00:02Zaferler
00:07İstifalar
00:17Ayaklanmalar
00:18Savaş kararları
00:20Bombardmanlar
00:21Dünyanın en ünlü kapılarından birine bakıyorsunuz.
00:26Londra'nın kalbindeki bu siyah kapının ardında yaklaşık 300 yıldır İngiltere'nin kaderini değiştiren kararlar alınıyor.
00:35Burası Downing Street, 10 numara.
00:39İngiltere Başbakanı'nın resmi konutu ve ofisi.
00:42Dünyadaki en önemli siyasi merkezlerden biri.
00:46Kralların, başbakanların, devlet adamlarının ve sanatçıların yollarının kesiştiği bir adres.
00:52Ve bütün bu hikayenin bir de dört ayaklı kahramanı var.
01:02Downing Street, İngiltere'nin başkenti Londra'da Whitehall Caddesi'nde yer alıyor.
01:07Bu bölge Londra'nın en eski ve en önemli yerleşim alanlarından biri.
01:12Bölgenin tarihinde saraylar, manastırlar ve iktidar yapıları var.
01:17Arşivleri taradığınızda, orta çağda Benedictine tarikatına bağlı bira fabrikasıyla dahi karşılaşırsınız.
01:26Bugünkü Downing Street ise 1680'lerde Sir George Downing tarafından inşa ettirildi.
01:32Downing, mülkleri mümkün olduğunca ucuza mal ederek kar etmeye çalışan bir girişimci ve diplomattı.
01:37Sokaktaki evlerin temelleri, zeminin bataklık olması nedeniyle baştan sorunluydu.
01:4210 numaranın hafif eğri sıfırı da aslında binanın sorunlu geçmişine bir gönderme.
01:49Rivayete göre bu küçük kusur yapının kötü inşaat ve onarım tarihini anlatıyor.
01:56Dışarıdan bakıldığında 10 numara, diğer dünya liderlerinin ihtişamlı konutlarının yanında oldukça sade bir görünüme sahip.
02:04Mütevazi yapı, 18. yüzyıldan itibaren İngiliz siyasetinin en önemli adreslerinden biri oldu.
02:09Kral II. George yapıyı dönemin yetkileri itibariyle Başbakanlık makamına denk sayılan hazinenin birinci lordu Robert Walpole'a verdi.
02:18Böylece Downing Street 10 numaranın siyasi hikayesi başladı.
02:241735'ten beri Britanya Başbakanının resmi konutu olan 10 numara, zamanla bugünkü simgelerine kavuştu.
02:301760'larda eklenen siyah kapı ve yarım daire pencere bugün hala dünyanın en bilinen görüntülerinden biri.
02:361770'lerde giriş haline siyah beyaz zemin ve ünlü aslan başlık kapı tokmağı eklendi.
02:4610 numara tarih boyunca yalnızca kararların alındığı bir ofis olmadı.
02:51Başbakanların yaşadığı bir evdi.
02:53Misafirlerin ağırlandığı bir salondu.
02:56Diplomatik görüşmelerin yapıldığı bir merkezdi.
02:58Ve zaman zaman da sokağın öfkesinin hedefiydi.
03:051780'de Golden ayaklanmaları sırasında Katoliklere yardım yasası ve Amerika'daki savaş nedeniyle Londra'da büyük bir isyan çıktı.
03:12Kalabalık Downing Street'e kadar ulaştı.
03:17Lord North ve konukları evin çatısından yükselen yangınları izlerken süvariler binayı koruyordu.
03:25Yıllar geçti, başbakanlar değişti.
03:2910 numara da dönüştü.
03:30William Gladstone döneminde binaya elektrik ve telefon geldi.
03:36Modernleşme hamlelerine rağmen yapı eleştirilerden kurtulamadı.
03:40Gazeteler sürekli artan bakım masraflarını yazıyor.
03:43Bazı başbakanlarsa binadan açıkça nefret ediyordu.
