- 22 dakika önce
TARLADAN SOFRAYA UZANAN BESİN YOLCULUĞU
Tohumdan hasada, tarladan tezgaha Anadolu’nun bereketli topraklarında yapılan tarımın tüm aşamaları “Topraktan Sofraya” ile Ülke TV ekranlarında izleyicisiyle buluşuyor. Geçmişten geleceğe her dönemde önemini koruyan tarımı geliştirmek için kullanılan yöntemler, tarımın zenginleştirilmesi ve ürünlerin hasatı Zeynep Tor’un sunumuyla Topraktan Sofraya ile ekrandaki yerini alıyor.
Zeynep Tor, “Topraktan Sofraya” ile sofralara gelen besinlerin yolculuğunu Ülke TV ekranlarına taşıyor. Türkiye’nin yedi bölgesinden üreticiler, çiftçiler, toprak ve ürün için emek verenler, bereketli topraklarda yetiştirdikleri ürünleri Ülke TV ekranlarında tanıtıyor. “Topraktan Sofraya” tarımda kullanılan tohumlardan, ürünlerin hangi dönemlerde ne şekilde yetiştirildiği ve nerelere dağıtıma çıktığına kadar tüm aşamalarını izleyenleriyle paylaşıyor.
Kaliteli üretim ve sağlıklı ürünler anlayışla yola çıkan program Topraktan Sofraya her pazar 18.00’de Ülke TV’de.
Tohumdan hasada, tarladan tezgaha Anadolu’nun bereketli topraklarında yapılan tarımın tüm aşamaları “Topraktan Sofraya” ile Ülke TV ekranlarında izleyicisiyle buluşuyor. Geçmişten geleceğe her dönemde önemini koruyan tarımı geliştirmek için kullanılan yöntemler, tarımın zenginleştirilmesi ve ürünlerin hasatı Zeynep Tor’un sunumuyla Topraktan Sofraya ile ekrandaki yerini alıyor.
Zeynep Tor, “Topraktan Sofraya” ile sofralara gelen besinlerin yolculuğunu Ülke TV ekranlarına taşıyor. Türkiye’nin yedi bölgesinden üreticiler, çiftçiler, toprak ve ürün için emek verenler, bereketli topraklarda yetiştirdikleri ürünleri Ülke TV ekranlarında tanıtıyor. “Topraktan Sofraya” tarımda kullanılan tohumlardan, ürünlerin hangi dönemlerde ne şekilde yetiştirildiği ve nerelere dağıtıma çıktığına kadar tüm aşamalarını izleyenleriyle paylaşıyor.
Kaliteli üretim ve sağlıklı ürünler anlayışla yola çıkan program Topraktan Sofraya her pazar 18.00’de Ülke TV’de.
Kategori
📺
TV ve DiziDöküm
00:02Ziraat Bankası sunar
00:21Gıdalarımızın topraktan sofraya olan serüvenini izlemek için çıktığımız yolculukta
00:27Dağı, Ovası, Denizi bereketli Büyük Menderes Havzası'nın verimli toprakları Aydın topraklarındayız.
00:34Bakalım bu topraklarda üreticilerimiz neleri nasıl üretiyor? Gelin birlikte görelim.
00:46Aydın İncirli Ova'nın çok meşhur bamyası, kınalı bamyak, lezzeti ve aroması da daha yüksek.
00:54Küçüklere kurutmak için kullanılır.
00:56Duydum ki bunun fiyatı çok pahalıymış.
00:58Aydın, Koçarlı'da, Mazom bölgesinde kocaman kocaman çan fıslığı ağaçlarının altındayız.
01:05Kozaklarımızı başlayarak makinelerden geçirip çekirdeklerini çıkarıyoruz.
01:09Özellikle kalp sağlığı açısından çok faydalı bir ürün.
01:12Efe'lerde küçük atölyesinde büyük işler başaran bir kadın girişimci Çiğdem Kaya ile birlikteyiz.
01:18Ünün Aydın'ı aşmış artık.
01:2144 yaşında üniversite sınavlarına girdim.
01:25İki tane kızımı üniversiteye gönderdikten sonra kendimle tekrar okumaya karar verdim.
01:29İstiyorsanız bunu bu şekilde yiyebilirsiniz.
01:31İstiyorsanız kavurup balın üzerinde.
01:33Zeytinyağlı sarmalarda.
01:35Kırmızı bamyalar dikenli olduğu için eldiven giyiyoruz.
01:38Genelde basara olur, kaşıntı yapar.
01:41Bu atalık bir tohummuş aslında.
01:43Ve daha dayanıklıymış.
01:44Senin atölyede ilginç bitkiler görüyorum.
01:47Deve dikeni.
01:47Deve dikeni.
01:48Tohumu ayrı.
01:49Su gövdeni yiyor ayrı oluyor.
01:50Suyumuz kaynayacak ve bitkimizin öz suyu damlamaya başlayacak.
01:54Şimdi bu ağaçlar çok yüksek.
01:56Kaç metredir bu?
01:57Ya 30 metre olan ağaçlarımız var.
01:59Bölgemizde büyük ağaçlar var.
02:00Bu ağaçların yaşı çok fazla.
02:02Kaç yaşındadır bunlar?
02:03100 yaşında bir kere kesinlikle vardır.
02:05Hani erik dalı gevrek oluyor ya.
02:07Çam dalı nasıl?
02:08Sert olmaya serttir de.
02:09Şimdi soğuk havalarda ister istemez bu çam ağacıda kırılmalar yapabiliyor.
02:14Toplamda 150 çeşit ürünümüz var.
02:16Ama bitki kısmı olarak 30'a yakın bitkinin öz suyunu çıkarıyorum.
02:20Bunun yanında sirkelerimiz var.
02:21Hem bitkilerden hem meyvelerden de sirke yapıyoruz.
02:24Ben en az 6 ay bekletiyorum.
02:26Ferment olmasını sağlıyorum.
02:28Gerçek bir sirke.
02:28En az 6 ayda bir sirke haline geliyor.
02:30Çiçek açtıktan 15-20 gün sonra sulamamız gerekiyor.
02:34Erken değil.
02:35Çok geç de değil.
02:36Ondan sonra hep sulamaya devam ediyor musunuz?
02:39Ondan sonra haftada bir gün illaki sulamak gerekiyor.
02:41Sulanmazsa verimlerimiz düşer.
02:43Unlu bit diye bir hastalığımız var.
02:45O bulaşıcı oluyor.
02:46Efeler ilçe tarımın denetiminde önce evde başladım küçükten.
02:50Kekikle başladım.
02:51Lavanta, biberiye derken şu anda artık birçok bitkinin suyunu ve yağını çıkarıyoruz.
02:56Taze taze deve diken suyu hayatımda ilk defa içeceğim.
03:01200 gram çam fıstığını elde etmek için kaç kilo kozalak lazım bize?
03:06Aşağı yukarı 10 kilo kozalaktan çıkıyor.
03:09Yani bunu toplayan kişi 3 ağaca çıkacak.
03:12O kadar fıstık toplayacak.
03:13Ve bu kadar ürün çıkacak içinden.
03:15Bunun fiyatı da 800 olacak.
03:16Çok maliyetli ve zahmetli bir serüveni var.
03:19Aydın Ticaret Bortası'nda satışlara baktığımızda ciddi döviz getirisi olan bir ürün.
03:25Ekşisi.
03:26Böyle içebilir misin?
03:27İçebilirim.
03:28O zaman sana da vereyim.
03:29Beraber içelim.
03:31Güzel değil mi?
03:32Harika.
03:44Aydın Efeler'de küçük atölyesinde büyük işler başaran bir kadın girişimci Çiğdem Kaya'yla birlikteyiz.
