00:00MÜZİK
00:09Yapmış olduğum her kıyafeti kültürümü doğrudan yansıtacak şekilde yapmaya çalışıyorum.
00:17MÜZİK
00:19Kendimi aslında bir modacı ya da bir tercih olarak görmüyorum.
00:23Bir kültür elçisi olarak kendimi artık görüyorum.
00:29MÜZİK
00:29Herkurt, 1986 Ribarice Tutin doğumluyum.
00:33Ben bir moda tasarımcısıyım.
00:35Balkan kültürüyle daha çok ilgilenen araştırmacı.
00:39Aynı zamanda da kültürümle ilgili hikayeleri yazmaya çalışıyorum.
00:47MÜZİK
00:48Ribarice Türkçe anlamı Balıklı Göl.
00:51Çok güzel bir köyde dünyaya geldim.
00:5440 günlükken gönüllü olarak ailem İstanbul'a Türkiye'ye göç etti.
00:598 çocuklu bir ailenin ortanca çocuğuyum.
01:03Babam tabii o yıllarda Almanya'ya işçi olarak çalışmaya gitti.
01:06Annem gerek bizi giydirmek amaçlı ve para kazanmak için bize daha rahat bakabilmek adına terziliğe başladı.
01:15Bu terzilik yılları aslında annemin çocukluğundan beri gelen, anneannemden gelen bir yetenek.
01:21Tabii ki evde her zaman bir makina, makinenin başında bir anne.
01:24Belki 5-6 yaşında iğne tutmayı, teel yapmayı, ütü yapmayı öğrendik.
01:30Sadece ben değil bütün kardeşlerim anneme yardım ederdi.
01:34Ama tabii ki herhalde en çok benim ilgimi çekti.
01:38Ben bir meslek olarak evlendikten sonra bu mesleğe başladım.
01:481989 yılında evlendim.
01:51Bir yıl sonra bir kız çocuğu dünyaya getirdim.
01:53Bir meslek edinmek için ve çalışmak için kendimi modelistik ve stilistik eğitimine adadım.
01:59O yıllarda hatrı sayılır bir gazetenin magazin bölümü bir yarışma düzenlemişti.
02:04Yarışmadaki hazırlamış olduğum kıyafet gerek yarışmayı düzenleyen ekip tarafından,
02:10gerek benim öğretmenlerim tarafından çok beğenildi.
02:13Bu da benim için artık mesleğimin başlangıcı gibi oldu.
02:18İkinci çocuğumu bu arada dünyaya getirdim.
02:20Bundan sonra evimde iki çocuğumla beraber mesleğime devam ettim.
02:2510 yıl sonra da ilk atölyemi kurdum ve mesleğe profesyonel olarak adım attım.
02:37Aslında Balkan kültürüne mesleğimin 10. yılı başladım.
02:42Daha önce her tür kıyafeti diküyordum.
02:45Balkan kültürüyle ilgili bu kıyafetlere çok meraklı olan bir mahallede terzilik yaptığım için talep çok oldu.
02:53Bununla ilgili de Türkiye'de terzi yoktu o dönemde.
02:57Kıyafetlerin orijinallerini, birebir aynalarını dikmeye başladığım zaman,
03:03Türkiye'den, yurt dışından, hiç abartısız Amerika'dan bile bu kıyafetlerle ilgili teklif ve istekler geldi.
03:17Balkan kültüründe oyalar çok önemli, çiçek çok önemli.
03:23Gördüğünüz gibi iğne oyalarından tokalarımız, günlük hayatta da hala günümüzde bile biz bu tokalarımızı kullanıyoruz.
03:31Özel günlerde muhakkak taç ve çiçekli, iğne oyalı başlıklarımız var.
03:36Tüm dünyada çeşit çeşitli yelekler var.
03:39Ama Balkan kadının da kumru kanadı dediğimiz, ince ince pilelerle yapılan ve gerçekten giydiğinizde şöyle kanat gibi duran, çok orijinal
03:48bir yeleğimiz var.
03:50Yuvayı dişi kuş yapar.
03:52O yüzden kumru kanadı adı verilmiş.
03:54Buna gecesinde giyilen gelin kıyafetlerimizden biridir.
03:58İçinde bürümcük gömleğimizi giyeriz, oyalar üzerinde, onun üzerinde yeleğimizi giyeriz.
04:04Altında da tek en 16, çift en 8 metreden oluşan uçkurlu büyük şalvarlarımız vardır.
04:12Onlar önce büzülür, arkaya doğru çekilir.
04:14Daha sonra da uygun bir şekilde kaldırılıp bizim gelin kıyafetimiz.
04:19Coğrafi işareti çıkarılması için şu anda uğraşıyorum.
04:27Aslında kullanmış olduğumuz her oyanın bir anlamı var.
04:31Mesela biber oyaları, Türkiye'de genelde acı biber ya da kayınvalide yapılır.
04:36Bizde biber oyası kapya tatlı biberdir.
04:39Yani seni seviyorum anlamına gelir aslında.
04:42Karanfil genelde ölümle ilgili anılır.
04:45Bizde karanfil güzellik ve daima dik duran anlamına gelir.
04:52Oya konusunda her çiçek kullanılır ama Yaseminke'lerimiz en özel oyalarımızdan biridir.
04:58Elimizde kıyafet olarak tercih ettiğimiz kumaşlarımız, hare dediğimiz ya da led.
05:05Led Türkçe'de buz anlamına geliyor.
05:08Neden led ve buz adı takılmış?
