• 4 saat önce
Türkiye, İsrail'in Lübnan’a yönelik saldırılarının bölgesel bir felakete yol açabileceği uyarısında bulunurken, Ankara ile Beyrut arasındaki diplomatik ilişkiler son dönemde üst düzey temaslarla ivme kazanmıştır. Lübnan hükümetinin ekonomik kriz nedeniyle Kıbrıs Rum kesimiyle yaptığı tartışmalı anlaşmalar Ankara'da endişe yaratırken, bu durum stratejik rekabetin boyutunu gözler önüne sermiştir. Bu bağlamda Bilal Erdoğan’ın Lübnan’a gerçekleştirdiği kapsamlı ziyaret, Türkiye’nin bölgedeki siyasi ve insani bağlarını güçlendirme hamlesi olarak dikkat çekmiştir. Gerçekleştirilen bu temaslar muhalefet milletvekillerinin soru önergeleriyle meclis gündemine taşınırken, ziyaretin resmi bir nitelik taşıyıp taşımadığı sorusu kamuoyunda tartışma konusu olmuştur.

Kategori

🗞
Haberler
Döküm
00:00Orta Doğu'da sular asla durulmuyor öyle değil mi?
00:02Bu incelememizde tam da bu karmaşık jeopolitik ağın içine dalıyoruz.
00:06Makro düzeydeki o devasa krizden başlayıp merceğimizi son derece merak uyandıran spesifik bir diplomatik olaya kadar da rahatacağız.
00:13Bölgedeki dengelerin ne kadar hassas bir pamuk ipliğine bağlı olduğunu ve perde arkasında dönen diplomasinin o çok katmanlı yapısını birlikte
00:20adım adım çözeceğiz.
00:22Hazırsanız hemen o büyük resimle başlayalım.
00:24Bakın Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın bu uyarısı aslında durumun vehametini tek cümlede özetliyor.
00:30Bu mesele sadece Lübnan'ın kendi iç meselesi falan değil.
00:33Olası bir devlet çöküşünü yaratacağı yıkıcı etkiler adeta bir domino taşı gibi tüm coğrafyaya en başta da komşu ülkelere yayılacak.
00:40Yani bu öylesine söylenmiş bir söz değil resmen yaklaşan bir fırtınanın en üst düzeyden teyidi diyebiliriz.
00:46Birinci bölüm bölgesel kriz ve resmi uyarılar yani Orta Doğu'da yükselen tansiyon.
00:52Hemen ardından Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın bu çarpıcı vizyonuna bir bakalım.
00:55Türkiye'nin güvenliği Beyrut'tan başlar derken aslında terörsüz Türkiye stratejisinin sınırlarının haritadaki o fiziksel çizgilerimizden ibaret olmadığını söylüyor.
01:04Doğu Akdeniz'den Lübnan'a kadar uzanan devasa bir güvenlik kuşağından bahsediyoruz.
01:07Yani Ankara açıkça Şam ve Beyrut'u İstanbul'un kardeş şehirleri olarak görüyor ve oradaki hiçbir oldu bittiye göz yumulmayacağının
01:14altını net bir şekilde çiziyor.
01:15Tabi kameralar önünde bu yüksek perdeden uyarılar yapılırken kapalı kapılar ardında tabiri caizse çok daha riskli bir diplomasi trafiği dönüyor.
01:24Middle East ayın kaynaklarında dayandırdığı bir habere göre Washington'ın masaya getirdiği iddia edilen bu plan tam bir saatli bomba.
01:30İddiaya göre Amerika Türkiye'nin ara buluculuğuyla Suriye'nin Hizbullah'ı silahsızlandırmasını istiyor.
01:35Fakat Türkiye'nin buradaki duruşu çok net.
01:37İsrail'in işgali bitmeden bu kesinlikle mümkün değil.
01:41Üstelik Suriye'nin Lübnan'a bu şekilde müdahale etmesi ülkeyi anında yepyeni ve kanlı bir iç savaşa sürükler.
01:47İkinci bölüme geçiyoruz.
01:48Arka plandaki jeopolitik hamleler.
01:51Lübnan'ın yön değişimi ve Avrupa Birliği'nin buradaki etkisi.
01:54Şimdi işlerin biraz tuhaflaştığı o sessiz, karmaşık ve çok daha stratejik diplomatik hamlelere bakıyoruz.
02:00Ortada inanılmaz bir tezat var.
02:02Bir yanda Türkiye'nin Lübnan ile ilişkilerini stratejik ortaklık seviyesine çıkarmak için gösterdiği o yoğun çabayı görüyoruz.
02:08Temmuz ayında hem başbakan hem de cumhurbaşkanı düzeyinde çok sıcak mesajlar verildi.
02:13Ama diğer yanda, sadece 8 ay önce Lübnan'ın Ankara'yı geleneksel olarak dışlayan Güney Kıbrıs Rum yönetimiyle apar topar
02:20imzaladığı kritik anlaşmalar var.
02:21Hem deniz yetki alanı hem de denizaltı elektrik hattı anlaşmaları.
02:25Peki Lübnan neden aniden böyle bir yön değişimine gitti?
02:28Cevap devasa bir rakamda gizli.
02:30Tam 1 milyar euro.
02:32Derin bir ekonomik krizle boğuşan, kelimenin tam anlamıyla çöküşün eşiğinde olan Lübnan'ı,
02:37Kıbrıs Rum kesimiyle bu hızlı anlaşmaları yapmaya ikna eden şeyin,
02:40Avrupa Birliği'nin sunduğu bu dev yardım paketi olduğu bildiriliyor.
02:43İşte ekonomik çaresizlik, koskoca bir ülkenin jeopolitik pusulasını bir anda böyle değiştirebiliyor.