03:52Ünün Aydın'ı aşmış artık.
03:56Nasıl başladı bu serüven?
03:5744 yaşında üniversite sınavlarına girdim.
04:012 tane kızımı üniversiteye gönderdikten sonra kendimle tekrar okumaya karar verdim.
04:05Bitkilere çok merakım vardı.
04:07Bunun üzerine daha böyle eğitim alıp bir iş yapmak istedim.
04:11Adnan Menderes Üniversitesi Tıbbi Aromatik Bitkiler Bölümünü kazandım.
04:152 yıl örgün eğitim yaparak orada okudum ve mezun oldum.
04:19Mezun olunca hemen kendi şahıs şirketimi açtım.
04:2346 yaşında mezun oldun.
04:25Doğrudur.
04:25Sonra kendi şirketimi açtım, şahıs şirketimi ve Efeler İlçe Tarım'a giderek evde üretim belgesi aldım.
04:33Efeler İlçe Tarım'ın denetiminde önce evde başladım küçükten.
04:36Kekik suyu, lavanta suyu çıkararaktan ve farklı bazı ürünler yaparaktan 1,5 sene kadar evde bu şekilde yaptım.
04:43Makineyi kullanmasını öğrendim.
04:46Bitkiler hakkında daha fazla bilgi sahibi oldum.
04:48Hangi bitkiyle başladın ilk?
04:50Kekik.
04:50En yaygın olan ve en şifalı olan çünkü onun yağı çok faydalı bir yağ, özel bir yağ.
04:57Bir de pandemiye denk gelmişti.
04:59Pandemide de kekik ve kekik yağı bayağı bir revaçtaydı.
05:02Kekik yağı, kekik suyu.
05:03Aynen öyle.
05:04O yüzden kekikle başladım.
05:06Lavanta, biberiye derken şu anda artık birçok bitkinin suyunu ve yağını çıkarıyoruz.
05:11Raflar dolu dolu orada.
05:13Kaç tür bitkinin suyunu çıkarıyorsun?
05:16Şu anda 30'dan fazla.
05:17Hem suyunu hem yağını.
05:18Evet.
05:19Zaten distilasyon makinemiz de o şekilde ayarlı.
05:23Bir taraftan yağı ve bir taraftan suyu akıyor.
05:25Bitkiyi koyduktan sonra.
05:27Peki makine için bir destek aldın mı?
05:30Hayır.
05:30Hayır almadım.
05:31Bileğimin gücüyle.
05:32Aynen bir buçuk sene evde çalıştım, çabaladım, biriktirdim.
05:36Daha sonra 50 litrelik bir makine aldım.
05:39Onunla da biraz daha çalıştım ve sonra 100 litrelik bir makine aldım.
05:42Şu an iki makinemiz var.
05:43Biri 50 litrelik, biri 100 litrelik olarak.
05:45Senin atölyede ilginç bitkiler görüyorum.
05:48Beni en çok şaşırtanlardan birisi de şu görmüş olduğumuz deve dikeni.
05:53Deve dikeni.
05:54Nereden aklına geldi deve dikeninden yağ, su çıkarmak?
05:58Şimdi sırayla bitkileri işlerken o biraz daha benim ilgimi çekti.
06:02Önce ben enginarla başladım aslında.
06:05Aydınlığınızda biliyorsunuz enginar yöresi zaten.
06:07Enginar meşhur.
06:08Enginarın yapraklarını da değerlendirelim derken deve dikeni de enginarlardan olan, o aileden gelen bir bitki.
06:16Dikenli şeylerin her zaman faydası daha fazladır.
06:19O yüzden bir de onu deneyelim dedik.
06:21Onun da şifası farklı.
06:22Tamamen denemek maksadıyla yola çıktı.
06:24Evet gelen talepler üzerine, şifalarından faydalanmak isteyenler üzerine biz bitkilerimizi ekliyoruz.
06:31Böyle oldu.
06:31Deve dikeni ile ilgili talep nasıl geldi?
06:34Enginar'ı kullanıp da faydasını görenler dediler ki biz böyle bir şey daha duyduk.
06:39Mesela doktorumuz şunu tavsiye etti, bunu söyledi gibisiyle.
06:42Gelen talep üzerine biz de onu ekledik.
06:45Peki deve dikenini nereden buluyorsunuz?
06:47Deve dikenini yaylalardan, Aydın'ın yaylalarından toplatıyoruz.
06:50Bunu toplayan özel bizim yaylalarda kişilerimiz var.
06:56Sadece ot toplayarak geçimlerini sağlayan insanlar var.
07:00Dönemi geldikçe bana neyin zamanı geldiyse onu toplayıp getiriyorlar.
07:03Bir zaman deve dikeni oluyor, daha sonrasında altın otu oluyor, kekik oluyor.
07:09Levantamızı mesela...
07:10Evet kantoron oluyor.
07:11Levantamızı mesela Isparta'dan getirtiyoruz.
07:14Orası Levanta bölgesi.
07:16Her şeyi yerinden doğru bir şekilde alalım diye.
07:18Gülümüzü de oradan getirtiyoruz.
07:20Gül yağımızı ve suyumuzu çıkarıyoruz.
07:22Şu anda mesela çok iste kalan gül sirkemiz vardı.
07:25Onu da denedik.
07:26Gül sirkemizi de kurduk.
07:28Ve hem gül kokusunu alıyorlar, hem onun vermiş olduğu bir ferahlık, sakinleştirme etkisi.
07:33Güzel talep görüyor.
07:35Çok güzel.
07:36Ama dediğim gibi ben en çok deve dikenine şaşırdım.
07:39Bir yayla da çekim yaparken yörük bir abi demişti ki, deve dikeninin dibinde tohumları vardı ve biz eskiden o tohumlardan
07:50kahve yapardık demişti.
07:53Böyle bir şey duydun mu sen de?
07:54Doğrudur, var.
07:55Tohumunu da mesela çekirdek yağı makinesinde ezenekten farklı yağını da elde edilebiliyor.
07:59Tohumunun yağına ayrı, şu gövdenin yağı ayrı oluyor.
08:04Aynen öyle.
08:05Sana bu şekilde mi toplanıp geliyor?
08:06Evet, o şekilde topluyorlar bana.
08:08O zaman bir örnekle başlayalım.
08:10Diğerlerini sonra konuşuruz.
08:12Deve dikeninin yağını nasıl çıkarıyorsun?
08:15Deve dikenini bu şekilde makinemize koyuyoruz.
08:18Burada su buhar yöntemiyle çıkarıyoruz bunu.
08:20Var mı şimdi içinde?
08:21İçerisinde var.
08:22Biraz bir miktar var içerisinde.
08:24Ve suyunu doldurduk.
08:26Bunun kapağını kapatıp çalıştıracağız.
08:28Su kaynadıktan sonra bu taraftan, bu makinemizin ağzından bitkinin öz suyu damlamaya başlayacağız.
08:35Şimdi suyunu çıkaracağız, yağını değil.
08:37Evet, ben deve dikeninin suyunu çıkarıyorum.
08:39Yağını çıkarmıyorum.
08:40Yağını çıkarmıyorum, evet.
08:41Bunun suyu yeterli, çok koymaya gerek yok.
08:44Bunun kapağını kapatıp çalıştıracağız.
08:45Kapatalım mı o zaman?
08:46Tamam.
08:47Şimdi kazanımıza deve dikenlerimizi doldurduk, kapağını kapattık ve çalıştıracağız değil mi?
08:54Nereden çalışıyor?
08:55Arkadan düğmemiz var.
08:57O zaman yer değiştireceğiz.
08:59Değiştirelim.
