmanı John Marchheimer hemen bir YouTube videosu yayınladı, Amerika Avrupa'nın birleşmesini neden istemiyor diye.
09:46Çünkü güçlü bir Avrupa, Amerika için de bir tehdit. Atlantik'te, Atlas Okyanusu'nda Amerika için bir tehdit olacak.
09:52O yüzden bölünmüş bir Avrupa. Bölünmüş bir Avrupa Putin için de aslında daha kullanışlı.
09:57Çin açısından da öyle. Çünkü bir kutup olduğunda tehdit edebilirler.
10:02Bir de biliyorsunuz 20. yüzyılda ilgili Henry Kissinger'ın bir savaş suçlusudur tabii Henry Kissinger.
10:07Ama şöyle doğru bir şey demiştir, Avrupalılarla bir tartışması var Henry Kissinger'ın.
10:12En son Henry Kissinger dayanamıyor şey diyor, ya sizi yalnız bıraktık, iki tane dünya savaşı çıkardınız 20. yüzyılda.
10:18Yani sizi bildiğine yalnız bıraksak bir savaş daha çıkarırsınız diye.
10:21O yüzden Türkiye'nin, Türkiye tek başına bir kutup olmalı.
10:25Türkiye'nin çıkarları, maalesef NATO'da değil, bize tehditler yani yıllarca terör örgütlerine silah yardımı, lojistik yardımı oralardan geldi.
10:34Amerika'nın tehditleri, Doğu Akdeniz'de, Türkiye'nin mavi vatan stratejisi çok doğru burada.
10:39Türkiye tabii çıkar ilişkisi yani bizim batıyla da Avrupa en fazla ihracat yaptığımız bölge şu an bizim.
10:45Kesinlikle onları korumalıyız, artırmalıyız.
10:47Çin'den bir şey öğreneceksek bu tecrübeyi almalıyız.
10:50Kendi kültürümüze ve tabii ki de coğrafyamıza uygun bir şekilde.
10:55Rusya doğalgaz alıyoruz, 4-5 milyon turist geliyor.
10:58O açıdan önemli.
10:59Bu önümüzdeki dönemde Türkiye'nin küresel güney, sizin sorunuzu şöyle tamamlayayım Ziya Bey.
11:05Küresel güney terimi şu an artıyor.
11:10Yani bizim dünya 5'ten büyüktür söyleme üzerinden buraya Türkiye önderlik edebilir.
11:14Çünkü Türkiye yani dünya hakikaten Rusya'dan da Amerika'dan da Çin'den de büyük.
11:18Ama onlarla beraber yaşıyoruz.
11:20O yüzden Afrika'da, Latin Amerika'da yani Batı emperyalizminden çok çekmiş coğrafyalar.
11:25Şimdi Birleşmiş Milletler yapısında büyük tartışmalar var.
11:29Çünkü niye?
11:29Dünya 5'ten büyüktür söyleme o açıdan da çok önemli.
11:32Neden?
11:33Çünkü temsil edilmiyor.
11:35Ne doğru düzgün Türkiye temsil ediliyor.
11:37Ne koskoca Afrika kıtası.
11:3852 tane ülke var Afrika'da.
11:40Ne Latin Amerika, ne Asya.
11:41O yüzden önümüzdeki dönem Türkiye parlayan bir yıldız ve o yeni dünyanın da öncülerinden biri olacak Türkiye.
11:48Yani kesinlikle ki bu noktada diplomasi alanındaki zaferleri gündeme getirmek her zaman önemli.
11:55Biz bazen hiç siyasetin içerisinde boğulabiliyoruz.
11:58Ama yapılan çalışmalar, emekler o kadar kıymetli ki
12:02Türkiye'nin yapmış olduğu şu anki çalışma belki ileriki dönemlerde üniversitelerde ders bile olarak okutulabilecek düzeyde çok ciddi çalışmalar var.
12:12Hem STK'lar hem dernekler hem dışişleri bakanlığı, istihbarat her türlü noktada barış için çabalayan bir Türkiye görmekteyiz.
12:22Ki bu da dünyaya ayrı bir güven veren bir boyutu açıyor aslında.
12:28Şimdi bu noktada, bu görüşme sonrasında Rusya, Ukrayna arasındaki savaş açısı nasıl bir sonuç doğurur?
12:38Aynı zamanda Amerika'nın İsrail'e olan ilişkilerinde bu görüşme nasıl bir etki uyandıracaktır?
12:46Aslında Ziya Bey ben Nisan'ın iki hafta Donetsk'e gittim, Mairepol'a gittim, oraları gezdim.
12:51Uluslararası bir gazeteci grubuyla yani Japonya'dan da gazeteciler vardı.
12:55Ben Pekin üzerinden geçtim.
12:58Pakistan'dan da vardı, Etiyopya'dan da vardı.
13:00Birleşmiş Milletler Şemsiyesi adı altında gezdik oraları.
13:04Ben Moskova'da da kaldım yine yakın dönemde.
13:07Gördüğüm kadarıyla bir kere Rusya şurada zorlanıyor.
13:09Belli başlı başarı elde ettiler kendi açılarından ama 3 yıldır Putin savaşın yükünü halka yaymamaya çalıştı.
