00:00Değerli izleyicilerimiz, bugün son olarak Almanya'ya bir canlı bağlantı gerçekleştireceğiz.
00:04Sosyolog ve psikolog Dr. Cemil Şahinoz bizlerle.
00:07Günaydın Cemil Bey, hoş geldiniz yayınımıza.
00:10Hoş bulduk, merhabalar Eda Hanım.
00:12Merhaba Cemil Bey.
00:13Şimdi Almanya iç gündeminden başlayacağız.
00:16Almanya'da devlet halka stok çağrıları yapıyor.
00:19Tabii son zamanlarda konuşulan güvenlik endişeleri, aynı zamanda dijital tehditleri de konuşuyoruz.
00:25Afetler de bu işin içerisinde.
00:26Ama bir taraftan da halkın etkilendiği psikolojik tarafı da var.
00:30Özellikle savaş ve kriz ihtimallerini değerlendirdiğimiz zaman sizce bu çağrının detayları neler?
00:37Ve devlet tarafında da gerekçeleri neler?
00:39Detayları sizden dinleyelim.
00:41Evet Eda Hanım, burada uzun zamandır konu olan iki ana mesele var.
00:46Birincisi savaş korkusu ve orduya yapılan yatırımlar büyük ölçüde.
00:50İkincisi de stoklama olsun, sığınak gibi yerlerin yenilenmesi.
00:54Bunlar son aylarda çok konuşuldu, çok tartışıldı.
00:57Yani bu iyi konuya beraber baktığımız zaman Avrupa'da güvenlik anlayışının değiştiğini net olarak görüyoruz.
01:03Çünkü eskiden Avrupa'da yani insanlar kriz deyince daha çok sizin de bahsettiğiniz afetlerden yani sel, fırtına gibi düşünüyordu.
01:10Bunlardan bahsediliyordu.
01:11Ama artık gerçekten savaş, siber saldırılar, enerji kesintileri yaşadık.
01:16Yani uluslararası gerilimler de günlük hayatın bir parçası olarak tartışılıyor.
01:21İşte bu bağlamda hükümet de vatandaşlara mümkünse son açıklamaya göre 10 gün boyunca kendi ihtiyaçlarını karşılayabilecek bir stok bulunduğunu öneriliyor.
01:31Pil, gıda vesaire.
01:33Tabii bu bir öneri.
01:35Yani aslında devlet burada insanlara panik yapın demiyor da hazırlıklı olun diyor.
01:39Ama fakat bu çağrılar elbette toplum psikolojisini etkiliyor.
01:43Yani ister istemez bir panikle oluşabiliyor.
01:46Çünkü bir taraftan insanlarda güvenlik kaygısı zaten artıyor.
01:50Bahsettiğimiz sebeplerden dolayı işte özellikle sürekli savaş haberlerini izleyen,
01:53işte ekonomik belirsizlik yaşayan, çocukların geleceği konusunda endişe duyan aileler kendilerini tabii ki daha güvensiz hissedebiliyor.
02:01Panik ve vesvese oluşabiliyor işte yarın elektrikler kesilirse ne olacak Berlin'de yaşadık değil mi?
02:06Biz bir hafta boyunca elektrikler yoktu veyahut işte marketlere ulaşmak, ulaşamazsak ne yapacağız gibi sorular oluşabiliyor.
02:13Ama diğer taraftan tabii hazırlıklı olmak insanın kontrol duygusunu da güçlendirebilir.
02:18Yani çünkü belirsizlik karşısında tamamen çaresiz olmadığını insan bilmek psikolojik olarak rahatlatabilir de.
02:25Bence burada önemli olan aslında hazırlık ile işte panik arasındaki dengeyi korumak.
02:30Yani insan evinde su, gıda, ilaç, el feneri, pil bulundurabilir.
02:35Bu gayet normal ama işte bu panikle marketlere hücum etmek, işte savaş başlayacak diye düşünmek,
02:40gereğinden fazla ürün satın almak, kötü senaryoları düşünmek tabii ki sağlıklı bir denge değil.
02:46Pandemide de gördük tabii ticari bir rantada dönüştüğünü de izledik biz pandemi sürecinde.
02:51Devletin kontrol etmesi gerekiyor kesinlikle.
02:53Kesinlikle.
02:53Denge çok kıymetli sizin de söylediğiniz gibi Cemil Bey.
02:56Son olarak yine aktarmak istedikleriniz varsa buyurun.
03:01Aslında buna ilave olarak şunu söyleyebilirim mi?
03:03Eda Hanım siz de dediğiniz devletin de bir sorumluluğu var.
03:05Panik üretmek yerine vatandaşlara hazırlıklı olun demek yeterli değil.
03:09Altyapının, hastanelerin, iletişim sistemlerinin ve kamu hizmetlerinin de krizlere dayanıklı olması gerekiyor.
03:14Yani panik değil, bir denge oluşması gerekiyor.
03:17Evet.