09:01Makinemizi şu an çalıştırdık.
09:03Bir saat sonra suyumuz kaynayacak ve şuradan, bunun ağzı kısmından bitkimizin öz suyu damlamaya başlayacak.
09:10Direkt şişelere mi dolum yapıyorsunuz yoksa...
09:12Kapımızı alıyoruz, oradan şişelere dolum yapıyoruz.
09:29Bir bekleme falan yok değil mi?
09:31Hayır, hayır.
09:32Direkt satıyorsun.
09:33En çok nereye satıyorsun?
09:34Ben genelde toptan veriyorum.
09:36Türkiye geneline web sayfamız var.
09:38Türkiye geneline satış yapıyoruz web sayfası üzerinden ve aydınlaki baharatçılara toptan veriyorum.
09:43Burada ürünlerinin bir kısmı var.
09:46Aynen.
09:46Ve burada olmayan daha...
09:48Çok fazla ürünümüz var toplandı.
09:50150 çeşit ürünümüz var ama bitki kısmı olarak 30 yakın bitkinin özsüğünü çıkarıyorum.
09:56Bunun yanında sirkelerimiz var.
09:58Çok farklı sirkelerimiz.
09:59Hem bitkilerden hem meyvelerden de sirke yapıyoruz.
10:02İlginç olarak burada gördüğüm bir incir sirkesi vardı.
10:07Şu incir sirkesi.
10:09Aydın'ın meşhur incirlerinden hem tazesinden hem kurusundan sirkemizi yapıyoruz.
10:14Hem tazesinden yapıyorsun.
10:16Tat farkı oluyor değil mi?
10:17Oluyor, oluyor tabii.
10:18Tat ve renk farkı oluyor.
10:20Peki etkileri farklı mı?
10:21Yok, aynı.
10:22Aynı.
10:22Nasıl yapıyorsun?
10:24Fermente olarak incirlerimizi bekletiyoruz belli bir oranda.
10:28Suya koyaraktan fermente olmasını sağlıyoruz.
10:31Ve en az 4 ay dinlenmesi gerekiyor.
10:34Dinlenmesi gerekiyor.
10:35Fermente süreçinin olması gerekiyor.
10:36Yani normal bir sirke ya çok acil bir şey yoksa ben en az 6 ay bekletiyorum.
10:41Fermente olmasını sağlıyorum.
10:42Gerçek bir sirke en az 6 ayda bir sirke haline geliyor.
10:46Maya kullanıyor musun? Sirke mayası kullanıyor.
10:48Sirken mayasını kendi oluşturuyor.
10:49Hani hazır mayayı hiçbir zaman ben sirkeme koymuyorum.
10:52Meyvelerimi koyuyorum.
10:53Su oranını ayarlıyorum.
10:55Ağız kısmı nasıl kapanması gerekiyorsa onu ayarlıyorum.
10:58Ve kendi üzerinde anasını kendi oluşturuyor.
11:00O anayı da alayım bir dahaki sefer sirke kullanırken koyayım demiyorum.
11:04Hepsini yeri baştan.
11:05Çünkü o zaman daha sağlıklı.
11:07Yani sirke sinekleri çalışıyor.
11:09Kendisi sirkesini oluşturuyor.
11:11Sineğini oluşturuyor.
11:12O sinekler de böyle keskin bir sirke meydana getiriyor.
11:16Kendi kendini üretiyor.
11:17Evet kendi kendini üretiyor.
11:18Doğrudur.
11:19Yine Ege bölgesine özel bir suyumuz daha var.
11:24Koruk ekşisi.
11:26Bunu da bu mevsimlerde yapıyorsun herhalde değil mi?
11:29Evet üzümün olgunlaşmamış hali, üzüm olmadan ekşi haliyle koru makineden geçiriyoruz suyunu.
11:36Kaynatıyoruz.
11:37Kaynatıyoruz bunu.
11:39Evet kaynatıyoruz.
11:39Yani çok miktarda olan su az bir oranda kalıyor.
11:42Gerçek ekşi meydana geliyor bu şekilde.
11:45Bozulmadan uzun süre dayanıyor.
11:46Bir bardağa koyabilir miyiz?
11:48Tabii ki.
11:49İçilir mi bu böyle?
11:50İçebilirsiniz.
11:51İçilir.
11:51İçilir, ekşidir, güzeldir.
11:54İçilebilir, ekşilik de mi?
11:55İçilemez.
11:57Yani ekşi sevmeye göre değişir.
11:59Ben şahsen sevdiğim için içiyorum.
12:01Böyle içebilir misin?
12:02İçebilirim.
12:02O zaman sana da vereyim beraber içelim.
12:10Güzel değil mi?
12:11Harika.
12:12Aynen.
12:13Böyle ağzının içine yayılıyor.
12:16Aynen.
12:16Salatalarda falan çok güzel lezzetli aroma veriyor.
12:19Aydın sıcaklarında da çok güzel bir içecek.
12:21Serinletiyor.
12:25Aydın İncirli Oğan'ın çok meşhur bamyası, kınalı bamya, kırmızı bamya.
12:32Başka adı var mı?
12:34Urla Bamyası olarak da geçer.
12:35Urla Bamyası'nın tarlasındayız şimdi.
12:38Yanımızda üreticilerden Aykut ve Taner kardeşler var.
12:43Aykut hangi ayda ekildi bu bamyalar?
12:46Nisan ayının sonuna doğru 25 civarında ekildi.
12:51Hasat ne zaman başlıyor?
12:52Kaç gün sonra başlıyor?
12:54Hasat 2 ay sonra.
12:55Haziran'ın ortası 25'i gibi başlar hasatlarımız.
12:59Ne kadar devam ediyor?
13:004 ay.
13:01Ekim'in ortası sonu gibi biter artık.
13:04Peki bu tek senelik mi?
13:06Ekim'de kesilecek mi, biçilecek mi?
13:08Hasat sonunda biçilecek.
13:10Altına kışlık mahsullerimiz ekilecek.
13:13Yeni sezonda tekrar Nisan ayında ekimi yapılacak.
13:16Tohumunu alacağız.
13:17Nisan ayında yeniden ekilecek.
13:19Kışın buraya başka bir şey ekilecek yani.
13:21Evet doğru.
13:22Ne ekilir kışın buraya?
13:23Ispanak, pancar.
13:24Kışlık sebzeler ekilir.
13:26Kışlık sebzeler.
13:26Bu tarla şimdi Aykut'un mu Taner'in mi?
13:29İkimizin de sayılır da genelde ben ilgileniyorum.
13:32Ben yapıyorum, yetiştiriyorum.
13:34Kardeş olduğunuza göre ortakta sayabiliriz.
13:37Evet, sayabiliriz.
13:38Peki seviyor musun bu bamya'yı?
13:40Diğer bamyalardan farkı nedir?
13:42Tabii ki seviyorum.
13:43Diğer bamyalardan daha faydalı olduğu söyleniyor sağlığa.
13:47Bu hani salya kısmı diğer bamya'ya göre daha az.
13:50Ama gene de şu kafadan keserek doğramak gerekiyor.
13:55Evet.
13:56Lif oranı daha yüksek.
13:58Lezzeti de, aroması da daha yüksek.
14:00Artı zaten genelde bamya grubu sindirim sistemi sağlığı için çok faydalı bir yiyecek.
14:06Kınalı bamya'da da bu özellikleri görüyoruzdur.
14:21Bunu sofralarımızda nasıl yeriz?
14:24Nasıl yemeğe yapılır?
14:25Bayanlarımız yemeğimizi hazırlar genelde.
14:28Baş tarafını keserler.
14:29Bunu incince doğrarlar.