13:17Çünkü çok büyük bir dolar rezervi var.
13:19Tabii ki de bunların petrolü var, doğalgazı var.
13:21O açıdan zengin bir ülke Rusya.
13:22Bir de yaptırımlar çok olumlu etmedi batı açısından.
13:27Fakat bu sene ben şunu gördüm Moskova'da.
13:30İnsanlar elektrik faturaları yükselmeye başladı.
13:33Enflasyon artmaya başladı.
13:35Belli başlı.
13:36Sonuçta kültürel hegemonya tabii ki de ama batı uygulamaları yasak diyor.
13:41Ben çok insanla konuştum.
13:43Moskova'da da işte Kerçe'de gittim.
13:45Kırım, Yaltas, Sivastopol, Sinferopol oralarda da geçtim.
13:48Kırım'da camiye gittik.
13:50Oranın mühtüsüyle tanıştık.
13:51İnsanlarla biliyorsunuz Kırım Türkleri var.
13:53Onlarla konuştuk.
13:55Benzer şeyleri söylüyorlar.
13:56Yani 3 yıl fena değildi.
13:58Ama artık biraz faturalara yansımaya başladı.
14:01O yüzden bence Putin de orada biraz sıkıştı.
14:03Yani artık halka biraz.
14:05Bir de Trump daha dün sanırım bugün uçağa binmeden önce siz hatırlattınız yayının başında.
14:11Şunu söyledi.
14:12Yani her ay 25 bin Ukrayna ve Rus askeri ölüyor.
14:16Ciddi bir erkek gücünde azalma var yani Rusya'da.
14:18Şimdi fabrikada bakın ben bir uçak dolusu Çinli işçiyle gittim Moskova'ya.
14:23Yani Çin hem fabrika açmış hem de işçisi yok şu an Rusya'nın.
14:27Çoğu askeri alınmış.
14:28Zorunlu askeri hizmet uzatıldı.
14:29Bunlar kendiler açından şehit oluyor.
14:32Savaşta ölüyorlar yani.
14:33Doğal olarak bir insan gücüne de ihtiyaç var.
14:35Yani bu savaşın ben aslında fiili olarak bittiğini düşünüyorum.
14:39Yani Zelenski de yakın zamanda bunu söyledi.
14:41Artık bitirelim ve bir anlaşmaya varalım diye.
14:43Donbass nasıl etkiler Rusya'yı?
14:47Donbass yani tamamen ben söyleyeyim eskiden Kiev rejimini destekleyenler bile artık Moskova'yı destekliyorlar.
14:53Çünkü şunu görmüşler.
14:55Bir Avrupa Birliği hayali vardı bizde diyorlar.
14:58Yani Avrupa Birliği'ne Türkiye'de de yani tabii ki de Avrupa Birliği çok önemli.
15:02Hiçbir şey söylemiyoruz ama Avrupa Birliği bir yeni Roma.
15:05Onu da Ruslar görmeye başlamış yani.
15:07Doğal olarak biz Kievli askerler, Ukraynalı askerler insanların evine zorla girmiş etlerini yani buzdolabını falan boşaltmış.
15:15İnsanlar da demiş ki yani ne oluyor biz sizi destekliyoruz zaten.
15:19Siz oğlumuzu kızımızı zorlu askeri alıyorsunuz, evimizi yağmalıyorsunuz vesaire.
15:24Donbass'ta ben ciddi bir yani inanılmaz derecede halkın birçoğu taraf değiştirmiş durumda.
15:30Şu an Moskova, Sivas şeyde de öyle, Mayropol'da da öyle ki Mayropol daha yakın yani Ukrayna'ya.
15:37Ben ama çok fazla drone saldırısı var.
15:41Yani bizde otelin etrafında çok var.
15:43Yani drone sistemine Rusya bir çözüm bulamamış.
15:46O halkı çok tedirgin ediyor.
15:47O yüzden halk artık savaşın bitmesidir.
15:49İki tarafta bence.
15:50Hem Ukraynalılar hem Ruslar.
15:52Artık bitirelim aynı dili konuşuyoruz, aynı geçmişe sahibiz.
15:55Tamam NATO şu an onu da görmüş yani.
15:59Donbass'ta, Donetsk'ta yaşayanlar.
16:01Donetsk'teydim ben.
16:02Bir hafta kadar kaldım.
16:03İnsanlar diyor ki tamam NATO'nun genişlemesi birazcık kışkırttı Putin'i.
16:08Burada çeşitli kötü olaylar yaşandı.
16:10Ama artık bence savaş bitti şuna karar verilecek.
16:13Yani Çin'in el sahipliğinde iki gün sonra Şıncın kentinde APEX zirvesinde, üçlü zirvede Xi Jinping, Putin ve Trump bu
16:22savaşın kimin lehine sonuçlanacağını karar verecekler.
16:26Ve burada en önemli şey Avrupa Birliği'nin ikna edilmesi.
16:28Avrupa Birliği ve Ukrayna ikna olmazsa savaş bir açıdan ben tamamen bittiğini yani.
