00:01Ben enerji bakanıyım ama başka sorumluluklarım da var ve bizim enerji dönüşüm yolculuğum için bir parçası da bu aslında.
00:1580 milyon dolar bizim iletim hattımız için gerekli ama aynı zamanda kritik minerallerden de yararlanarak bu dönüşümü desteklememiz gerekiyor.
00:23Türkiye'de dünyada herkes bunu konuşuyor aslında ama kritik mineraller o elementler olmadan bu karbonsuzlaştırma hedefine ulaşmak neredeyse imkansız.
00:35Bu nedenle biz özellikle maden sektörüne, kritik minerallere çok ciddi yatırımlar yapıyoruz ve 2020 yılında çok önemli bir ender mineral
00:48rezervi tesbettik Eskişehir Melikova'da.
00:50Bu dünyadaki en büyük rezervlerden bir tanesi ve şu aşamada biz bu alanları, bu kaynakları geliştirmeye çalışıyoruz ve umuyoruz ki
01:01tam bir değer zinciri oluşturacağız.
01:04Çünkü biz sadece yakıt tarafındaki bağımlılığımızı azaltmaya çalışmıyoruz.
01:12Aynı zamanda yatırımlarla tam bir değer zinciri oluşturmak istiyoruz.
01:17Minerallerden sanayi uzanan bir değer zinciri çerçevesinde fotovoltaik panellerimiz olsun istiyoruz.
01:24Rüzgar türbinlerimiz olsun istiyoruz.
01:27Biz bunları Türkiye'de üretmek, imal etmek istiyoruz.
01:30Çünkü çok ciddi bir sanayi arka planımız var.
01:34Mühendislerimiz, teknisyenlerimiz çok iyiler.
01:36Aynı zamanda özel sektör girişimlerimiz de oldukça kuvvetli.
01:40Bu yüzden kritik mineraller bizim enerji stratejimizin çok kritik bir bölümünü oluşturuyor.
01:46Kısaca ben konuştuklarımızı özetlemek istiyorum.
01:49Bu alanlar çok aslında somut projeleri yansıtıyor.
01:53Mevcut projeler için yapılacak bir çalışma var.
01:5833-34 gigawatt özellikle entegre batarya çerçevesinde güneş ve rüzgar projeleri şu anda Türkiye'de mevcut.
02:06Her yıl biz söz verdiğimiz gibi ihaleler gerçekleştiriyoruz.
02:11Yeka projeleri veya yenilenebilir saha projeleri diyebiliriz.
02:15COP31 bu yıl olmadan önce biz 2 gigawatt yeka projelerini yeniliyor olacağız.
02:23Bu ihaleleri düzenlemek sürecinde de EBRD ile birçok finansal kuruluşla, özel borç kuruluşlarıyla yakın işbirliği geçirerek banka çerçevesinde feasible bir
02:36proje ortaya koymak istiyoruz.
02:38Yani karşılığında bir bir proje olması gerekiyor.
02:412035'e kadar toplam 5 gigawatt kapasite olacak.
02:445'in ötesine geçtiğiniz zaman tabii ki daha güzel.
02:46Ancak bunun için biz ilk ihaleyi 2026'da bu yıl gerçekleştirecek.
02:55Bu bizim offshore rüzgar sektörümüz açısından önemli olacak.
02:59Aynı zamanda iletim projeleri önümüzdeki 10 yıl içerisinde 80 milyar civarında.
03:04Yine pompavalama ve depolama bu alan da önemli çünkü nükleer güç üretimi söz konusu olacak.
03:11Dolayısıyla bu enerjiyi depolamak için tesislere ihtiyacımız var.
03:16Burada bir kapasitemiz var ve 2 gigawatt da bir hedefimiz var.
03:21Nükleer tabii ki en azından 5 gigawatt SMR olması gerekiyor.
03:26Küçük modüler reaktör.
03:282035'e kadar en azından 7.2 kurulu kapasiteye ulaşmak istiyoruz.
03:34Şu anda 4.8'i gelişim aşamasında.
03:36Bütün bu projeler oldukça somut adımlar.
03:40Bunlar yakında duyuracağınız da projeler çerçevesinde 200 milyar dolar hedefimiz var ve bu projeler için 2035'e kadar bu miktar
03:50gerekiyor.
03:50Çok fazla paraya ihtiyacım var.
03:52Dolayısıyla birlikte çalışmamız lazım.
03:55En son ama yine çok önemli olmak üzere size birkaç noktadan bahsedeceğim.
04:01Şu an yaşadığımız bir kriz var.
04:04Hürmüz, Boğazı, bütün şu anda yaşadığımız sıkıntılı günler.