14:31Limonlu çok güzel yemeğini yaparlar.
14:33Bu da kurutuluyor mu?
14:34Tabii ki.
14:35Bunun küçükleri kurutmak için kullanılır genelde.
14:38Kurusu kış aylarında da kütülebilmek için saklanır.
14:42Kurutularak ve dondurularak saklanıyor herhalde.
14:45Evet, kurutularak saklanır.
14:46Acarlar bölgesinde kırmızı bamya, kınalı bamya, urla bamyası çok ekilir mi?
14:53Tabii ki.
14:54Siz ne kadar ektiniz?
14:55Kaç dönüm var?
14:56Bizim 20 dönüm var.
14:57Duydum ki bunun fiyatı çok pahalıymış.
14:59Yani normal bamya'yı biz 80 liraya alıyorsak kırmızı bamya 300-400 liraymış.
15:05Doğru mu?
15:06Arasında 20-30 lira fark oluyor da şöyle kat kat farkı olmaz ama yine de diğerlerinden tabii ki farkı oluyor.
15:12Pazarcılara veririz.
15:13Bölgesine göre fiyatları değişiyor.
15:14Siz üretici olarak sadece veriyorsunuz.
15:17Üretiyoruz.
15:17Pazar fiyatını bilmiyorsunuz.
15:19Evet.
15:19Peki sizin verdiğinizde fiyat farkı ne kadar?
15:22Yeşil 100 liraya giderken bu 120 liraya, 125 liraya, 130 liraya kadar.
15:26O kadar fark var yani.
15:27Evet.
15:27Çok büyük uçurum yok arada.
15:28Aykut, bu bamya'nın hastalıkları var mı?
15:31Tabii ki bazı hastalıklar oluyor.
15:32Beyaz sinektir, basra, külleme hastalığı oluyor.
15:36Bunu zirai ilaçlarla engelliyoruz.
15:38Ektiğiniz zaman gübreleme yapıyor musunuz?
15:41Gübreleme toprak altı olarak yapıyoruz.
15:43Sonradan suyla beraber bazı verim arttırmak için gübreler gönderiyoruz.
15:48Çok su istiyor mu bu bamya?
15:50Ya da genelde bamyalar çok su ister mi?
15:53İlk başlarda hiç vermememiz gerekiyor.
15:56Ama veriminin tam sıcaklar bastığında haftada bir gün yeterli oluyor.
15:59Çiçek açtıktan sonra mı haftada bir gün yeterli oluyor?
16:02Evet, çiçek açtıktan şöyle bir 15-20 gün sonra sulamamız gerekiyor.
16:08Erken değil, çok geç de değil.
16:09Ondan sonra hep sulamaya devam ediyor musunuz?
16:12Ondan sonra haftada bir gün illaki sulamak gerekiyor.
16:14Sulanmazsa verimlerimiz düşer.
16:16Peki mesela bir tarlada hastalık başladı.
16:19O bulaşıcı oluyor mu?
16:20Evet.
16:21Son zamanlardaki hastalıklarımızdan birisi de unlu bit diye bir hastalığımız var.
16:26O bulaşıcı oluyor.
16:28Peki nasıl tedavi ediyorsunuz?
16:29Burada ziraatçı arkadaşlarımız var.
16:31Onların verdiği ilaçlarla engellemeye çalışıyoruz.
16:34Yeterli oluyor.
16:35Çiçek açtıktan sonra mı haftada bir gün yeterli oluyor?
16:38Evet, çiçek açtıktan şöyle bir 15-20 gün sonra sulamamız gerekiyor.
16:43Erken değil, çok geç de değil.
16:45Ondan sonra hep sulamaya devam ediyor musunuz?
16:47Ondan sonra haftada bir gün illaki sulamak gerekiyor.
16:50Sulanmazsa verimlerimiz düşer.
17:08Ablacığım hoş geldin. Seni tanıyabilir miyim?
17:10Ben Emine.
17:11Sen topluyorsun.
17:13Evet topluyoruz.
17:14Kaç senedir topluyorsun?
17:1515 senedir topluyorum.
17:16Peki toplarken nelere dikkat ediyorsun?
17:19Kırmızı bamyalar dikenli olduğu için eldiven giyiyoruz.
17:22Diğerleri dikenli olmuyor mu?
17:24Onların da basırası olduğu için eldiven giyiyoruz.
17:26Genelde basıra olur, kaşıntı yapar.
17:29Şimdi yeşil bamyada diken olmuyor, basıra oluyor.
17:33Bunda dikeni daha sert oluyor değil mi?
17:36Şu boydakinde çok değil herhalde de.
17:38Yok yok.
17:39Bunun nasıl yemeğini yapıyorsun?
17:41Bunu haşlıyoruz.
17:42Haşladıktan sonra bunu süzüyorsun.
17:44Tencereye yağ katıyorsun.
17:46Üzerine yoğurt getirdin tamam işte.
17:48Oldu bir yemek sonra.
17:49Oldu bir yemek.
17:50Yoğurda sarımsak koyuyor musun?
17:52Olur canlı istersen.
17:53Aynen güzel.
17:53Belki o yağın üstüne kırmızı biber de atarız.
17:56Değil mi?
17:57İşte kendine bağlı artık.
17:59Artık sen zenginleştiriyorsun ne yapıyorsak.
18:01Ya da ekşili bildiğimiz bamya yemeğini yapıyorsun.
18:04Konserve yapacak olursanız kırmızı bamyayı mı tercih ediyorsunuz?
18:08Normal bamyayı mı?
18:09Kırmızı bamyayı da tatlı oluyor.
18:10Normal bamyayı da.
18:12Bu daha güzel oluyor.
18:13Bunun lezzeti daha güzel olur.
18:15Evet kırmızı bamyanın daha lezzeti güzel oluyor.
18:16Kaç sene önce gördün kırmızı bamyayı ilk?
18:1910 sene önce gördüm.
18:20Yeni mi geldi?
18:21Yok.
18:22Bayağıdır var.
18:23Bu atalık bir tohummuş aslında.
18:25Evet.
18:25Ve daha dayanıklıymış değil mi?
18:27Genetiği bozulmamış bir bamyaymış bu.
18:30Kırmızı bamya atalık bir tohum.
18:32Genetiği bozulmamış bir tohum.
18:34Umarım ve dilerim ki hepinizin sofralarında yerini alır, şifa olur.
18:41Aydın'ın dağlarında, ovalarında yetişen her türlü bitkiyi değerlendiren girişimci Çiğdem Hanım'dan.
18:48Şimdi bu sistemin nasıl çalıştığını öğreneceğiz.
18:52Hem suyunu hem yağını.
18:53Evet distilasyon makinesi.
18:55Sistemin nedir?
18:56Nasıl çalışıyor?
18:57Bu buhar distilasyonu makinesi.
19:00Bunun içerisine bitkimizi koyduk.
19:01Suyumuzu doldurduk.
19:03Su kaynamaya başladı.
19:04Hangi oranda koyuyoruz?
19:05Ağzına kadar dolduruyoruz.
19:07Bitkiyi de suyu da ağzına kadar eşit miktarda dolduruyoruz.
19:11100 derecede kaynamaya başlıyor.
19:13Kaynadıktan sonra buradan çıkan suyun buharı bu borulardan gelerekten şu şekilde bunun içerisine geliyor ve bunun içerisine dolanıyor.
19:20Evet kıvrım kıvrım dolanıyor.
19:22Buradan gelen buharın suya dönüşmesi için bunun içerisinde soğutma suyunun olması gerekiyor.
19:28Bunun içi de soğuk suyla dolu.
19:29Borulardan gelen sıcak su buharı suyumuzu ısıtıyor.