16:33Savaş aslında insanların gözünde, aklında bitti.
16:36Ama kim devam ettirmek istiyor?
16:38Şu an Avrupa Birliği devam ettirmek istiyor bu savaş.
16:40Çünkü Kiev'e silah satıyorlar, para kazanıyorlar.
16:42Almanya'da, Fransa'da, İngiltere'de.
16:44Peki enerji ve gaz konusundaki sıkışıklığı nasıl aşacaklar?
16:48Rusya ile anlaşmazlarsa.
16:51Şu oldu bakın, bu Hürmüz Boğalık krizi üzerinden burası çok etkilendi Ziya Bey.
16:58Yani Japonya günde iki milyon varil petrol satın alıyor.
17:03O bölgeden sadece İran üzerinden değil, Suudi Arabistan, Katar, oradaki Körfez ülkelerinden de günde iki milyon varil bu.
17:12Ciddi rakam.
17:13Biliyorsunuz petro kimya çok ciddi yani.
17:15Petro kimya endüstrisinde çok güçlü Japonya'nın.
17:18İnsanlar şu an izleyenler sadece şey düşünmesin, arabalarına benzin koyuyor gibi düşünmesin.
17:23Buralar kozmetik, kozmetik de üretiyorlar, giyim kıyafet her yerde kullanılıyor.
17:28Üretimin benzini zaten yani bütün ülkelerin üretimini.
17:30Üretimin benzini de aynen.
17:32Kesinlikle öyle yani şimdi üretim olmazsa hayattır.
17:35Japonya'da ciddi bir enflasyon başladı zaten.
17:38Takayiçi yönetimi, daha militarist bir yönetim.
17:41Tayvan kartını kullanıyor, Çin'e karşı.
17:43Daha Şahin, Trump'la arası iyi.
17:45Vietnam, yani burada birçok ülke var.
17:47Vietnam var, 100 milyonluk ülke, petrolü yok.
17:50Tamamen oradan geliyordu.
17:51Ben birkaç ay önce yine Vietnam'a gittim.
17:54Uçak biletleri iki katına çıktı.
17:56Niye?
17:56Çünkü Vietnam'ın petrolü yok.
17:58Şeyden alıyor, Katar'dan alıyor, Suriye Arabistan'dan alıyor.
18:01Şimdi dolaylı olarak Rusya'dan almaya başladı onlardan.
18:03Bakın, Amerikan yaptırımlarına rağmen.
18:06Çünkü mecbur kaldılar.
18:07Bence bu açıdan onlar da baskı yapıyor.
18:10Ziya Bey, yani Japonya'da, Kore'de, Güney Kore'de, Güney Doğu Asya ülkeleri de Trump'a şu baskıyı yapıyor.
18:16Sen bir savaş başlattın ama olan bize oldu.
18:19Müttefiklerinden olmak üzere şu an Amerika.
18:22Yani kendi müttefiklerini koruyamıyor.
18:24Ben doğalgaz ve petrol dönemizdeki dönemde bir anlaşmayla beraber dünyada daha da ucuzlayacak ve erişim daha kolay olacağını düşünüyorum.
18:31Şimdi gelelim biraz da İran ve İsrail tarafına, Filistin tarafına.
18:37Bildiğimiz üzere Rusya ve Çin, İran'a büyük destekleri oldu.
18:41Özellikle destekli, şizat ve mühimmat noktasında.
18:44Bu görüşmede Trump nasıl bir tepki koyar sizce?
18:50Aslında koyamaz.
18:51Washington'daki son Xi Jinping-Trump görüşmesinde Trump, İran meselesini açamadı bile.
18:58Yani ben buradaki hem Çin Komünist Partisi hem buradaki basından arkadaşlar, Çinli enstitü ya da emekli askerlerle de muhatap içerisindeyim.
19:06Onlar çok mutluydu çünkü o kadar eli güçsüz durumda ki Trump'ın.
19:10Yani eskiden düşmanından yardım dilendi.
19:14Trump hatırlarsanız birkaç kere şey söyledi.
19:16Ya Xi Jinping dostuma da söylüyorum.
19:18Sizin tahranlarınız iyiye şu ürümüzü açtırın.
19:21Yardım edin bana.
19:22Yani siz şimdi basına böyle bir şey verdiğinizde düştüğünüz durumu, evet yani koskoca Amerikan lideri, Çin'den ki en büyük yani
19:31en büyük rakibi Çin Amerikan'ım.
19:33Amerika'nın kendi raporlarında da, Broking Enstitüsü'nün, Pentagon'un raporlarında da Çin şöyle geçiyor biliyorsunuz.
19:4021. yüzyılda yeni sistemi kurabilecek ve bu yeteneğe sahip ve bizim sistemimizi alt edebilecek tek ülke.
19:47Yani Rusya'da tehdit ama Rusya'yı yeni bir sistem kuracak olarak göremiyorlar.
19:51Çünkü Rusya'nın o eski hali yok tabii ki de.
19:54Ama Çin'i görüyorlar.
19:55Ekonomik olarak da, ticari olarak da bunu yapabilir diye ben bir an meselesiyle ilgili de...
