00:00Atsız Burucu'nun o meşhur sağlıklı yaşamanın 5 temel kuralını inceleyeceğimiz yeni bir bölüme, daha doğrusu bu derinlemesine incelememize hoş
00:07geldiniz.
00:08Hani çoğumuz sağlıklı olmanın ne demek olduğunu çok iyi bildiğimizi sanırız ya, işte bugün aslında bildiğimizi sandığımız o ezberleri biraz
00:15bozacağız.
00:16Sağlığın gerçek temellerine dair gerçekten ufuk açıcı bir çerçeveden bahsedeceğiz.
00:21Hazırsanız, lavı hiç uzatmadan hemen başlayalım.
00:24Bugün yol haritamız oldukça net.
00:26Önce şu meşhur zenginlik yanılgısını ve gerçekleri bir konuşacağız.
00:31Oradan yaşamın biyolojik temeline yani beslenmeye geçeceğiz.
00:35Ardından asıl odak noktamız olan sağlıklı yaşamanın o 5 altın kuralına bakıp genetik ve çevre etkileşimini masaya yatıracağız.
00:42En sonda da işi gerçek toplumsal zenginliğe bağlayıp bitireceğiz.
00:46Birinci bölüm, zenginlik yanılgısı ve gerçekler.
00:50İnternette sürekli dönen o meşhur bir laf vardır biliyor musunuz?
00:53Hani şu, yemeğinizi ilacınız olarak yiyin yoksa ilacınızı yemeğiniz olarak yemek zorunda kalırsınız sözü.
00:58Ya da çocuklara mutluluğu öğretmekle ilgili o derin felsefi yaforizmalar.
01:02Bu tür sözler dijital dünyada ışık hızıyla yayılıyor ve nedense hep o efsanevi teknoloji gurusu Steve Jobs'a atfediliyor.
01:09Ama sıkı durun.
01:11Aslında durum pek de öyle değil.
01:13Gerçek şu ki, Steve Jobs'ın bu sözleri söylediğine dair hiçbir kesin kanıt yok.
01:18Hatta muhtemelen ağzından hiç çıkmadı diyebiliriz.
01:20Ama ilginç olan ne biliyor musunuz?
01:22Sözün kime ait olduğu bir noktadan sonra önemini tamamen yitiriyor.
01:25Çünkü altındaki o temel bilgelik ve verdiği mesaj hala inanılmaz derecede sarsıcı.
01:31İşte bu durum asıl konumuza yani ilk büyük çıkarımımıza harika bir zemin hazırlıyor.
01:36Düşünsenize çocuklarınızı sadece zengin olmaları için değil de mutlu olmaları için eğitirseniz ne olur?
01:42Büyüdüklerinde etraflarındaki eşyaların o yüzeysel fiyat etiketlerine değil içsel değerlerine olaklanmaya başlarlar.
01:48Yani asıl mutluluk arayışı o yaldızlı maddi malların peşinden koşmak değil,
01:53başta sağlığımız olmak üzere elimizdeki paha bitiremez şeylerin değerini bilmekten geçiyor.
01:58İnanın bana sağlıklı ve zinde bir bedene sahip olmak banka hesabınızdaki o koca koca sıfırlardan çok ama çok daha değerli.
02:05İkinci bölümümüz yaşamın biyolojik temeli beslenme.
02:09Biraz işin o mekanik, somut tarafına inelim şimdi.
02:12Biz insanlar günün sonunda tamamen biyolojimiz tarafından yönlendirilen varlıklarız.
02:17Yaşamak, büyümek, çalışmak, üretmek, üremek, hayatta kalmak ve gelişmek için yaptığımız her şey bir yakıta ihtiyaç duyar.
02:26Tıpkı devasa, karmaşık bir makine gibi.
02:29Yaptığınız her hareket, hatta şu an bu incelemeyi izlerken harcadığınız zihinsel enerji bile tamamen aldığınız gıdalara bağlı.
02:36Yani varoluşumuzun tam merkezinde o biyolojik motorun yakıtı olan beslenme var.
02:42Fakat burada çok, çok kritik bir ayrım devreye giriyor.
02:46Karnımızı doyurmakla beslenmek asla aynı şey değil.
02:49Sadece o anlık açlığı bastırmak için midemizi abur cuburla ya da boş kalerilerle tıklım tıklım doldurmak hayır.
02:56Hedefimiz kesinlikle bu olamaz.
02:58Atsız burcunun da özellikle altını çizdiği gibi asıl mesele yeterli ve dengeli beslenmektir.
03:04Vücudunuzdaki her bir hücreyi, beyninizin her bir kıvrımını doğru malzemeyle inşa etmekten bahsediyoruz.
03:10Olay sadece açlığı susturmak değil, bedeni ve zihni her zaman zirvede tutmak.
03:163. Bölüm Sağlıklı Yaşamanın 5 Kuralı
03:18İşte geldik bu incelemenin kalbine.
03:21Zurnanın zırp dediği yer tam da burası.
03:23Lütfen şimdi kendi hayatınızı zihninizde hızlıca bir tartın.
03:271. Genetik yapınız.
03:29Ailenizden gelen potansiyelin farkında mısınız?
03:312. Demin konuştuğumuz gibi beslenmeniz gerçekten dengeli mi?
03:363. Stres.
03:37Şu modern çağın sinsi velası.
03:39Zihninizi stresten ne kadar koruyabiliyorsunuz?
03:424. Güvenlik meselesi.
03:43Kendinizi fiziksel, ekonomik ve sosyal olarak tam anlamıyla güvende hissediyor musunuz?
03:48Ve son olarak 5. Kural.