19:33O yüzden arkada çeşmesi sürekli açık.
19:35Sürekli su devirdaim ediyor ve soğuk olmak zorunda.
19:38İçeriden gelen sıcak su buharı soğuk suyla birleşerek makinemizin ağız kısmından bitkinin öz suyunu çıkarıyor.
19:46Şu an akar bitkinin öz suyu.
19:48Evet bitkinin kendi öz suyu.
19:48Peki yağı çıkaracaksak nasıl oluyordu?
19:51Yağı da çıkaracağımız zaman mesela şurada aparatımız var.
19:54Şöyle makinemizin ağzına koyuyoruz.
19:56Buraya geliyor suyumuz.
19:57Yağımız üzerinde birikiyor.
19:59Suyumuz alttan damlamaya devam ediyor.
20:01En sonunda da üzerinden yağını alıyoruz.
20:03Yağ üstte kalıyor.
20:04Evet yağ üstte kalıyor.
20:05Su alttan süzülmeye devam ediyor.
20:07Bütün işlem bittikten sonra yağını üzerinden alıyoruz.
20:10Şimdi bu o kazandaki buhar bitene kadar devam edecek.
20:14Evet aynen öyle.
20:14Şu an kapandı mı makinemiz çalışmaya devam ediyor.
20:17Şu an çalışmaya devam ediyor.
20:18Devam ettiği için de suyu damlatmaya devam ediyor şu şekilde.
20:21Bitkinin başka hiçbir şey yok.
20:23Bitkinin kendi öz suyu.
20:24Bu şekilde bunu alıyoruz şişeleme yapıyoruz.
20:28Ben bunu alayım.
20:28Sen de her kavanozu koy istersen.
20:30Şöyle taze taze deve diken suyu.
20:34Aa nasıl bir kokusu var.
20:37Evet.
20:38Bu koku şu an mı böyle hep kalıcı mı?
20:42Kendi öz kokusu.
20:43Bu buharın neye faydası vardır acaba?
20:47Sen denedin mi şu halini?
20:49Tabii ki.
20:50Sıcak kokusunu.
20:51Sıcak tabii ki.
20:52Bu böyle dinleniyor.
20:53Sonra biz böyle şişelerimize koyaraktan satışa çıkarıyoruz.
20:57Ben oradan mı içeyim buradan mı içeyim?
21:00Tazesinden için.
21:00Tazesinden için.
21:01Evet tazesinden için ben size yardımcı olayım.
21:03Tamam.
21:04Hayatımda ilk defa deve dikeni suyu içeceğim.
21:08Yol kenarlarında görüp geçtiğimiz.
21:11Evet.
21:11Yeteri kadar kıymetliği bilmediğimiz.
21:13İçilmediğimiz deve dikeninin bu kadar önemli olduğunu öğrenmiş olduk.
21:17Zaten normalde günlük içim miktarı da bu kadardı.
21:20Çok fazla tavsiye edilmez.
21:21Öyle mi?
21:22Yoğun miktarda olduğu için o kadar yeterli.
21:24Ben bir içeyim sonra faydalarını öğreneceğim.
21:31Biraz acı.
21:33Tırak.
21:34Evet.
21:35Buruk mu deniliyor buna?
21:36Buruk.
21:37Buruk.
21:39Her bitkinin kendine özgü bir şey var.
21:42Doğal yüksü var.
21:42Doğal yüksü var.
21:43Aynen.
21:44Ot su.
21:45Biraz ekşi.
21:47Hani böyle koşa koşa içeyim denilecek bir su değil.
21:52Yani nasıl ilaç içiyorsak bir kaşık.
21:54Bunu da o şekilde düşüneceğiz.
21:56Yani o gösterdiğim yarım çay bardağı şeklinde günlük içim miktarı yeterlidir.
22:00Sonra ağızda bir böyle buruk tat bırakıyor.
22:04Sanki ağzımın içine uyuşmaya başlıyor gibi.
22:06İşte o bitkinin içerisindeki maddelerden kaynaklı bir şey.
22:09Yani şimdi buhar bitkinin içinden geçerken ne kadar faydalı etkin maddeler varsa buharla suyuna geçiriyor.
22:16Yani bu da sonuçta bir ilaç.
22:18Bunu da bitki suyu deyip de öyle bardak bardak içemeyiz.
22:22İçilecek bir şey değil zaten.
22:23Değil.
22:23Evet.
22:24Bazı bitkilerin içimleri çok güzel.
22:26Hani onu içebilirler ama tavsiye etmiyorum.
22:29Her bitkinin günlük içim miktarı dozu vardır.
22:31O dozda içilmesi gerekir.
22:33Yani koruk suyunu mesela sulandırıp tatlandırıp yapı içeceği olarak kullanabilirler.
22:39Genelde turşularda ve salatalarda kullanılıyor.
22:41Bamiye yemeklerinde falan kullanılıyor koruk ekşimiz.
22:44Diğer bitkilerin de kendine göre kullanım alanları var.
22:46Mesela okuldaki öğrendiğimiz kitaplarda deve dikeni, karaciğer yağlanması ve şeker hastalığında destek olarak kullanılıyor.
22:55Öneriliyor yani.
22:56Nasıl kullanılıyor peki bu?
22:57Aç karnına içiliyor.
22:59Sabahları.
22:59Evet sabahları aç karnına.
23:01Yarım kahve fincanı, yarım çay bardağı oranında çok fazla olmamak şartıyla.
23:06Daha çok kimler alıyor?
23:07Genelde kilolu olanlar, insülin direnci olanlar, karaciğer yağlanması olanlar tercih ediyorlar.
23:14Karaciğer yağlanmasını engelliyormuş değil mi?
23:17Evet.
23:18Burada hayıt suyu görüyorum bir de.
23:21Hayıt otu da sadece kadınlar için yaratılmış bir ottur.
23:26Hayıt çalısı diye geçer.
23:27Pembeli, morlu çiçekleri vardır.
23:29O şu anda Temmuz ayında tam böyle çiçeklendiği zamandır.
23:33Biz de daha bunun sularını yeni çıkardık.
23:35Bunları da makinemizde aynı şekilde damıtaraktan şişeledik.
23:40Bunları da kadınlar kullanıyorlar.
23:41Ostrojeni yüksek bir bitki.
23:44Evet.
23:44Menopoz döneminde ateş basmalarında ferahlatıcı etkisi var.
23:47Peki hayıtı neresinden çıkarıyorsunuz?
23:50Çiçekli kısımlarından.
23:51Çiçeklerinden?
23:52Ve çiçekli kısımları tohuma dönmeye yakın.
23:55Tohuma daha dönmeden önce.
23:56Tohuma tam dönmeden.
23:57Yarım tohum, yarım çiçek kısımlı hale geldiğinde biz damıtmaya başlıyoruz.
24:02Hayıt da çok şifalı bir bitki gerçekten.
24:04Çok şifalı.
24:04Çok şifalı.
24:22Koyduk öz suyunu.
24:23İçinde ole yapam var.
24:25O da şu yapraklardan yaptık mesela damıtaraktan.
24:28İçindeki ole yapamdan dolayı yani bağışıklık kuvvetlendirme de etkileri var.
24:34Şekerde etkileri var.
24:36Tansiyona da mı iyi geliyor?
24:37Tansiyona da iyi geliyor.
24:47Aydın cayır cayır yanarken Çiğdem Kayı'nın sağlıklı ürünlerini tanımaya, öğrenmeye çalışıyoruz şimdi.
24:56Şuradan bir Aydın'a özel sirke alayım.
25:00Evet.
25:00İncir sirkesi.
25:02İncir sirkesi.
25:02Evet.
25:02Açabilir miyim?