19:59Sadece o olsa Çin bugün istihdam gücü pazarlayacak noktaya kadar ilerledi yani.
20:06Tabii, tabii biz bugün Çin fabrikaların işçilerini Afrika'da da ayak izini görebiliyoruz.
20:11Rusya'da bile dedim ya yani Moskova'ya gittim Nisan ayında, Pekin'den gittim.
20:14300-350 kişi değil mi uçak, yarısından çoğu Çinli işçiydi yani.
20:19İşçiler artık, Çin'de de istihdam sorunu var.
20:22Artık oralarda çözüm buluyor yani Çin'de.
20:24Ben İran meselesi, bugün İran'da sanırım yine Amerikan üstlerine saldırmış.
20:28Yani İran'da bence dostlarına da mesaj veriyor.
20:32Rusya'ya ve Çin'e de bana da bir anlaşma, ben böyle görüyorum Tahran'ın.
20:37Beni de bir anlaşmaya, yani benim aleyhime bir anlaşmaya zorlamayın.
20:40Benim bu bölgede hala gücüm varı bence İran gösteriyor.
20:43Ama tabii burada Moskova ve Pekin çok önemli Tahran açısından.
20:47Sizin de belirttiğiniz gibi yani burada bazı füzeleri var.
20:51Yani Tayvan boğazlığında konuşlandırılmış füzeleri var.
20:55HQ2 diye geçiyor.
20:56Biz aynı füzelerin teknolojisini hürümüzde görüyoruz.
21:00Yani büyük ihtimal tersine sanayi yöntemiyle İran'a satmış Çin onları.
21:04Ve İran onu daha da geliştirmiş.
21:06Çünkü sığ deniz suları yani böyle boğaz sularında Ziya Bey kullanabilen teknoloji bu.
21:12Aynı Tayvan, Çin ana karası gibi.
21:14Hürümüzde kullanılan füzelerin çoğu.
21:16Tabii ki de yani kendi füze sistemini geliştirmiş 40 yıldır, 50 yıldır İran'a.
21:20Ama Çin'den de büyük destek var.
21:21O yüzden o desteğin de kesilmemesi için ben hem Xi Jinping'in hem de Putin'in İran'ı artık bir
21:27Trump'la ortak noktaya bir barışa zorlayacağını düşünüyorum.
21:30Soykurumun mezalimin merkezi Gaze ve Filistin bu üçlü görüşme sonrası İsrail'in baskısını biraz hafifletir mi bu üçlü görüşme?
21:40Yani en azından umut edelim mi böyle bir şey?
21:45Yani maalesef benim bir umudum yok.
21:47Şimdi Çin Filistin meselesinde tarihten bugüne Yasser Arafat'ı 17 kez ağlamıştı Çin.
21:53Yani 40 yılda 17 kez Pekin'e gelmişti.
21:55Geçen sene bir 20'den fazla politik yani politik parti içinde Hamas'ın, El Fethi'nin de bulunduğu partiler Pekin'e
22:03geldi.
22:04Ama Pekin'in, Çin'in dış politikada söylemsel olarak bir desteği var.
22:10Filistin yalnız maalesef.
22:12Yani bizim kalplerimiz Filistin'le.
22:14Oradaki direnişçilerle İsrail zulmüne karşı ama Filistin meselesine maalesef dünya...
22:20Yani bundan da utanç duyuyoruz tabii ki de çoluğumuza çocuğumuza ileride anlatırken de torunlarımıza.
22:26Biz bir şey yapamadık maalesef.
22:28Tek yaptığımız şey sizinle böyle yayınlarda bu da tabii ki de bir destek.
22:32Önemli bir destek ama maalesef sonuç getirmiyor yani.
22:36Maalesef yani oradan ama şu olabilir İsrail'in özellikle orada da işte seçimler oldu.
22:44Ciddi sıkıntılar var yani fakat ne olursa olsun oranın politisyonist rejim sizin sürekli programlarda vurguladığınız gibi onların insan olarak görmüyor.
22:55Yani bir İsrail askeri çocuk öldürdüğünde ben hayvan öldürdüm diyor ki kendisi hayvandan daha aşağılıklı insan.
23:01Doğal olarak Filistin meselesinde maalesef Filistinliler tek başına kaldı ama Türkiye'de de Avrupa'da da dünyada da herkesin kalbi onlar da
23:12baskı yapıyorlar.
23:13O yüzden Avrupa'da dikkat edin Filistin eylemleri sürekli yükselişte yine arttı ve İsrail'i destekleyen politikacılar önümüzdeki dönem kaybetmeye mahkum.
23:23Kesinlikle aynı zamanda ben belki bir ümittir diye sordum İsrail ile Trump'ın arası biraz daha açılır mı ümidiyle bu
23:33soruyu sordum ama
23:34zaten yeterince açık kavgalar açık açık artık tüm basın tarafından onların basını tarafından bile dile getiriliyor.
23:42Ama sonuç olarak Amerika'nın kaybettiği bir masada bundan sonraki tutum belki de biraz daha İsrail desteğinin önüne geçer mi
23:53diye de umut etmeden edemiyorum yani.