04:09Türkiye olarak biz bazı çözümler sunuyoruz.
04:15Son slidem, Emep, bir harita.
04:19Bu haritaya baktığınız zaman herkes de resmini çekiyor.
04:29Resmini çektikten sonra hikayesini de anlatacağım.
04:33Bu harita size önemli petrol ve gaz boru hatlarını gösteriyor.
04:39Türkiye'nin içerisindeki ve etrafındaki hatları görüyorsunuz.
04:43Burada kırmızı hatlar var.
04:46Gaz boru hatları.
04:48İkisi Rusya'dan geliyor.
04:50İki boru hattı Azerbaycan'dan.
04:53Hazar Denizi'nden geliyor.
04:55Sarı olan Trans Anatolia projesi.
04:58Hazar Denizi'ndeki kaynaklar Türkiye'ye taşınıyor ve Türkiye üzerinden Avrupa piyasasına geçiyor.
05:05Buradaki yeşil hatlar, petrol hatları, ham petrol.
05:10Bunlardan biri yine Azerbaycan'dan Hazar Denizi'nden Bakü, Tiflis, Ceylan boru hattı olarak geliyor.
05:17Bu küresel petrol piyasalar açısından çok önemli.
05:20Diğeri Irak, Türkiye ham madde boru hattı, ham petrol boru hattı.
05:25Tabii aynı zamanda bazı yeni projeler de var.
05:29Petrol projeleri, gaz projeleri ama aynı zamanda bazı güç iletim hatları da var.
05:37Biz Türkiye olarak şuna inanıyoruz.
05:41Birbirine bağlantılılık ve gaz ve petrol altyapısı ve güç projeleri ne kadar artarsa,
05:48biz şu anda karşı karşıya kaldığımız zorlukları o kadar iyi bir şekilde ele alabiliriz.
05:54Biz şu anda belirsizlik çağına doğru gidiyoruz.
05:59Size hatırlatmak isterim, son 6 yılda, 10 yıl demiyorum, 20 yıl demiyorum, son 6 yılda ne kadar çok kriz oldu.
06:062022 pandemi, hatırlıyor musunuz o günleri?
06:08Hepimiz maske takıyorduk, birlikte oturamıyorduk bunun gibi.
06:14Yani bugünkü toplaşmayı yapamıyorduk.
06:17Yine Avrupa'nın ortasında, 2022'de Rusya-Ukrayna savaşı ortaya çıktı.
06:21Büyük bir savaş, çatışma hala devam ediyor.
06:24Başka bir kriz, yine Türkiye'de 2023 yılında çok ciddi bir deprem yaşadık.
06:29Yine Şubat ayında İsrail, Amerika Birleşik Devletleri büyük çatışmalar oldu.
06:37Yine Hürmüz Boğazı, dünyanın aslında tepe noktası,
06:42özellikle petrol ve gaz tedariki açısından çok kritik bir nokta.
06:46Dolayısıyla tedarik açısından ciddi sorunlarımız var.
06:49Bu çatışmalar, bu sorunlar devam edecek.
06:52Hani bugün tamam, keşke öyle olsa,
06:56hani bir anda ateşkes olsa, ben de bunu çok isterim,
06:59İran'da bir anlaşma olsa,
07:00ama bu devam edecek ve o olsa bile belki önümüzdeki sene yeni problemler ortaya çıkacak.
07:05Dolayısıyla biz kendimizi gelecekteki zorluklara hazırlamalıyız.
07:09Ve yine bu nedenle Türkiye daha fazla karşılıklı bağlantı,
07:12daha fazla çeşitlilik sunuyor.
07:15Enerji tedarikimizin daha çeşitlenmesi gerekiyor.
07:19İletim sistemlerinin de aynı şekilde.
07:21Bizim önerimiz şöyle,
07:23biz Irak-Türkiye petrol boru hattını Basra'ya kadar uzatmak istiyoruz.
07:28Biz Iraklılarla çok uzun zamandır konuşuyoruz bunu,
07:31ben onları ikna etmeye çalışıyorum.
07:33Diyorum ki, ya hani acaba bir gün Hürmüz Boğaz'ı kapansa ne olur?
07:37Ben yıllar önce aslında bunu konuşuyordum.
07:40Ben bunu söylüyordum ki,
07:41alternatif bir yol bulmaya onları ikna edebileyim.
07:43Çünkü halihazırda 1.5 milyon kapasite burada yatıyor.
07:50Çok fazla yatırım yapmadan,
07:52küçük yatırımlarla,
07:531-2 yıl içerisinde,
07:56çok yetkin Türkiye inşaat şirketleri devreye girip bunu inşa edebilir.