25:03Tabii ki.
25:04İncir sirkesini böyle yumuşamış incirleri fermente ederek yapıyoruz.
25:09Bazen tazelerinden yapıyoruz.
25:11Bazen de kurularından yapıyoruz.
25:12Kuru incirden yapıyoruz.
25:13Kuru incirden de olabiliyor.
25:15Olabiliyor.
25:15Evet.
25:16Etkileri neler oluyor insan vücudu üzerinde?
25:18Bunları yaparken mutlaka kafa yoruyorsun, araştırıyorsun değil mi?
25:22Tabii ki.
25:22Zaten okulda da öğreniyoruz bunları.
25:24Üniversite kitaplarında da yazıyor.
25:25İncirin baya bir faydası var sindirim sistemi üzerinde.
25:29Bağışıklık kuvvetlendirme üzerinde baya bir etkileri var.
25:32Lezzetli de bir sirkedir aynı zamanda.
25:35Tatlı mı oluyor?
25:36Tatlı.
25:37Ama suyla seyrelterek içiyor.
25:40Seyreltebiliyorsunuz.
25:40Şimdi bizimkiler ev sirkesi olduğu için böyle asidik bir sirke değildir.
25:45Çok fazla market sirkeleri gibi keskin de değildir.
25:49Seviyorsanız normalde içebilirsiniz.
25:51Öyle mi?
25:52Yok içemem diyorsanız sulandırıp da içebilirsiniz.
25:54Hangisini deneyeyim?
25:55Bence önce bir sulandırmadan deneyin.
25:58Tamam yeterli.
25:59Bu böyle koruk suyuna da benziyor aslında değil mi?
26:03Evet renkler benziyor birbirine.
26:10Güzel.
26:11Evet.
26:13Sirkenin keskinliği var ama.
26:15Mutlaka o bir tık var ama hani o zarar verecek bir keskinlik değil.
26:19Yani içinde kimyasal bir şey de yok.
26:20Olmuş olsa boğazınızı yakar sonra midenizle kaynama yapar.
26:24Tatlı bir ekşiliği var.
26:25Evet tatlı bir.
26:26Evet evet.
26:26Ama her şeye rağmen suyla seyrelterek içmek en güzeli ve en garantisi değil mi?
26:33Böyle de güzel bir elbirli oluyor.
26:35Evet öyle de içimi de güzel.
26:36Evet.
26:36Bunu bir de balla karıştırıyorlar biliyor musun?
26:39Hani bir kaşık da bal koyarsan içine böyle sirkenin sindirim için özellikle daha iyi olur.
26:46Şifa olsun.
26:48Çok güzel ellerine sağ ol.
26:49Evet şifa olsun.
26:51Peki nasıl karar veriyorsun bir ürünün, bir gıdanın sirkesini yapmaya ya da suyunu çıkarmaya?
26:57Kendin araştırarak mı yoksa bir yerlerden öğrenerek?
27:00Hem araştırıyoruz hem gelen talepler üzerine de sirke ekliyoruz.
27:04Mesela hem meyvelerden yapıyoruz biz hem bitkilerden yapıyoruz.
27:07Mesela ada çayından talep geldi.
27:09Ada çayı sirkemizi de yaptık.
27:11Farklı farklı sirkelerimiz var.
27:12Meyvenin her türlü sirkesini yapıyoruz.
27:14Erikten, incirden, üzümden mesela elmadan.
27:18Ada çayı sirkesini talep eden ne diye talep ediyor mesela?
27:22Kışın ada çayını her zaman kaynatıp içemiyorsunuz.
27:25Sirkeyi biraz yanınıza gezdirebilirsiniz.
27:27Nezle grip olduğunuzda içebilirsiniz.
27:30Boğaz, faranjit olduğunda gargara olarak kullanabilirsiniz.
27:33Kimyasal bir gargara almaktansa doğal fermante olmuş bir sirkeyle gargara yapmak gayet sağlıklı.
27:39Hem şifalı.
27:40Sırada ne var, hangi ürün var, neyi deneyeceksin?
27:43Ürünümüz çok şu anda hepsini denedik aşağı yukarı.
27:47Gelen taleplere göre de değerlendireceğiz.
27:49Çiğdem Kaya'nın çok ilginç bir hikayesi var.
27:53Çocuklarını okutup üniversiteden mezun ettikten sonra kendisi üniversiteye giriyor.
27:58Tıbbi aromatik bitkiler okuyor.
28:00Ve ondan sonra da bu tür ürünleri üretmeye başlıyor.
28:04Sağlıklı ürünleri üretmeye başlıyor.
28:06Aydın'da yaz, kış demeden, soğuk sıcak demeden çalışmasını sürdürüyor.
28:12Sizler de bu sağlıklı gıdalar şifanız olsun isterseniz Çiğdem Kaya'ya ulaşabilirsiniz.
28:18Aynen öyle.
28:22Aydın Koçarlı'da Mazom bölgesinde kocaman kocaman çam fıstığı ağaçlarının altındayız.
28:29Ve yanımızda Koçarlı Ziraat Odası Başkanı Taner Güreş ve Şallı Mahalle Muhtarı Bayram Karatosun var.
28:37Onların işi bu çam ağaçlarıyla direkt ilgili.
28:41Önce muhtarımızdan bu çam ağaçları hakkında bilgi alalım.
28:45Bu ağaçlara nasıl ulaşılıyor?
28:47Nasıl ürün elde ediyorsunuz?
28:49Çam ağaçlarının belirli aparatlarımız var.
28:51O şekilde kozalaklarımızı böyle yetişmiş olan kozalaklarımızı toparlamasını yapıyoruz.
28:56Ondan sonra çam fısı işletmelerimizde bu toplanan kozalakları kışın haşlayarak makinelerden geçirip çekirdeklerini çıkarıyoruz.
29:04Haşlayarak çıkarıyorsunuz?
29:05Tabii haşlayarak çıkarıyoruz.
29:07Şöyle taze birken mi tatlıyorsunuz?
29:08Tabii taze.
29:08Bunda bir tık daha sertleştiğinde ondan sonra fırınlıyoruz.
29:12Fırınlama aşamasından sonra kırıma giriyor.
29:14Kırımdan çıkan ürünler ayıklanıyor sorteks cihazlarımızda, kameralı cihazlarımızda.
29:19Sonrasında yıkamaya giriyor ve paketleyip mikrobiolojik analizler yapıldıktan sonra yurt dışına satış haline hazır hale geliyor.
29:27Yurt içine satmıyor musunuz?
29:28Tabii yurt dışı pazarımızda var ama uzun zamandır biraz rakamlardan kaynaklı pazarımız azaldı.
29:34Bizi yurt dışı ilgilendiriyor diyorsunuz.
29:35Yok hayır aslında keşke pazarımız daha düzgün olsa da yurt içinde.
29:39Ama problemlerimiz var yurt içinde.
29:41Şu an satışlarımız zayıf.
29:43Şundan biraz daha kahverengilişmiş kozalığı topladınız.
29:48Fabrikaya götürdünüz.
29:50Haşlıyor musunuz bunu önce?
29:51Tabii ki haşlıyoruz.
29:52Ondan sonra kırıyorsunuz?
29:53Ondan sonra kırıma giriyor.
29:55İçinden çıkan çekirdekleri kabuklu oluyor zaten.
29:57Tabii kabuklu. Onları fırınlama yapıyoruz.
29:59Belirdiği bir tava gelinceye kadar.
30:00Sonra kırıma giriyor.
30:02Kırımdan çıkan fıstıklarımızı sorteks cihazlarımızda ayıklamasını yapıyoruz.
30:06İçinden beyaz temiz...