23:57Umarım tabii ki de şu doğru yani muhakkak Çin'e en azından söylemsel olarak Filistin'in hep yanında olduğunu söylüyor
24:04İsrail ama ona rağmen İsrail'le ticari ilişkiler yani ticaretin bu ülkeler için sizler daha iyi biliyorsunuz.
24:10Her şeyden önce.
24:10İdeolist yok, dini yok, imanı yok yani her şeyden önce geliyor ticaret ama bir baskı olabilir evet çünkü Trump göreve
24:19gelirken aslında ben savaşları bitireceğim dedi yeni savaşlar açtı.
24:22Siyonist rejimi daha çok desteklemeye başladı ama belki şu an büyük sıkışmışlık yeni büyük çözümler doğurabilir kendisi açısından.
24:30Belki de tavır değişikliği çünkü Amerikan desteği azalırsa biliyorsunuz yani İsrail'in 24 saatlik canı yok yani o ülkenin.
24:37O yüzden tabii ki de Siyonist rejimin kendi askeri gücü o kullandığı insanlık dışı yöntemler bir anda değişmez ama Filistin
24:47direnişini öldüremeyecekleri için
24:49belki Moskova ve Pekin'in Trump üzerinden baskısı da işe yarayabilir ben de umut edeyim sizle beraber.
24:54İnşallah diyelim ama benim bir diğer kapı açtığım nokta da şu aslında Orçun Bey yani Mekke İttifakı işte Pakistan noktasındaki
25:06hareket planı
25:07yani bu görüşmeler Çin açısından da bu ittifaklar Türkiye'nin yapmış olduğu diplomatik ataklar Çin açısından da Rusya açısından da
25:16çok çok önemli.
25:17Yani alınacak kararlarda bir nebze yüzde bir iki etki bile çok farklı bir kelebek etkisi oluşturur diye düşünüyorum.
25:25Yanılıyor muyum?
25:28Yok haklısınız ben dediğim gibi ben Pekin'de yaşıyorum şu an Nancin'deyim güneyin başkenti olarak geçiyor.
25:34Pekin'de devletin merkezi sürekli Çinlilerle işli dışlıyım sürekli Türkiye'yi soruyorlar.
25:40Türkiye'den misafirler geliyor hem hükümet temsilcilerimiz geliyor hem Pekin Büyükelçiliğimizle de iletişim halindeyim sürekli.
25:49Soruyorlar yani Mekke Antlaşması amacı ne nereye varacak çok takip ediyor.
25:52Çin zaten Orta Doğu yani Batı Asya onlar için çok önemli.
25:56Çünkü Çin'de bu arada Japonya 2 milyon varil petrol alıyor dedik de Çin 14 milyon varil alıyor günde.
26:04Çin'in günde Batı Asya'dan Orta Doğu'dan aldığı Hürmüz'den geçen petrol ihtiyacı.
26:10Japonya'nın da 7 katı yani o yüzden orası çok önemli Mekke Antlaşması.
26:15Umarım fakat Çin tabii şöyle bir kafa karışıklığı var onlar bir cephe olarak görüyorlar.
26:19Yani Husiler Filistin'e yardım ediyor İran yardım ediyor.
26:22E şimdi Türkiye Husilere karşı Yemen'e karşı mı bir hareket içerisinde olacak diye.
26:26Yani Müslüman dünyasının umarım bu boğazlamalar geçmişten günümüze hep araya nifak sokuldu.
26:32İşte Şiilik, Sünniilik şu bu hepimizin inancı ayrı aynı.
26:37Hepimiz aynı dine mensubuz.
26:38Doğal olarak umarım bu ayrılıklar gayrılıklar biter.
26:41Çünkü ben en çok yani birbirini boğazlasa eğer Suudi Arabistan, Yemen, Şubu en çok Netanyahu mutlu olacak.
26:47Trump mutlu olacak.
26:48Neden onları mutlu eder?
26:49Bu kadar gerçeğin ortasında bu kadar körlük hakikaten çocuklarımıza anlatamayacağımız bir nokta.
26:57Her zaman söylediğimiz cümle tek başıma ben ne yapabilirim ki diyen iki buçuk milyar Müslüman diyoruz.
27:03Artık onu ben biraz daha evriltim, genişlettim.
27:06Tek başıma ne yapabiliriz ki diyen bir dünya var.
27:09Yedi milyar, sekiz milyar.
27:10Kesinlikle.
27:11Yani sonuç olarak çocuklara ne anlatacağız?
27:15Hadi onu geçtim, oradaki çocukların ahını nasıl kaldıracağız?
27:18O da ayrı bir konu.
27:20O da ayrı bir konu.
27:21Özellikle Türkiye'nin bu görüşmeyi yakından takip ettiğini hepimiz biliyoruz.
27:27Aslında dünya da takip ediyor ama bu görüşmenin sonuçlarının etkileri ne kadar sürede bölgeye ve özellikle Orta Doğu'ya yansır?
27:38Evet.
27:39Tabii Türkiye'miz de muhakkak yakından takip etmeli.
27:42APEC zirvesi, Asya Pasifik Ekonomik İşbirliği.
27:46Şimdi dünya ekonomisinin %60'ını üretiyor bu ülkeler.