03:50Sağlıklı bir barınma ve ortama uygun giyinme.
03:52Bakın bu 5 kural öyle rastgele bir araya getirilmiş iyi niyetli tavsiyeler falan değil.
03:57Bunlar uzun ve kaliteli bir yaşamı ayakta tutan birbirine kenetlenmiş ana kolonlar.
04:02Biri bile çatırdarsa bütün bina üstünüze çökebilir.
04:064. Bölümümüz Genetik ve Çevre Etkileşimi
04:08Bu bahsettiğimiz 5 kuralın aslında birbiriyle nasıl bir uyum içinde çalıştığını anlamak için biraz bilime girmemiz lazım.
04:16Burası gerçekten büyüleyici.
04:17Genetiğimiz bizim potansiyelimizi yani o temel mimari çizimimizi oluşturuyor.
04:22Ama bu potansiyelin gerçek dünyada nasıl vücut bulacağını, bilimsel adıyla o fenotipinizi belirleyen şey tamamen çevrenizle olan ilişkinizdir.
04:31Şöyle düşünün, genleriniz bir tohum ise çevreniz o tohumu ektiğiniz topraktır.
04:35Toprak kötüyse tohum ne kadar mucizevi olursa olsun filizlenemez.
04:40Bazen sağda solda şu meşhur söylemi duyarsınız.
04:43Hani insan %30 genetik, %70 çevreden ibarettir falan derler.
04:47Kulağa çok havalı ve bilimsel geliyor değil mi?
04:49İnsanı böyle basit matematiksel formüllere sıkıştırmak hepimizin kolayına geliyor.
04:54Ama işin aslı şu ki bilim bize bunun koca bir efsane olduğunu açıkça söylüyor.
04:58Böyle evrensel, herkeste işleyen sabit bir oran kesinlikle yok.
05:02Bu durum kişiden kişiye, özellikten özelliğe sürekli değişen son derece dinamik bir süreç aslında.
05:07İşte tam da bu yüzden o ezbere oranlara hiç takılmamak gerekiyor.
05:12Asıl odaklanmamız gereken, asla değişmeyen tek bir somut gerçek var.
05:16Toksik, sağlıksız yaşam koşulları, dünyadaki en kusursuz genetik mirası bile saniyeler içinde yerle bir edebilir.
05:22İster aşırı stresli bir iş ortamı olsun, ister hava kirliliği, isterse kötü beslenme, çevresel faktörleriniz sağlığınız üzerinde yıkıcı ve mutlak
05:31belirleyici bir güce sahip.
05:32Yani DNA'nız mükemmel olsa bile yanlış bir ortamda o DNA'nın pek bir şansı kalmıyor.
05:38Ve son bölümümüz, 5. bölüm, gerçek toplum sağ zenginlik.
05:41Şimdi bireysal sağlığımızı kavradık tamam.
05:45Ama hadi biraz geriye çekilip o büyük resme bakalım.
05:48Bireyler olarak uyguladığımız bu kurallar bütün bir toplumu nasıl etkiliyor?
05:52Kendimize çok basit ama inanılmaz derin şu soruyu sormalıyız.
05:55Bir toplumu, bir ulusu gerçekten zengin yapan şey nedir?
05:59Devletlerin gerçek gücü nereden gelir?
06:02Genelde zenginlik denince aklımıza hemen merkez bankalarındaki altınlar, devasa betonarme fabrikalar ya da uçsuz bucaksız petrol kuyuları gelir.
06:10Klasik ekonomi hepimize bunu öğretir.
06:13Fakat işin aslına bakarsanız kalıcı toplumsal zenginlik asla bunların üzerine inşa edilmez.
06:18Gerçek zenginlik, güvenli ve sağlıklı bir çevreyle desteklenen, iyi beslenen, eğitimli ve üretken insanlardan oluşur.
06:24Siz doğrudan insanınıza, onun o 5 temel kuralına yatırım yapmazsanız, dağlar kadar altınınız olsa bile kalıcı bir refaha ulaşmanız kesinlikle
06:32mümkün değildir.
06:34Bu noktada atsız burduran bir sözü var ki aslında tüm bu anlattıklarımızın kusursuz bir özeti gibi.
06:39Diyor ki, insan genlerini seçemez ama yaşam koşullarını iyileştirebilir.
06:44Ne kadar doğru değil mi?
06:46İyi ve sağlıklı bir geleceğin tek sırrı, elimizde olmayan o genetik mirası, elimizde olan doğru beslenme ve güvenli çevre koşullarıyla
06:54aktif bir şekilde harmanlamak da gizli.
06:56Hayatta sadece kontrol edebildiklerimize odaklanmalıyız.
06:59Bu incelememizin sonuna gelirken, sizi üzerine bol bol düşüneceğiniz şu kışkırtıcı soruyla baş başa bırakmak istiyorum.
07:06Madem kendi genetik kodunuzu baştan yazma gibi bir şansınız yok, peki o konuştuğumuz sağlıklı yaşamanın diğer 4 kuralından hangisini bugün,
07:15evet tam da bugün değiştirmeye başlayacaksınız?
07:17Tabağınızdaki yemeği mi düzelteceksiniz, yoksa o bir türlü başa çıkamadığınız stresi mi yönetmeye çalışacaksınız?
07:23Belki de güvenlik ve barınma ihtiyaçlarınızı ciddi ciddi yeniden gözden geçirmeniz gerekiyordur.
07:28Unutmayın, direksiyon tamamen sizin elinizde.
07:31Tercih de sizin, kontrol ede.
07:33Sağlıkla kalın ve öğrenmeye devam edin.