30:07Ne iş yapıyor o cihazlar?
30:08Kabuklu olan fıstıkların içinden şu fıstıkları ayıklıyor.
30:11Temiz olan.
30:12Kırıyor yani kabuğu kırıyor.
30:13Evet dış kabuğunu kırıyor.
30:14Dış kabuğunu kırdıktan sonra sorteks cihazımıza veriyoruz.
30:17Ayıklama makinesi aynı zamanda.
30:18Bu tip içindeki temiz olan fıstığımızı ayıklıyoruz.
30:22Sınıflamayı yapıyor.
30:24Kırık olmayacak, sağlam olacak, çürük olmayacak.
30:26Tabii içindeki ne varsa içinde görülebilecek sarısı, bozuğu vs.
30:30Yabancı madde ne varsa.
30:32Yazın olan ürünlerimiz de, yaza bıraktığımız soğuk alan ürünlerimiz de güneşte açarak
30:36yine makineler yardımıyla içindeki çekirdekleri çıkarıp aynı işlemlerden geçiriyoruz.
30:41Şu meyveye ulaşma işlemini doğal güneşe sererek de yapabiliyorsunuz.
30:47Haşlayarak, kırarak, hızlandırabiliyorsunuz.
30:49Tabii. Ocak ayından önceki ürünler haşlayarak çıkıyor.
30:52Ocaktan sonraki ürünler zayiat oranı arttığı için
30:55Haziran ayından sonra havalar ısındı mı
30:58beton sahalara sererek, çadırlar üstüne sererek o şekilde çıkarıyoruz.
31:02Aynı zamanda kendim de zaten çan fıstığı işletmeciliği yapıyorum.
31:05Üçüncü kuşak olarak devam ediyoruz.
31:0750 yıldır bu işi yapıyoruz.
31:08Dededen gelme.
31:08Dededen gelme.
31:09Şimdi bu ağaçlar çok yüksek. Kaç metredir bu?
31:12Aşağı yukarı 15 metre civarında.
31:14Ya 30 metre olan ağaçlarımız var.
31:16Bölgemiz büyük ağaçlarımız.
31:17Ortalama ağaçlarımız.
31:18Daha büyük ağaçlar da var.
31:19Bunlara çıkmak da ciddi bir problem değil mi?
31:22Tabii ki. Bunlar hayata risk taşıyor.
31:24Çalışan işlerimizi, sarım sigortasını vesaire yapıp öyle çalıştırıyoruz zaten.
31:28Ama son yıllarda çalışacak işçi bulamıyoruz bu iş için.
31:32Hatta bizim kendimiz bu Mazlon bölgesinde, Koçarlı'nın köylerinde
31:35işçi azınlıkta olduğu için Milas'ın köylerinden çalışacak arkadaşlar getiriyoruz bu iş.
31:40Toplama işlemi için, tesisimizde çalışacak işçide sıkıntı yok ama başındaki iş biraz daha riskli olduğundan.
31:45Disti ve zor yani herkesin yapabileceği.
31:47Disti ve zor olduğunu. Herkes hiç beceremiyor yani.
31:48En azından zayıf olması gerekiyor.
31:50Tabii değil mi? Çam fıstığı biraz zahmetli bir serüveni var.
31:53Hani erik dalı gevrek oluyor ya, çam dalı nasıl?
31:56Sert olmaya serttir de.
31:58Şimdi soğuk havalarda ister istemez bu çam ağacıda kırılmalar yapabiliyor.
32:02Düşüldüğünde başında ya sakat ya da ölümcül sonuçlar.
32:05Allah göstermek, o düşme olayını hatırlamıyoruz bile.
32:08Zaten odaya çıkan kişi de hiç onu düşünerek çıkmıyor.
32:12Yok ama zaten profesyoneller kolay kolay da öyle kazalar yaşanmıyor.
32:14Şimdi bu bölgeye mazon bölgesi dediniz.
32:17Ne demek mazon bölgesi? Özelliği ne?
32:20Koçar'dan başlayıp Milas'a kadar uzanan bölgeye, çam fıstığı ağaçların olduğu bölgeye mazon bölgesi olarak adlandırılmış.
32:26Latmos Dağı'nın sırtı mı oluyor bu mazon bölgesi?
32:30Evet, şimdi bizim Akmeşik diye ileride bir köyümüz var.
32:32Orada bir mazon kalesi var.
32:34Zamanında bayanlardan oluşan bir kabile yaşamış orada.
32:38Amazonlar mı yaşamış?
32:39Evet, şu an sit alanı olarak ilan edildi.
32:42Hatta önümüzdeki süreçte orada kazı yapılması planlanıyor.
32:45Onun için bölgemizin adı mazon bölgesi.
32:48Oradan alıyor adamı.
32:49Demek ki Amazonlar da bu çam fıstığıyla besleniyor muhtemelen.
32:53Muhtemelen, muhtemelen.
32:54Savaşçı kadınlar yani.
32:56Şimdi tabii Zeynep Hanım şu var, bölgemizde bu ağaçların yaşı çok fazla.
33:00Kaç yaşındadır bunlar?
33:01100 yaşında bir kere kesinlikle vardır.
33:03Yol kenarındaki ağaçlarımız daha iyi.
33:04Aşağı yukarı 15-16 yaşlarında.
33:07Küçükler?
33:07Evet.
33:07Belinin kalınlığından gördüğümüz kadarıyla zaten bir 100 yaşında kesinlikle var.
33:12Hani çam çok çabuk diktikten sonra hemen verim elde edebileceğimiz bir ağaç değil.
33:17Tabii şimdi yeni aşı metotlarıyla arkadaşlar bazıları bunu bir tık ilerletti.
33:22Bizim sarı çam dediğimiz fidanları bu büyük çamların başına çıkıp onların göbeklerindeki sürgünlerden alıp aşılama yöntemini.
33:30Öyle mi?
33:30Evet, bir şeyler yapmaya başladılar.
33:32Çamları da aşılıyorlar artık.
33:33Evet, evet.
33:34Hani çünkü görüyorsunuz büyük risk oluşturuyor duruma göre.
33:37Şimdi bu ağacın başına çıkmak da mesele.
33:39Orada durup kozalakları düşürmek de herkesin yapabileceği bir iş değil.
33:43Bir de bakıyorum şimdi mesela hepsi alttan çok budanmış.
33:47Bu kadar budanması zorunlu muydu?
33:49Hava alabilmesi için, ağacın içerisinde hava sirkülasyonunun olabilmesi için bu tabii gerekli.
33:54Bu bilinçli budama yani.
33:55Tabii ki.
34:09Çampısı ağaçlarının olduğu bir adacıktayız.
34:12Ve dediğiniz gibi çoğu da çok kalın gövdeli ağaçlar.
34:16Peki burası ormana mı ait, vatandaşa mı ait, nasıl işleniyor bu?
34:20Bölge orman bölgesi.
34:22Ormana ait bir arazi.
34:23Tabii devlet tarafından bu muhtarlık vasıtalarıyla ormanda yaşayan köylülere pay edilmiş durumda.
34:29İcara verme gibi mi?
34:31Yıllık belli bir miktar biz ormana para yatırıyoruz.
34:34Ondan sonra bunu işliyoruz.
34:35Tabii muhtarlıklar vasıtasıyla dağıtıldı.
34:37Özellikle bizim Koçalı bölgesinde 1990'lı yıllarda hatta bu bölgemizdeki ağaçlar eski, 100 yıllık.
34:44Ama yaklaşık 20 mahallenizde 1990'lı yıllardan sonra devlet tarafından çam ağaçları dikildi, fidanlar dikildi.