03:46Henry Campbell Bannerman, 1905'de 10 numarayı çürümüş, eski bir kışla bozması ev diye tanımlayacaktı.
03:57Birinci Dünya Savaşı sırasında kabine toplantıları burada yapılıyor, savaşın kaderini belirleyen kararlar bu binada alınıyordu.
04:051918'de ateşkes ilan edildiğinde ise aynı adres, bu kez İngiliz hükümetinin zafer ve savaş sonrası politikalarının merkezlerinden biri oldu.
04:13Dönemin başkanı David Lloyd George'un kızı, savaş yıllarını anlatırken 10 numarayı ünlü insanların gelip gittiği, sanki evrenin merkezi olan
04:22bir yer olarak hatırlayacaktı.
04:33Yıl 1939. Avrupa'da yeniden savaş canları çalıyordu.
04:433 Eylül'de Başbakan Neville Chamberlain, 10 numaradaki kabine odasından İngiliz halkına seslenerek Almanya ile savaşa girileceğini duyurdu.
05:02Savaş Londra'yı vururken 10 numarada saldırıların hedefi oldu.
05:06Eylül 1940'lardaki Alman bombardımanlarında binanın pencereleri parçalandı, yapı büyük hasar gördü.
05:1314 Ekim'de ise binanın yakınındaki Treasury Green'e düşen büyük bir bomba, 10 numaranın mutfağında büyük bir yıkıma yol açtı.
05:22O sırada Winston Churchill, yalnızca birkaç metre ötede Garden Room'da yemek yiyordu.
05:27Churchill daha sonra anılarında, saldırıdan yalnızca birkaç dakika önce mutfaktaki görevlileri sığınağa göndermesinin büyük bir şans olduğunu anlatacaktı.
05:40Churchill, savaş sırasında zaman zaman binada çalışmayı ve yemek yemeyi sürdürse de, güvenlik nedeniyle yaşam alanını büyük ölçüde yer altındaki
05:48savaş odalarına taşıdı.
05:50Savaş koşulları 10 numarayı kritik bir iletişim merkezine de dönüştürdü.
05:54Churchill döneminde yapıya, ABD ile gizli telefon görüşmelerini mümkün kılan özel bir iletişim sistemi kuruldu.
06:00Konuşmaların düşman tarafından dinlenmesini önlemek için özel şifreleme sistemi kullanılıyordu.
06:06Churchill ve Roosevelt, Nisan 1944'te ilk kez Six-Halley denen bu özel sistem üzerinden görüştü.
06:16Savaş bittiğinde 10 numaranın karşı karşıya olduğu tehdit bu kez dışarıdan değil, binanın kendisinden geliyordu.
06:241954'te yapılan inceleme, zeminin çöktüğünü ve ahşap temellerin çürüdüğünü ortaya koydu.
06:30Yapının yıkılıp yeniden yapılması gündeme gelse de restore edilmesine karar verildi.
06:34Temeller güçlendirildi, duvarlar ve çatılar yenilendi, yeni binalar eklendi.
06:39Yapı büyük ölçüde yeniden inşa edildi.
06:43Restorasyonun sonunda fatura kamuoyunda büyük tartışma yarattı.
06:47National Archives'a gönderilen bir mektupta çarpıcı bir eleştiri yer alıyordu.
06:52Mülk yerle bir edilip aynı kapı ve kapı tokmaklarıyla yeniden inşa edilebilirdi.
06:57Bunun maliyeti onda bir olurdu.
06:59Sonuçta halkın gördüğü tek şey kapı ve kapı tokmağı.
07:03Restorasyon sırasında şaşırtıcı bir gerçek de ortaya çıktı.
07:07Downing Street 10 numaranın karakteristik siyah cephesi aslında baştan beri siyah değildi.
07:13Londra'nın 200 yıllık hava kirliliğinin sonucuydu.
07:17Binanın orijinal parlak sarı rengi göz alıcı bulunduğu için cephe yeniden siyaha boyandı.
