00:00Uy, may spark!
00:03Wait, imang spark itong pag-uusapan po natin.
00:06Sa Navotas, naun siyame ang tangkang pagnanakaw ng dalawang lalaki sa kawad ng kuryente.
00:12Ang kable kasi biglang nag-spark.
00:15Sa kuha ng CCTV, kita ang dalawang lalaking sa labas ng isang welding shop sa barangay San Jose Navotas.
00:23Maya-maya, nag-spark ang kuryente at nahulog ang isa sa mga suspect.
00:28Ayon sa barangay, ang mismong kable ng kuryente pala ang kanyang pinuntiriya.
00:34Hindi alam ng dalawang suspect, pinanonood na pala sila ng CCTV operator ng barangay.
00:40Natuntun ang isa sa mga suspect na kalaunay pinakawalan din ang suspect dahil walang tumayong complainant.
00:48Ano ang sinasabi ng batas tungkol dito?
00:51Ask Me, Ask Attorney Gavin.
00:58Attorney, ano po ang sinasabi ng batas tungkol sa pagnanakaw na ito?
01:03Talaga bang ganun-ganun na lang pakakawalan kapag walang complainant?
01:07Well, mga kapusa, unang-una, pagdating sa pagnanakaw ng mga kable ng kuryente,
01:12maaaring hindi ito maging isang kasong simple na pagnanakaw lamang or theft o pagkuhan ng gamit sa ilalim ng revised
01:21penal code.
01:21Actually, magiging depende sa klase ng kable ng kuryente na tinangkang nakawin.
01:27Kung ito ay isang high voltage wire o hindi bababa sa 69 kilovolts,
01:33ito ay covered ng Republic Act 7832 or ang Anti-Electricity and Electric Transmission Lines Materials Pilferage Act of 1994.
01:43Ito din ang special na batas na pinarurusahan ang pagnanakaw ng kuryente kung kayo ay gumagamit ng jumper o di
01:52kaya ay guilty ng pagtatamper ng metro o kantador ng kuryente.
01:56In any case, kung ito ay isang high voltage wire, talagang pinarurusahan ito ng matindi kahit na inuumpisan mo pa
02:04lamang na putulin, lagariin o hiwain kahit na wala kang nakuha kahit na isang pulgada na wire na ito.
02:12Ang penalty sa ilalim ng special na batas, reclusyon temporal agad, 12 years and 1 day, hanggang 20 years po.
02:21Napaka-lupet di po ba? Napaka-importante kasi ng mga kabling ito at kailangan protectahan dahil posibleng maka-apekto sa
02:29mas nakararami sa publiko in case na mawala ng kuryente o masira ang pagdaloy ng kuryente na konektado sa kabling
02:37ito.
02:38Mga highway kasi ng kuryente ang mga high voltage wires na yan.
02:42Kung low voltage wires naman ang involved or yung less than 69 kilovolts, malamang ito ang involved naman dito sa
02:50kasong to.
02:51Hindi na siya papasok sa ilalim ng Republic Act 7832, pero magiging simpleng kaso ng theft sa ilalim ng revised
02:59penal code.
03:00At dahil naudlot nga ang pagnanakaw ng kable na ito, attempted theft na lamang, dahil sa ilalim ng batas, kung
03:07hindi mo natangay ang gamit na yun ang pinupuntirin mong nakawin,
03:12hindi pa tinatawag natin consummated ang krimen.
03:16Since nahulog siya bago niya naputol at natangay ang wire, attempted stage pa lamang.
03:22Medyo mababa na ang penalty dahil sa mga kaso po ng theft o pagnanakaw, depende ang penalty sa halaga ng
03:29ninakaw.
03:29So magkano ba ang value ng kabling ito? Halimbawa, merong nagsabi, e mga 1 to 5,000 pesos lamang para
03:37sa ilang metro ng kabling ng kuryente.
03:40Ang penalty para dito, arresto mayor, or 1 month and 1 day to 6 months lamang, e kanina nga hanggang
03:4720 years, kung naging successful sila sa pagnakaw na ito.
03:51Pero since hindi at naudlot nga, bababa pa ang penalty dahil attempted lamang, e baka 1 to 30 days lamang
03:58ang kulong.
04:00Sa tanong naman kung kailangan munang may personal na magre-reklamo bago makasuan ang isang suspect,
04:06actually, hindi naman talaga kailangan na magkaroon ng private complainahan.
04:10Kasi yung mga tanod mismo o yung polis na nakahuli sa mga magnanakaw ay maaaring magsampan ng complaint.
04:18Ayon po sa rules of court, yung paghain ng complaint o reklamo, maaaring yung biktima mismo or other public officer
04:25or peace officer charged to the enforcement of the law.
04:28So, hindi naman talaga totoo na pag walang magre-reklamo na offended party, walang kaso.
04:34Usually, sinasabi po natin ito kung ang biktima ay ang tanging witness na maaaring magbigay ng testimonya bilang ebidensya.
04:42E alam nyo na, kung walang witness, kung walang ebidensya, walang kaso.
04:48At puwera na lamang kung ito ay ang mga tinatawag nating private crimes na hindi pwedeng ihain other than yung
04:54offended party o ang biktima ang siyang magre-reklamo ukol dito.
04:58Pero ito yung mga krimen tulad ng adultery, concubinage, acts of lasciviousness at iba pang similar crimes.
05:05Otherwise, lahat na ibang mga krimen na hindi sakop ng listahan ng private crimes, pwede i-file ng mga prosecutor.
05:12Dahil sa mga krimen, alam naman po natin, ang ultimate offended party ay ang people of the Philippines.
05:19Ibig sabihin, hindi na nga ngahulagang wala ng pananagutan ng suspect dahil wala lamang pribadong individual na tumayong complainant.
05:27Gayun pa man, kailangan pa rin na may sapat na ebidensya para maisampa at maituloy ang kaso.
05:33Mahalaga rin tandaan na ang pagkakahuli sa isang suspect ay hindi na nga maaari na siyang ikolong ng walang hanggan.
05:41May sinusunod pa rin na proseso at limitasyon ng batas pagdating sa warrantless arrest at detention.
05:48Ang mga usaping batas, bibigyan po nating linaw.
05:50Para sa kapayapaan ng pag-iisip, huwag magdalawang isip, ask me, ask Atty. Gabby.