34:50Bunlar şu an yetişti, meyve vermeyi başladı. Muhtarlıklar vasıtasıyla vatandaşlara eşit bir şekilde pay edildi.
34:55Koçalı'nız 52 mahalle, yaklaşık bir 24-25 mahallesi çam sütundan geçirmeni zaten sağlıyor.
35:01Vatandaş topluyor, topladığını satıyor, böyle bir gelir elde ediyor.
35:07İşletmeler var, bunu kullanılabilir ürüne dönüştürüp ihracatı hazırlıyor.
35:12Bu şekilde gelir elde ediyor.
35:15Başka işleme şekli var mı?
35:17Bunun daha farklı bir çalışma aşaması yok.
35:19Başka bir ürüne dönüştürülmüyor yani.
35:21Bu böyle, meyvesi çıkarıyor.
35:22Bu şekilde, meyvesi o şekilde.
35:24Tabii kullanım amacı değişik şekiller de olabiliyor.
35:26İstiyorsanız bunu bu şekilde yiyebilirsiniz.
35:28İstiyorsanız kavurup balın üzerinde, tatlılar da, yemeklerde vesairelerde değişik amaçlarda kullanılabilirsiniz.
35:33Zeytinyağlı sarmalarda.
35:35Sağlığımız açısından ne gibi faydaları var mı?
35:37Özellikle kalp sağlığı açısından çok faydalı bir ürün.
35:40Kalp damarlarını rahatlatıyor, kolesterolü düşürüyor.
35:43Daha sayamadığım nice etkileri var.
35:45Özellikle enerji.
35:46Özellikle enerji açısından da bayağı etkili bir ürün.
35:50Şimdi elimde şöyle bir paket var.
35:52Bu pakette kaç gram vardır?
35:54Tahminin 200 gram civarında.
35:56Fiyatı nedir bu 200 gramın?
35:57800 lira.
35:58800 lira şu.
36:00İymiş değil mi?
36:01Çünkü çok zor elde ediliyor.
36:03Evet, evet, evet.
36:03Zahmetli bir serüveni var.
36:05200 gram çam fıstığını elde etmek için kaç kilo kozalak lazım bize?
36:10Aşağı yukarı 10 kilo kozalaktan çıkıyor.
36:12Peki 10 kilo kozalak kaç tane ağaçtan elde edilir?
36:1510'er tane olursa şöyle 20 yaşındaki diyelim ağaçtan 3 ağaçtan.
36:20Yani bunu toplayan kişi 3 ağaca çıkacak.
36:23O kadar fıstık toplayacak.
36:24Ve bu kadar ürün çıkacak içinden.
36:26Bunun fiyatı da 800 olacak.
36:28Çok maliyetli ve zahmetli bir serüveni var.
36:308 işçiliği gerekiyor.
36:32Hatta bütün analizlerini vesaire yaptırıyoruz.
36:35Satışa da öyle sunuyoruz.
36:36Bu şimdi tam kuru da değil, yaş da değil değil mi?
36:39Hafif bir nem var.
36:40Şu an 0.05 nem çekimde oluyor.
36:43Yani böyle bozulma, küflenme vesaire yapmayacak şekilde kuru.
36:47Şöyle döküme ağacınıza bir bakın bakalım tadına, ürününüzü.
36:50Biz tadına sürekli tatlıdır.
36:51Teşekkür ederim.
36:52Tatlılar da sürü inanın.
36:53Sağ olun.
36:53Kendi malınız gibi tadabilirsiniz.
36:58Teşekkürler.
36:58Böyle halk eğitim müdürlükleri falan yok olmakta olan meslekler için kurslar düzenliyor.
37:04Öyle bir şey için başvurdunuz mu?
37:05Biz halk eğitimle görüştük.
37:07Yüksekte çalışabilme belgesi düzenleyip orada bir kurs vereceğiz arkadaşlara.
37:12Nedir peki geliri?
37:13Yani günlük mü alıyor onlar?
37:15Ürün başına mı para alıyorlar?
37:16Yüğüme ileri bunu 3500 lira.
37:19Bundan günlük yüğümeyi ödüyoruz.
37:20Günlük yüğüme 3500 lira.
37:22SGK ile birlikte 3700'e falan geliyor.
37:25İyi bir rakam değil mi aslında?
37:26Tabii.
37:27Yapabilen için iyi bir rakam.
37:28Ama işte ciddi bir ustalık gerekiyor.
37:30Tabii tabii.
37:30Profesyonel olmayanlara zaten bu iş verilmiyor.
37:32Siz de onların sertifikasına bakmanız lazım değil mi?
37:35Başınıza bir iş kendiniz için.
37:36Belirli kişiler zaten bu bölgede kimlerin yaptığı belli.
37:39Hep aynı kişiler işliyor zaten ürünü.
37:41Kendisi ağacı olanlar yapabiliyor.
37:44Yavaş yavaş onları da tutuluyor ama profesyonel ikisi gerekiyor illaki.
37:47Biz şimdi şöyle yol kenarından geçerken çam fıstığı ağacı görürsek
37:52diyeceğiz ki bunlar sahipsiz değil.
37:54Bunların sahibi var.
37:55Tabii ki.
37:56Bunlara bakanlar var.
37:57Konuşmaya ilgilenen birileri var.
37:58Orman gibi görünse de bunlara bakan birileri var.
38:01Tabii bölge olarak zaten bunun tapuları için şu an mücadelemiz o şekilde tapularını
38:05talep ediyoruz.
38:06Başkanım aynı zamanda muhtarımız oluyor.
38:08Sapalan Kıyı muhtarı.
38:09Onların köyünde var.
38:10Bizim burada bu bölgede 5 tane köyümüzde köydeki evlerimiz dahil.
38:14Tapumuz yok.
38:14Şu an tapu talebinde tapu bekliyoruz çalışmaların başlatılması için.
38:20Bu ürünün de bir an önce biz aslında meyveli asistatisine alınıp mecliste bir kanunla bizim bunların tapusunu bekliyoruz.
38:28Çünkü bugün aydın ticaret borsasında satışlara baktığımızda ciddi döviz getirisi olan bir ürün.
38:35Hangi ülkelere satışını yapıyorsun?
38:36İspanya, İtalya, Portekiz, Almanya'ya gidiyor.
38:40Amerika dönemlerin yaptığı döneminde onlar Orta Doğu çalışıyormuş aslında.
38:44Şu an Orta Doğu'da ister istemez biraz karışıklık olduğunda orada bir pazarımız yok.
38:48Dubai'ye gidiyor ama ağırlık pazarımız İspanya.
38:52Deden bak kaç yıl önce neredeyse 100 yıl önce değil mi?
38:5550-60 yıl da belki daha fazla bir serüvenimiz var.
38:58Eskiden nenem rahmetli bunları bu kabuklu olanları elleriyle kırıp öyle satıyorlar.
39:03Öyle satıyorlarmış. Şu an makineleşme oldu.
39:06Tesisler büyüdü. İsterseniz işçilik biraz da kolaylaştı ama...
39:09O halde Orta Doğu'ya satışı yapılıyor.
39:12Tabii tabii. Eskiden o keten çuvallar deriz. Ceviz falan koyuyorlar ya.
39:15O çuvallarda Orta Doğu ülkelerinde satışlarımız varmış.
39:18Ne güzel. Böyle bir geleneği yürütmeniz ve böyle bir kazanç kapısını, ekonomik değer kazandırmanız Türkiye'ye.
39:24Çok güzel bir şey. Yolunuz açık olsun, bereketli olsun. Hoşçakalın.
39:28Çok teşekkür ederim.
39:29Masat Bey'sine görüşmek üzere diyorum. Hoşçakalın.
40:12Ziraat Bankası sundu.