07:2310 numara İngiltere'nin toplumsal dönüşümünün de adresiydi.
07:27Harold Wilson döneminde önemli sosyal reformlar burada şekillendi.
07:321965'te ölüm cezası askıya alındı.
07:351967'de ise belirli eşcinsel ilişkiler suç olmaktan çıkarıldı.
07:411982'deki Falkland Savaşı boyunca Downing Street, savaşın yönetildiği merkezlerden biri oldu.
07:48Margaret Thatcher 74 gün boyunca her gece buradan gelişmeleri takip etti.
07:5610 numaranın siyasi tarihindeki en çarpıcı saldırılardan biri ise 1991'de meydan geldi.
08:07İrlanda Cumhuriyet Ordusu'nun 7 Şubat'ta gerçekleştirdiği saldırıda bombalardan biri Downing Street bahçesine düştü.
08:15Tam o sırada Başbakan John Major, Körfez Savaşı'na görüşmek üzere kabine toplantısı yapıyordu.
08:24Patlama pencereleri kırdı ancak toplantı devam etti.
08:32Teknolojinin gelişimiyle birlikte Yapı da yeniliklerden nasibini aldı.
08:36İlk bilgisayar Tatcher döneminde binaya getirildi.
08:401996'da Yapı'nın internet sitesi yayına girdi.
08:432002'de videokonferans sistemleri kuruldu.
08:462008'de ise 10 numara ilk tweetiyle sosyal medya çağına adım attı.
08:53Her seçim ve siyasi kriz sonrası Başbakanların arkasında bize bakan o siyah kapı,
08:58bugün dünyanın en ünlü görüntülerinden birini sunmaya devam ediyor.
09:02Kapının hemen arkasındaki giriş holu ise yeni başbakanların 10 numaraya attığı ilk adımlara tanıklık ediyor.
09:13Burası aynı zamanda dünyanın en güçlü isimlerinin ağırlandığı bir adres.
09:20Kraliyet ailelerinden devlet başkanlarına, sanatçılardan bilim insanlarına sayısız isim bu binanın kapısından içeri girdi.
09:291997'de Tony Blair'ın düzenlediği ve Cool Britanya olarak anılan resepsiyonsa,
09:3410 numaranın siyasi merkez olmanın ötesindeki yüzünün en dikkat çekici örneklerinden biri oldu.
09:42İsmet İnönü'den Cevdet Sunay'a, Bülent Ecevit'ten Turgut Özal'a,
09:46Türkiye'den de çok sayıda devlet adamı Downing Street 10 numaranın konuğu oldu.
09:50Abdullah Gül ve Recep Tayyip Erdoğan da farklı dönemlerde İngiliz Başbakanlarıyla bu adreste görüştü.
10:02Ve bütün bu hikayenin sonunda sıra yapının esas sahibinde.
10:07O dünyanın en ünlü kedilerinden Larry.
10:1010 numarada en uzun süre yaşayan sakinlerden biri.
10:15Larry, 15 Şubat 2011'de Downing Street'e geldi.
10:19Ve kısa süre sonra resmi ünvanını aldı.
10:21Kabine ofisinin baş fare avcısı.
10:23Görevi teorik olarak 10 numaranın farelerini kontrol altında tutmak ama Larry'nin yaptığı bunun çok daha ötesinde.
10:30Misafirleri karşılıyor, güvenlik çevresini denetliyor,
10:34antika mobilyaların üzerine uzanıp dinleniyor ve dünyanın dört bir yanından gelen kameralara poz veriyor.
10:43Başbakanlar değişiyor, hükümetler değişiyor, partiler değişiyor ama Larry kalıyor.
10:49Yaklaşık 300 yıldır değişmeyen adres, Downing Street 10 numara.
10:55Ve belki de bugün o adresin en istikrarlı sakini,
10:59Başbakan değil, Larry.
11:12Çeviri ve Altyazı M.K.