05:10Çünkü desen üzerinde sanki buzun üstlerinde yürümüşsünüz de kırılmış o yayılmalar olur ya böyle.
05:18O şekilde bir görüntüsü vardır.
05:21Giyildiği zaman dökümü çok güzeldir.
05:24Ve şalvara en çok kullandığımız ürünümüz led'tir.
05:27Günümüzde halen üretimi yok.
05:29Eski aileden kalanları gençlerimiz sürekli giyiyor ve aynı o kültürü devam ettiriyoruz.
05:43Aslında bir modacı olarak yapmış olduğum her kıyafeti kültürümü doğrudan yansıtacak şekilde o detaylara bakarak yapmaya çalışıyorum.
05:53Çünkü bakıldığı zaman anlaşılsın.
05:55Küçücük bir detay belki başındaki fesi ya da üstündeki oyasıyla bile hangi kültüre ait?
06:02Kıyafet giyildiği zaman yöresini, kültürünü, her şeyini anlatabilen sanki konuşan kıyafetler hazırlamaya çalışıyorum.
06:15Sabah genelde çok erken atölyemi açarım.
06:18O gün ne tasarlayacağım?
06:19Hangi kumaştan neyi yapacağımı?
06:21Önce belirlerim.
06:23Daha sonra arkadaşlarımla bunu paylaşır.
06:25İş bölümü hazırlarım.
06:27Modelistik, stilistik eğitimi aldım ama ben alaylı bir terziyim ve bir modacıyım.
06:32Ne demek alaylı?
06:33Annesi uzun yıllar makas kullandığı için çocukluğumdan beri makas kullanıyorum.
06:38Ölçü ve kalıp hiç kullanmıyorum.
06:41Kişiye özel tasarımlarımda bile sadece bir fotoğraf istiyorum eğer uzaktaysa.
06:47Fotoğrafına bakıp vücuduna uyabilecek tasarımı hazırlayıp müşterimle genelde öyle çalışıyorum.
06:58Ben sadece kıyafetleri tasarlayıp diken biri değilim.
07:03Balkanlara gidip, köy köy gezip, kıyafet toplayan, araştıran, aynı zamanda da göçle buraya getirilmiş olan kıyafetleri de topluyorum.
07:13Elimde 500'e yakın Balkan orijinal kıyafeti var.
07:16Bir göç müzesi kurmak istiyorum.
07:18Elimde çok ciddi, düzgün hazırlanmış bir envanterim var.
07:23Bir göç müzesi kurulursa bunları orada sergilemek isterim.
07:322017 yılındaki defilem çok ses getirdi.
07:35İlk defa bir Balkan defilesi yapıldı.
07:39Göçü anlatan bir etkinlik düzenledik ve orada göçle gelen kıyafetleri sergiledim.
07:45Ve Türkiye genelinde iki moda haftasına, Kültür Bakanlığı ile de ilgili iki iş daha yaptım.
07:51Yozgat'ta moda haftasını açtık.
07:53Onun dışında dört tane sergi yaptım.
07:56Biri Lale Vakfı'nda, Emir Gend'dedir.
07:59Ama en büyük sergim Pendik'te yapmış olduğum sergimdir.
08:03Tam 45 gün açık kaldı.
08:05Yurt dışından, Türkiye'den birçok izleyici, birçok kişiye ulaştım.
08:10Pendik'teki sergimin dışında Rumeli Şahane adı altında çok güzel tiyatral bir defile yaptık.
08:17Bu tiyatral defilenin ardından üç teklif daha aldım.
08:21Türkiye genelinde bunu iki defa daha sergiledik.
08:30Gitgide şunu fark ettim.
08:32Kültürme aşık bir araştırmacı olmuşum farkında olmadan.
08:36Her gelen ürünün hikayesi anlatıldığı zaman bana,
08:40onu not aldıktan sonra evde okuyup daha ne yapabilirim?
08:44Acaba bununla ilgili farklı daha ne ürünler bulabilirim diye
08:48hep daha meraklı bir şekilde ilerledim.
08:51Düşünün, orijinal 100 yıllık bir Oya elinizde ve onun hikayesi de elinizde.
08:57Bunlara baktığım zaman ve bu hikayeleri dinledikten sonra
09:01dört arkadaşımla beraber bir kitap çıkarmaya karar verdim.
09:05Bu hikayeleri gelecek nesillere aktarmanın onurunu yaşıyorum.
09:16Sadece toplamak değil ya da hikayeleri yazmak değil,
09:20geriye dönüşümle ilgili de birçok ürün hazırlıyorum.
09:24Mesela bugün özellikle sizler için bu gömleği giydim.
09:27Bu gömlek tam 120 yıllık.
09:29Aslında bu bir etek.
09:30Fistan dediğimiz şalvar içini giyilen bir eteğin parçaları bunlar.
09:35Yani bir tür geriye dönüşüm ürünleriyle de uğraşıyorum.
09:38Bununla ilgili de bir otelde geriye dönüşüm adı altında çok güzel bir defilem oldu.
09:45Burada kullandığım her parça Balkanlardan gelen belki bir yatak örtüsüydü
09:52ama bir kaftana ya da bir yeleğe dönüştü.
10:01Kendimi aslında bir modacı ya da bir terzi olarak görmüyorum.
10:05Bir kültür elçisi olarak kendimi artık görüyorum.
10:07Kültürümle ilgili her detayı araştırıyorum, okuyorum, yazmaya çalışıyorum ve topluyorum.
10:14Ömrüm elverdiği sürece kıyafetlerimle ben kültürümü geleceğe aktaracağım.