27:50Yani APEC içerisinde yer alan Avrupa dışında, Rusya, Japonya, Çin, Amerika ve Güneydoğu Asya ülkeleri, Meksika, onlar da geldi bugün,
28:03Latin Amerika.
28:06Evet.
28:08Geçiyor ve zaten tema Doğu, yani ortak kalkımı ve Pasifik'in geleceğini, Pasifik üzerinden dünyanın geleceğini belirleyelim diye tema belirledi
28:16şu an Çin.
28:18Buradaki ayrılıklar, gayrılıklar onlar açısından biterse, yani Rusya ve Amerika arasındaki sorunlar, Çin ve Amerika arasındaki sorunlar, burası tabii ki
28:27de geleceği kurma jeopolitiği içerisinde yer alıyor bu bölge.
28:31Dünya zenginliğinin de yani dünyadaki aktif, en gelişmiş doğal minerallerin, nadir elementlerin %90'ı 95'i bu bölgede bulunuyor.
28:40APEC ülkelerinde, çoğunu Çin işliyor zaten biliyorsunuz.
28:42Yani bu nadir elementler olmasa Amerika Patriot bile üretemez.
28:48F-35, F-16 bile üretemez.
28:50O yüzden Çin'e muhtaç Amerika.
28:53Karşılıklı bir muhtaçlık var.
28:54Çin'de mal izleden çok Amerika'ya satıyor dış ticaretinde belli noktalarda.
28:59Geleceği açısından ama Türkiye hala çok önemli.
29:02Brezilya çok önemli.
29:04Afrika çok önemli.
29:05Bu ülkelerde bizsiz yapamazlar.
29:07Ezilen uluslar, mazlum uluslar olmadan yapamazlar.
29:10Bir de tabii ki de koca dünyada yaşıyoruz.
29:1321. yüzyıl artık sadece bu büyük güçlerin bence mücadelesine sahne olmayacak.
29:18Bizim ülkemizin de yer aldığı o çok kutuplu dünyada, Türkiye'de umarım bu yüzyılda yıldız gibi parlayacak.
29:26Bizim sonuçları açısından ben çok yakın vadede bir sürpriz çıkabilir tabii iki gün sonra.
29:33Belli olmaz şu an.
29:34Üç ülkenin de bir kere kendi ajandası var.
29:36Yani Rusya yaptırımların kalmasını istiyor.
29:39Savaşın sona erdirilmesi.
29:40Amerika çıkmaz da. Çin ticaretin devam etmesini istiyor.
29:44Belli varsa şimdi Kim Jong-un da siz program başında söylediniz.
29:47Kuzey Kore lideri de gelebilir, katılabilir görüşmelere.
29:52Ama ben yakın zamanda hemen çok hızlı değişikliklerin olacağını düşünmüyorum.
29:55Ama Avrupa Birliği ikna edilirse, Avrupa ikna edilirse Ukrayna savaşı da ister.
30:00İran üzerinden de.
30:01Kilit orası evet. Kilit Avrupa.
30:04Kilit Avrupa.
30:05Gerçekten bakalım bu görüşme Avrupa'yı da nasıl harekete geçirecek.
30:10Türkiye'nin de şekil alması bir noktada oradan da başlayacak dediğiniz gibi hocam.
30:15Bir diğer önemli nokta hocam.
30:17Biraz önce siz anlatırken hani Türkiye'ye olan güveni, Çin'in Türkiye'yi önemsemesindeki ayrıntıları.
30:24Türkiye'nin diplomasisine baktığınızda aslında duygudan geçiyor biliyor musunuz?
30:28Yani bugün kimle iş yaparsınız? Güvendiğiniz insanlığa.
30:31Türkiye'nin son özellikle 15 senedir dediğimiz noktada 10-15 senedir diplomasi merkezi haline gelmesi ve verdiği sözü tutan bir
30:41ülke olması,
30:43parasını yatırdığı halde, mallarını alamadığı halde iletişimi koparmaması dünyada çok dikkat çekti.
30:51Bakın yani çok ciddi anlamda bir dikkat noktası oluştu.
30:55Çin, Türkiye'ye güvendiği bir boyutta Türkiye'nin interlantını da kapsayacak bir ticaret noktasında taşıyacağı bir gerçeği var.
31:05Ben buradan nereye geleceğim? Şunu özellikle belirtmeye çalışıyorum.
31:09Nasıl Suriye'de bir gelişim ve yatırım kaynağı bir pazar oluşturuluyorsa,
31:15yani gerek finans açısından gerek ürün açısından bir pazar oluşuyorsa,
31:19Filistin noktasında bu pazarda Türkiye'ye yer alacak mı?
31:24Ve bununla beraber Türkiye'nin yer alacağı gerçeğiyle beraber baktığımızda,
31:29ikinci aşamaya geçiş için bazı söylemler var.
31:32Çin'den bu nasıl gözüküyor? Onu da sormak istiyorum size.
31:37Haklısınız. Yani bizim, biz 2015 yılında Çin'in kusak yol girişimine katıldık.