02:49Gelelim 3. bölüme.
02:51Bilel Erdoğan'ın sürpriz ziyareti ve bu üst düzey tur.
02:55Makro jeopolitiği, o dev anlaşmaları bir kenara bırakalım ve bizlerimizi biraz daraltalım.
03:00Tam da bu yoğun gerilimin ortasında hiç beklenmedik mikro düzeyde bir olaya odaklanıyoruz.
03:05Bilal Erdoğan'ın Lübnan ziyaretindeki şu takvime bir bakar mısınız?
03:09Bu sıradan bir sivil toplum ziyareti olmanın çok çok ötesinde.
03:12Daha ilk iki günde, cumhurbaşkanından meclis başkanına, sünni temsilcilerden dürzi liderlere kadar ülkenin tüm güç odaklarıyla,
03:20yani devletin mutlak en üst kademesiyle birebir görüşmeler yapıldığını görüyoruz.
03:25İnanılmaz yoğun bir trafik.
03:27Tabii Gezi sadece siyasi figürlerle sınırlı kalmıyor.
03:30İşin bir de çok geniş kapsamlı kültürel ve insani boyutu var.
03:33Trablusyam'da 2. Abdülhamid'in torunu ziyaret ediliyor.
03:35Camilerde din adamlarına hitap ediliyor.
03:38TİKA'nın projeleri yerinde inceleniyor.
03:39Hatta Bilal Erdoğan Trablus'u Türkiye için adeta bir saraybosna, bir balkan şehri gibi tanımlıyor.
03:45Bir de Türkmen köylerine götürülen o dört tırlık insani yardım boyutu var ki,
03:49geleneksel bağların ötesinde çok geniş bir topluluk yerpazesini kucaklama çabası olduğunu net bir şekilde gösteriyor.
03:564. Bölümümüz Resmi Olmayan Bir Diplomasi, Çizgilerin Bulanıklaşması
04:00İşte en canılıcı, en büyüleyici çelişkiye burada denk geliyoruz.
04:04Bu turun asıl doğası ne?
04:05Sivil toplum mu yoksa devlet diplomasisi mi?
04:07Aynı gezi, aynı kişi ama iki bambaşka tanım.
04:11Türkiye'deki iktidara yakın medya,
04:13ünvanı bağımsız bir STK olan İlim Yayma Vakfı Başkanı olarak sunarken,
04:17Lübnan Devleti'nin resmi basın bültenlerinde çok daha farklı,
04:20devlete işaret eden bir dil tercih ediliyor.
04:22Cumhurbaşkanının oğlu.
04:24Bu küçücük fark bile ziyaretin masanın iki tarafında nasıl algılandığına dair bize çok şey fısıldıyor.
04:29Bu sivil turun sınırlarını daha da flulaştıran asıl şey ise eşlik eden heyetin takendişi.
04:35Düşünsenize, tüm bu görüşmelere bizzat Türkiye Cumhuriyeti'nin Beyrut Büyükelçisi,
04:40kamu kuruluşlarının üst düzey yöneticileri ve devletin resmi kurum temsilcileri eşlik ediyor.
04:44Yani sivil dediğimiz bir geziye aslında tam kadro ağır bir devlet protokolü dahil olmuş durumda.
04:50Ve son bölüm, yanıtsız kalan sorular, meclis araştırma önergesi.
04:54Haliyle ünvanlar arasındaki bu karmaşa ve sivil bir gezideki bu ağır devlet protokolü Ankara'nın da gözünden kaçmadı.
05:02Demokrat Parti Milletvekili Haydar Altıntaş,
05:04dış politikanın anayasal olarak sadece devletin yetkili organlarının işi olduğu prensibinden yola çıkarak
05:09konuyu doğrudan Dışişleri Bakanı'nın masasına taşıdı.
05:11Yani resmi bir soru önergesi süreci başlatıldı.
05:15Altıntaş'ın yönelttiği sorular aslında arka arkaya sıralanmış ve çok net bir şeffaflık talep ediyor.
05:20Bu gezinin arkasında resmi bir görevlendirme var mıydı?
05:23Büyükelçiye bu ziyarete katılması için kim talimat verdi?
05:26Ulaşım kimin uçağıyla yapıldı?
05:27Ve masraflar kimin cebinden?
05:29Daha doğrusu kimin kasasından çıktı?
05:31Tamamen bu ziyaretin resmi kapasitesini ve finansmanını aydınlatmaya yönelik sorular.
05:36Fakat bu soru önergelerine asıl ağırlığını veren detay,
05:39bizzat Lübnan Cumhurbaşkanlığı ofisinin aktardığı şu açıklama oldu.
05:42Bileler de ona atfedilen bu cümleler tamamen devlet politikası düzeyinde.
05:46Silahlı kuvvetlerden, devlet egemenliğinden ve Türkiye'nin resmi desteğinden bahsediliyor.
05:51Haklı olarak şu soru soruluyor.
05:52Bu cümleyi bir sivil toplum kuruluşu başkanı mı kurdu,
05:55yoksa devletin gayri resmi bir temsilcisi mi?
05:57Bütün tartışmanın kilit noktası işte burası.
05:59Bu incelememizin sonuna gelirken aklımızda o devasa soru yankılanmaya devam ediyor.
06:05Güvenlik krizlerinin tam göbeğinde,
06:07sivil toplum ile devletin dış politikası arasındaki o incecik çizgiyi kim, nasıl çizecek?
06:12Zira bu sorunun cevabı sadece izlediğimiz bu ziyaretin değil,
06:16gözlerimizin önünde oynanan bu modern geopolitik satranç oyununun gelecekteki kurallarını da belirleyecek.
06:21İncelememize katıldığınız için teşekkürler.
06:23Bir sonraki de görüşmek üzere.

Önerilen