08:01Ve 1.5 milyon varil kapasiteyi sağlayıp,
08:06Ceyhan'a, Ceyhan'dan da Akdeniz piyasalarına bunu ulaştırabiliriz.
08:11Biz bunu önerdik.
08:12Ve umarım bu kez herkes bunun önemli olduğunu fark edecek.
08:17Bu sadece Türkiye için değil, Irak için değil,
08:19küresel petrol piyasaları açısından da çok önemli.
08:23Herkes bunu anlayacak diye umuyorum.
08:24Örneğin Katar'dan gelen gaz,
08:28Katar, Hürmüz Boğazı'na tamamen bağımlı durumda.
08:32Eğer biz Katar'dan Türkiye'ye bir gaz boru hattı döşersek ne olur?
08:38Çünkü buraya gelse, geldiğimizde,
08:41buraya ulaştığımızda,
08:42mevcut altyapımız sayesinde,
08:45kendinizi Avrupa piyasasında görebileceksiniz.
08:49Bu da şu anda mevcut bir seçenek.
08:52Biz hala hazırda Türkiye-Suriye'ye karşılıklı bağlantı noktasını oluşturduk
08:56ve Suriye piyasasına gaz tedarik ediyoruz.
08:58Aynı zamanda deniz üstü depolama terminalleri oluşturuyoruz.
09:04Biz bunu 2016'da başlamıştık.
09:07Burada büyük bir potansiyel gördük.
09:09Özellikle Kuzey Amerika enerji ihracatının artacağını fark ettik.
09:14Dolayısıyla biz burada ülkemizin kapasitesine yatırım yapmaya karar verdik.
09:20Rekabetçiliği oldukça yüksek anlaşmalarla
09:23Amerika Birleşik Devletleri'ndeki ihracatçılara,
09:26oradaki işletmelere destek vermeye başladık.
09:29Ve burada bunu somutlaştırma ve boru hattına dönüştürme imkanımız oldu.
09:34Ve Bulgaristan'dan Avrupa piyasalarına ulaştık.
09:37Dolayısıyla çok seçenek var.
09:39Bu sadece Türkiye'nin enerji güvenliği açısından değil,
09:41Avrupa'nın da enerji güvenliği açısından çok önemli olacak.
09:45Şu anda biz Avrupa'daki meslektaşlarımızla görüşmeler halindeyiz.
09:48Ama bir tek ve çok önemli bir şeye ihtiyacımız var.
09:51Siyasi irade ve bağlılık ve kararlılık.
09:54Bu olmadan herhangi bir proje ne kadar ticari olarak çekici olsa da
10:00mümkün olmayacak siyasi bağlılığa ve kararlılığa ihtiyacımız var.
10:04Burada mega karşılıklı bağlantı projeleri olabilir.
10:07Suudi Arabistan, Ürdün ve Türkiye düşünüldüğünde bu projeler yapılabilir.
10:11Dolayısıyla biz daha fazla karşılıklı bağlantı tesis etmek istiyoruz.
10:15Bu 70 kilometrelik küçük güç hattı var.
10:19Türkiye ile Suriye arasında.
10:22Mesela bu bir gaz boru hattı olarak düşünülebilir.
10:25Çünkü baktığımız zaman adanın kendisi elektriği full oylardan elde ediyor.
10:30Çok pahalı bir kaynak.
10:34Emisyon yoğun güç yönetimi, güç üretimi konusunda emisyon ciddi anlamda ortaya çıkıyor.
10:42Neden bu karşılıklı bağlantı oluşturulmasın?
10:45Yani siz neden yapamadığımızı biliyorsunuz bence.
10:49Siyasi sebeplerden yapamıyoruz.
10:50Biz şu anda bu teklif ettiğimiz projelerle beraber kazan kazan prensibine doğru gidiyoruz.
11:00Tabii ki dürüst olmak gerekiyor.
11:01Özellikle önümüzdeki birkaç yıl içerisinde zorluklar, problemler, krizler olacak.
11:05Önümüzdeki on yıllarda da aynı şekilde.
11:07Ve biz bu çözümü sunuyoruz.
11:09Ve bunun için de aslında bölgede ortaklıklar ve işbirlikleri arıyoruz.
11:13Bununla beraber sözlerime son vermek istiyorum.
11:15Bir kez daha özellikle Cumhurbaşkanlığı Yatırım Ofisi'ne ve Bulun Bölge'ye teşekkürlerimi iletmek istiyorum.
11:22Harika bir etkinlik düzenlediler.
11:23Çok teşekkürler.