31:42Hatta parlamentolar arası ilk resmi inzayı yapan ülke Türkiye ve bizim orta koridor girişimimiz,
31:48projemizle birleştirdik.
31:50Şimdi Irak üzerinden yapılan diğer projeler Çin'in dikkatini çekiyor.
31:54Çünkü dünya ticaret yolları, kara, deniz muhteşem bir coğrafyaya sahip Türkiye.
32:00Ve potansiyelinin maalesef bence hala çok altında.
32:03Yani Türkiye dünya tarafından...
32:04Engeller olması.
32:06Engeller olması, operasyonlar olması.
32:08Tabii, engelleri Türkiye...
32:10Kesinlikle öyle. Yani bizim büyük güçler, özellikle emperyalizm,
32:15geçmişten günümüze gelişmemizi istemiyorlar sürekli.
32:18Türkiye çünkü bir yolunu alırsa biliyorlar yani.
32:22Ne olacağı biliyorlar.
32:22Tutamayacaklarını da biliyorlar ülkemizi.
32:24Evet, evet büyük bir güç olur.
32:26İnanılmaz yani Türkiye'nin...
32:28Bu soft power diyor ya Batılılar.
32:29Yani aslında kültürel hegemonya tabii ki de ama...
32:32Eğer güzel anlamda kullanırsak soft power, Türkiye'nin etkisi çok büyük.
32:36Yani...
32:37Kesinlikle.
32:37Ben Singapur'a kadar, Malezya'ya kadar, Afrika, Latin Amerika yani Türk müziği, Türk dizileri...
32:44Bazıları olumsuz tabii ki de ama yani sonuçta Türkiye çok bilinen...
32:48Zaten imparatorluk kültüründen gelen bir ülke.
32:51Doğal olarak buralara biz zaten Müslüman coğrafya açısından da...
32:57Müslüman olmayan coğrafya açısından da yani tabii ki de Lula da Silva'nın Cumhurbaşkanı'nın arası çok iyi değil mi
33:03Brezilya lideri.
33:04Yani o açıdan da Türkiye birçok ülkeyi örnek bir ülke, önderlik edebilecek bir ülke.
33:10Onlarla beraber tabii ki de onlarla öğreneceğiz ama onlara da tecrübesini paylaşabilecek bir ülke.
33:16Çin'le ilişkilerimiz son dönemde daha iyi.
33:18Hatta yakın zamanda Xi Jinping'le görüştü Cumhurbaşkanı'nız.
33:23Ekonomi artıyor.
33:25Sadece bizim çok büyük bir dış ticaret yani Çin'e dış ticaret açığı vermeyen yoktur.
33:29Türkiye'nin çok fazla dış ticaret açığı var maalesef.
33:32Bunu daha fazla yani geçmişte Türkiye süt ve süt ürünleri üzerinden büyük anlakmalar yaptı.
33:38Ben dediğim gibi 8 yıldır buradayım.
33:41Artık Türk peyniri alıyorum, Türk sütü alıyorum.
33:43Bir de burada Çin'li de olmak üzere dünya coğrafyasından da Ziya Bey çok fazla Müslüman var ve Türk ürünlerini
33:51onlar da almak istiyor.
33:52Çünkü helal sertifikası istiyor.
33:54Artı temizlik noktası.
33:55Yani helal sertifikası ürünlerin.
33:59Hijyen ve temizlik noktası da çok önemli.
34:01Kesinlikle temiz hijyen yani bizim ürünlerimiz.
34:03Çok önemli yani o yüzden Türkiye, Çin pazarını daha fazla değerlendirmeli bence.
34:07Artı bir nokta daha çok önemli bence Türkiye ile Çin arasında.
34:13Hem nüfus hem de üretim öğretisi dediğimiz bir şey var.
34:16Türkiye'nin üretim öğretisinde Çin'i değerlendirmesi için neler yapılabilir hocam?
34:22İçinde bulunduğunuz için soruyorum.
34:23Ekstra bir başlık olarak soruyorum.
34:26Tabii tabii zaten bu zirvede de konuşulacak.
34:28APEX zirvesinin biz jeopolitik konuştuk ama yenilenebilir enerjiden tutun yani.
34:33Yani ulaşım, lojistik altyapısı, işte zincir, üretim zinciri.
34:38Türkiye bir kere burada üretimde inanılmaz bir otomasyon var.
34:44Bunun çok büyük olumlu etkileri de var.
34:46Nasıl?
34:47Yani ben çok fazla köy geziyorum burada.
34:50Özellikle üretim nasıl onlara bakıyorum?
34:52Çünkü Türkiye'nin üretimi nasıl artabilir?
34:55İnanılmaz sayıda drone kullanıyorlar.
34:57Sulamada, ilaçlamada, EY'i çok kullanıyorlar.
35:00Yapay zeka ile üretim.
35:01Türkiye'de de belli başlı yerler var ama bunu Çin devlet öncülüğünde yapıyor.
35:06Yani özel sektörü hep, özel sektör de burada çok önemli tabii ki.
35:10Ama özel sektör hep öndellik ediyor.
35:12Türk devleti de buralarda önemli adımlar attı.
35:15Daha fazla atmalıyız.
35:16Yine yenilebilir enerji açısından nükleer özellikle güç.
35:19Yani şimdi Akkuyu nükleer projesi çok iyi.
35:21Bence daha fazla yapmalıyız.
35:23Yani Türkiye enerjide, şimdi Avrupa yıllardır bize hep nükleer enerji üretimi dünyayı kirletiyor vesaire diyordu.
35:31Rusya'dan doğalgaz bir kesildi kendileri tekrardan nükleere döndüler.
35:35Yani söylediklerinin yalan olduğu ortaya çıktı.
35:37Türkiye bu açıdan bazı girişimler var.
35:40Yani ben biliyorum Çin'den hem yenilenebilir enerji, güneş panelleri dünyada bir numara çünkü.
35:46Elektrikli araç, daha fazla insan elektrikli araç alıyor.
35:49Yani bizim zaten milli aracımız da elektrikli.
35:52Elektrikli bataryalarını biz Çin'den alıyoruz.
35:55Kendimiz üretebiliriz.
35:56Yani bunu paylaşma etme, öğrenelim ama aynı zamanda onu öğrendik.
36:00Çin'de böyle yaptı Ziya Bey.
36:02Bakışlar öğrendi sonra kendi üretmeye başladı.
36:04Aynısını biz yapabiliriz Türkiye'de.
36:06Zaten projeler var.
36:08O engellemeleri de aşınca Türkiye daha fazla üreten bir ülke.
36:11Üretim devrimini yapabilecek bir ülke olacak inşallah.
36:14Son olarak ve kısaca bir cevap isteyeceğim hocam.
36:17Bütün merak ettiklerimi sordum Hazır.
36:19Çin'in içerisinde Çin'i bilen bir isim olduğunuz için.
36:22Çünkü bazı noktalarda çok açık, bazı noktalarda çok gizemli bir ülke benim için Çin.
36:28Ondan dolayı da dış okumayı da biraz seviyorum.
36:30Çin'in içerisindeki teknoloji, AI veya herhangi bir dijital dünya çalışma ekonomisine nasıl yansıyor?
36:40İnsanın refahını mı sağlıyor yoksa kısıtlanmasını mı sağlıyor?
36:44Bu dengeyi nasıl kurdular?
36:45Nasıl okudunuz Çin'in bu sistemini?
36:49Evet yani ikisi de var.
36:52Yani ben tabii ki de burada objektif olmak zorundayız.
36:55Burada mesela cüzdan kullanmıyoruz.
36:57Her şey telefonla ödeme sistemleri.
36:59Hayat çok hızlı.
37:01Yani metroya girerken de, otobüse girerken de inanılmaz hızlı.
37:04Çünkü bir buçuk milyarlık bir nüfus.
37:07Ve doğal olarak da o hızı artırma, paranın akış hızını artırmak gerekiyor.
37:12Diğer yandan daha aynı ki anlattığım şey bu kadar fazla robot, AI işin içine girince
37:16bakın bir olumsuz yandan bahsedeyim Çin'le ilgili.
37:19Dünyada genç işsizlik oranının birinci olduğu ülke.
37:22Bizden de fazla.
37:23Yani 18-25 yaş arası gençlerin %24'ü işsiz burada.
37:28Ve her üniversiteden mezun olan 4 kişiden biri işsiz kalıyor.
37:32Neden?
37:32Her yerde otomasyon kullanılmaya başladı.
37:34Kahveleri onlar yapıyor.
37:37Köyde bronlar sulama yapıyor, ilaçlama yapıyor.
37:40Meyveleri onlar topluyor.
37:41Köylü işsiz kalıyor.
37:42Fabrikaya gidiyor orada da otomasyon.
37:44Kontrol açısından evet sıkı bir toplum.
37:46Ama o kontrolü çok güvenli bir kere.
37:50Onu söyleyeyim dünya şiddet listesinde buraya sürekli hem dışarı çık hem değil ama
37:55burada sürekli batılıların bir şeyi incelediğini görebilirsiniz.
37:59Yani gelip şiddet olaylarını işte neden azaldı, nasıl insanlar nasıl.
38:04Tabii ki de kontrol ediliyor.
38:05Kontrol edilmeyen yok yani siz.
38:08Şu açıdan çok iyi bir şey var ama Ziya Hocam.
38:11Batı uygulamaları yasak.
38:12Kendi çocuklarını, aile yapısını korumak için yani o Netflix'ler ismini de vereyim
38:17ya da sosyal medya uygulamaları yasak.
38:19Çünkü ahlanı bozduğunu düşünüyorlar.
38:21Toplumun yapısını bozduğunu düşünüyorlar.
38:24O açıdan bizde ama yapılınca hemen sansür diye sokaklara çıkılıyorlar.
38:27Sonra çocuklar bizde değiştiriyor maalesef.
38:32Evet öyle biraz uzun olduk sıra bakmayın.
38:35Böyle vermiş olayım cevabından.
38:36Yani çok önemli cevaplar bunlar.
38:38Çok teşekkür ediyoruz katılımınız ve katılımınız için.
38:40Ben teşekkür ederim.
38:41Tekrar görüşmek.

Önerilen